Przed poronieniem…

Gdy wiesz już, że czeka Cię utrata ciąży i zabieg łyżeczkowania, naturalne, że pojawia się lęk, niepewność i poczucie chaosu. W tym artykule pomagam Ci przygotować się do poronienia krok po kroku – zarówno od strony medycznej, jak i formalnej. Wyjaśniam, jak wygląda zabieg, jakie decyzje warto podjąć jeszcze przed poronieniem oraz jakie prawa przysługują Ci po stracie, m.in. prawo do badań genetycznych, pochówku dziecka, urlopu macierzyńskiego, rejestracji w USC i zasiłku pogrzebowego. Ta wiedza pomoże Ci uporządkować najważniejsze sprawy i – na ile to możliwe – odzyskać poczucie bezpieczeństwa po stracie dziecka.

Jakie decyzje warto podjąć, gdy wiadomo, że dojdzie do poronienia

To normalne, że przed poronieniem pojawiają się lęk i niepewność. Zabieg łyżeczkowania oraz dokumenty po poronieniu, które trzeba wypełnić, mogą być dodatkowym źródłem stresu. Wspólna rozmowa przed poronieniem może pomóc Wam spokojniej przejść przez ten czas.

Przed poronieniem Ty i Twój partner powinniście ustalić kilka bardzo ważnych kwestii:

• Czy będziecie chcieli poznać przyczynę poronienia?
• Czy będziecie chcieli zarejestrować dziecko po poronieniu w USC?
• Czy będziecie chcieli zorganizować pogrzeb i skorzystać z zasiłku? 
• Czy będziesz chciała skorzystać z 56 dni urlopu macierzyńskiego?
• Czy Wasze ubezpieczenie przewiduje odszkodowanie w przypadku poronienia?

Pytań jest sporo – to fakt. Udzielenie na nie odpowiedzi nie jest łatwe, zwłaszcza w tak trudnym dla Was momencie. Pamiętajcie jednak, że rejestracja dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego, urlop macierzyński czy zasiłek pogrzebowy to prawa, które należą Wam się po poronieniu i które mogą ułatwić Tobie i Twojemu partnerowi pogodzenie się ze stratą. Dlatego tak ważne jest, aby przed zabiegiem porozmawiać z partnerem, a następnie poinformować lekarza o wszystkich podjętych decyzjach.

Co zgłosić w szpitalu przed poronieniem?

Już na etapie przyjęcia do szpitala warto jasno powiedzieć personelowi, że chcecie:

• wykonać badania genetyczne (na Twoją prośbę szpital ma obowiązek odpowiednio zabezpieczyć materiał z poronienia do badań genetycznych – zgodnie ze zmianami w standardach opieki okołoporodowej obowiązującymi od 23 października),
• pochować dziecko.

Szpital wydaje dokumenty niezbędne po poronieniu, m.in.:

• kartę martwego urodzenia (jeśli została ustalona płeć dziecka – dokument ten umożliwia rejestrację dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego)
• lub kartę zgonu dziecka

Od 06.08.2025 rejestracja dziecka w USC nie jest już konieczna, aby móc skorzystać z urlopu macierzyńskiego czy zasiłku pogrzebowego. Aby skorzystać z tych praw wystarczy przedstawić zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną.

Wymienione dokumenty po poronieniu wydawane są przez szpital. Najpierw jednak czeka Cię zabieg łyżeczkowania. Jest on bezpłatny i może trwać od kilku do kilkunastu minut. Łyżeczkowanie po poronieniu ma na celu oczyścić macicę z zalegających w niej tkanek. Pobrany w ten sposób materiał może zostać przekazany do badania histopatologicznego w szpitalu oraz innych badań po poronieniu, np. genetycznych.

Zabieg łyżeczkowania po poronieniu – jakie próbki nadają się do badań genetycznych?

Jeśli chcecie wykonać badania genetyczne po poronieniu (np. określające płeć dziecka, a także w kierunku wad, które mogły przyczynić się do poronienia) poproście o odpowiednie zabezpieczenie próbek do badania. Do badania nadaje się każdy zabezpieczony fragment zawierający DNA dziecka:

• kosmówka,
• kawałeczek pępowiny,
• przypępowinowe fragmenty łożyska.

