Po poronieniu masz prawo do pochowania dziecka, a po dopełnieniu formalności także do zasiłku pogrzebowego i urlopu macierzyńskiego. Wiele osób nie wie, jakie kroki należy podjąć i w jakiej kolejności. Warto wiedzieć, że nawet jeśli do poronienia doszło w domu, odpowiednio zabezpieczony materiał pozwala wykonać badania i spróbować ustalić przyczynę poronienia. Poniżej tłumaczę dokładnie, co zrobić krok po kroku.
Spis treści
Co robić po poronieniu?
Na początku wystarczy, że w szpitalu powiesz, czego chcesz. Najważniejsze decyzje dotyczą:
- pochówku (czy chcesz pochować dziecko),
- świadczeń (zasiłek pogrzebowy, urlop macierzyński),
- badań genetycznych (np. ustalenie płci lub przyczyny poronienia).
Krok 1: Postępowanie po poronieniu – Jakie decyzje podjąć i co zgłosić w szpitalu?
Jeśli chcesz wykonać badania genetyczne lub pochować dziecko, poinformuj o tym personel szpitala. Zgodnie z aktualnymi standardami opieki okołoporodowej na twoje życzenie szpital ma obowiązek zabezpieczyć i wydać materiał z poronienia, tak aby możliwe było wykonanie badań genetycznych. Dzięki temu nawet po wczesnym poronieniu masz realny dostęp do diagnostyki.
Jaki materiał nadaje się do badań genetycznych po poronieniu?
Do badań genetycznych dziecka po poronieniu wykorzystuje się najczęściej:
- fragment kosmówki,
- fragment łożyska,
- pępowinę (jeśli jest dostępna).
Materiał zabezpiecza się w soli fizjologicznej i przekazuje do laboratorium (zwykle kurierem). Jeśli został już zatopiony w parafinie, możesz poprosić o wypożyczenie bloczka parafinowego.📌 Ważne: badania genetyczne po poronieniu nie są refundowane przez NFZ.
Postępowanie po poronieniu w domu – co zrobić z materiałem?
Jeśli poronienie nastąpiło w domu:
- zabezpiecz tkanki w czystym, szczelnym pojemniku,
- najlepiej w soli fizjologicznej,
- jak najszybciej udaj się z nimi do szpitala i poproś o dalsze postępowanie oraz dokumentację.
Takie postępowanie daje realną możliwość wykonania badań genetycznych i ułatwia podjęcie spokojnych decyzji co dalej. Jednocześnie poronienie w domu wymaga pilnej konsultacji lekarskiej lub wizyty na SOR, aby wykluczyć powikłania i uzyskać dokumentację medyczną.
Krok 2 – Dokumenty po poronieniu – co jest potrzebne?
Po poronieniu są dwie możliwe ścieżki. Wybór zależy od waszych potrzeb i decyzji.
- Ścieżka A: Rejestracja dziecka w USC (jeśli chcesz)
Rejestracja dziecka w USC nie jest obowiązkowa, ale dla wielu rodziców ma znaczenie symboliczne i emocjonalne – pozwala formalnie uznać istnienie dziecka, nadać mu imię oraz otrzymać akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu. Podstawą jest Karta Martwego Urodzenia przekazana przez szpital, gdy znana jest płeć dziecka. Przy wczesnym poronieniu płeć można ustalić na podstawie badań genetycznych, co umożliwia wystawienie karty i rejestrację dziecka. Akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu bywa również wymagany przy ubieganiu się o odszkodowanie z polisy ubezpieczeniowej (np. z ubezpieczenia na życie lub grupowego).
- Ścieżka B: Bez rejestracji w USC
Od 06.08.2025 r. rejestracja dziecka w USC nie jest konieczna, aby otrzymać: urlop macierzyński (8 tygodni), czy zasiłek pogrzebowy wystarczy przedstawić zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną/ lub akt urodzenie jeśli rodzice posiadają ⚠️ Uwaga: w dokumentach musi pojawić się określenie „martwe urodzenie”. Sformułowanie „poronienie” może skutkować odmową świadczeń.
Krok 3: Pochówek dziecka po poronieniu i zasiłek pogrzebowy
Po poronieniu masz prawo do pochowania dziecka – niezależnie od tygodnia ciąży i rejestracji w USC. To prawo przysługuje wam zawsze. Do pochówku potrzebny jest dokument ze szpitala: karta zgonu ( jeśli nieznana jest płeć dziecka) lub karta martwego urodzenia. Po pochówku możesz złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy po poronieniu w ZUS. Od 1 stycznia 2026 r. zasiłek pogrzebowy wynosi 7000 zł. Podstawą do wypłaty zasiłku jest dokument potwierdzający martwe urodzenie (akt z USC lub od 6 sierpnia 2025 zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną), dokumenty potwierdzające poniesione koszty pogrzebu.
Zobacz: Grób Dzieci Utraconych – lista
Krok 4: Urlop macierzyński po poronieniu – 8 tygodni
Wsparcie po poronieniu obejmuje także urlop macierzyński (zgodnie z art. 180 Kodeksu Pracy). Wynosi on 56 dni, licząc od daty poronienia. Pracodawcy okazuje się wyłącznie akt urodzenia (z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe). Wcześniej warto poprosić swojego lekarza o L4 aż do momentu załatwienia wszystkich formalności. Kiedy urlop zostanie przyznany – zastąpi on L4.
Jak ustalić przyczynę poronienia?
Badania DNA są najskuteczniejszą metodą pozwalającą ustalić:
- płeć dziecka
- wady genetyczne,
- możliwą przyczynę poronienia.
Do badań po poronieniu potrzebna jest odpowiednia próbka tkanek (kosmówka, łożysko, pępowina), prawidłowo zabezpieczona – najlepiej w soli fizjologicznej, dzięki której można ustalić przyczynę poronienia. Jeśli do utraty ciąży doszło w domu, najlepiej jest zabezpieczyć wszystkie tkanki, z których organizm się oczyszcza. Właściwe postępowanie po poronieniu to zabezpieczenie tkanek z poronienia w szczelnie zamkniętym pudełku (np. na mocz), w soli fizjologicznej.
Jeśli kobieta poroniła w szpitalu, warto poprosić o próbkę tkanek z poronienia zabezpieczoną w soli fizjologicznej. Jeśli jednak jest na to już za późno, kobieta może poinformować personel o chęci wypożyczenia bloczka parafinowego do badań po poronieniu. Następnie taką próbkę można wysłać kurierem do laboratorium genetycznego.
Pamiętaj! Badania materiału z poronienia nie są refundowane.
Jak zabezpieczyć materiał poronny do badań genetycznych? BEZPŁATNA INSTRUKCJA PDF
Checklist: Co zrobić po poronieniu – krok po kroku
Możesz zapisać lub wydrukować tę listę, aby mieć pewność, że niczego nie pominiesz.
Jeśli poronienie nastąpiło w szpitalu:
- Powiedz personelowi, że chcesz zabezpieczyć materiał do badań genetycznych.
- Zdecyduj, czy chcesz pochować dziecko (indywidualnie lub symbolicznie).
- Poproś o kartę martwego urodzenia (jeśli znana jest płeć) lub kartę zgonu.
- Zapytaj o możliwość rejestracji dziecka w USC (opcjonalnie).
- Poproś lekarza o zaświadczenie potwierdzające „martwe urodzenie”.
- Skontaktuj się z laboratorium genetycznym, jeśli planujesz badania.
- Poproś lekarza o L4 do czasu załatwienia formalności.
- Złóż wniosek o urlop macierzyński (8 tygodni).
- Po pochówku – złóż wniosek o zasiłek pogrzebowy w ZUS.
Jeśli poronienie nastąpiło w domu:
- Zabezpiecz materiał w czystym, szczelnym pojemniku (najlepiej w soli fizjologicznej).
- Udaj się jak najszybciej na SOR lub do szpitala.
- Poproś o dokumentację medyczną.
- Przekaż materiał do badań genetycznych (jeśli chcesz je wykonać).
- Dalej postępuj zgodnie z checklistą „jeśli poronienie nastąpiło w szpitalu
Zobacz też:
- Nowe zasady opieki dla kobiet po poronieniu
- Urlop macierzyński po poronieniu
- Zasiłek pogrzebowy po poronieniu
- Kolejna ciąża po poronieniu
- Pomoc po poronieniu
- Poronienia samoistne
FAQ – najczęstsze pytania o badania po poronieniu?
Źródła
- Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 576).
- Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118, z późn. zm.).
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
(Dz.U. 2014 poz. 177, z późn. zm.). - Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz.U. 2014 poz. 1502, z późn. zm.).
- Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
(Dz.U. 1999 nr 60 poz. 636, z późn. zm.). - Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Nowe zasady składania dokumentów do zasiłku macierzyńskiego i zasiłku pogrzebowego w przypadku, gdy dziecko urodzi się martwe, obowiązujące od 6 sierpnia 2025 r.
- Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2025 r. poz. 968).
- Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków (Dz.U. z 2025 r. poz. 969).
- Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), komunikat: „Wyższy zasiłek pogrzebowy od 1 stycznia 2026 r.”