Łyżeczkowanie a poronienie – jak zabezpieczyć próbki do badania DNA?

Po zabiegu łyżeczkowania lekarz powinien umieścić materiał w sterylnym pojemniku z solą fizjologiczną. Często jest on także zabezpieczany w bloczku parafinowym po badaniu histopatologicznym – taki bloczek można wypożyczyć ze szpitala.

⚠️ Formalinę należy wykluczyć, ponieważ niszczy DNA i uniemożliwia badania genetyczne.

Kolejny krok po zabezpieczeniu materiału – kontakt z wybranym laboratorium w celu przeprowadzenia badań 

Jeśli chcecie wykonać badanie płci po poronieniu lub badanie przyczyn poronienia, skontaktujcie się z laboratorium genetycznym. Pamiętajcie, że takie ośrodki różnią się procedurami, dokumentacją  i nie wszystkie przyjmują każdy rodzaj próbek. Jeżeli nie możecie znaleźć laboratorium lub nie wiecie, które przebada Wasze próbki, skontaktujcie się z nami.

Wykonując badanie określające płeć warto od razu wykonać badanie genetyczne na określenie przyczyn poronienia. Dlaczego? Jest to ważne, ponieważ na tym etapie są największe szanse na to, aby dowiedzieć się, co spowodowało poronienie. Jeżeli szpital poprosi Was o pismo lub wniosek, napiszcie do nas. Pomożemy Wam w przygotowaniu dokumentów. Kiedy laboratorium ustali płeć dziecka za pomocą badania genetycznego, otrzymacie wynik, z którym musicie udać się do szpitala. Po przedstawieniu go lekarzowi prowadzącemu, szpital przygotuje kartę martwego urodzenia dziecka. Ustalcie ze szpitalem czy prześle dokumenty do Urzędu Stanu Cywilnego, czy będziecie musieli zrobić to samodzielnie. Wtedy na dostarczenie dokumentów macie 3 dni. Kiedy USC będzie miał już wszystkie dokumenty ze szpitala, przygotuje akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Ten dokument ma dla wielu rodziców ogromne znaczenie emocjonalne – pozwala nadać dziecku imię i formalnie potwierdzić jego istnienie. Jest też kluczowy praktycznie: umożliwia skorzystanie z przysługujących praw po poronieniu oraz – w niektórych przypadkach – ubieganie się o odszkodowanie z polisy ubezpieczeniowe.

Ważne: Od 06.08.2025, aby móc skorzystać z urlopu macierzyńskiego czy zasiłku pogrzebowego wystarczy przedstawić zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną/ lub opcjonalnie akt urodzenie jeśli rodzice dokonali rejestracji dziecka w USC.

Czy po poronieniu przysługuje urlop macierzyński?

Jakie prawa po poronieniu przysługują parze, która straciła ciążę? Po poronieniu przysługuje Ci prawo do 56 dni urlopu macierzyńskiego, naliczany jest on od dnia poronienia. Jeżeli więc będziecie chcieli starać się o urlop macierzyński po poronieniu, poproście swojego lekarza o L4 do momentu załatwienia wszystkich formalności. W momencie kiedy urlop zostanie Wam przyznany – zastąpi L4. To standardowa praktyka. Aby otrzymać urlop, należy przedstawić pracodawcy lub u kadr odpowiednie dokumenty po poronieniu, takie jak akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe (karta urodzenia martwego płodu) lub od 6 sierpnia 2025zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną.

Artykuł 180 Kodeksu Pracy gwarantuje kobiecie, która utraciła dziecko prawo do tego urlopu. Jeżeli pracodawca nie będzie chciał się do niego zastosować, należy skontaktować się z Państwową Inspekcją Pracy. Dowiedz się więcej o urlopie macierzyńskim po poronieniu >>

Jak zorganizować pogrzeb po poronieniu 

Musicie przede wszystkim pamiętać o tym, aby poinformować o tym szpital i ustalić kwestię odebrania ciałka. Dużo zależy od wewnętrznych procedur szpitalnych. Aby pochować dzieciątko, skontaktujcie się z księdzem, zarządcą cmentarza lub domem pogrzebowym. Ceremonia zazwyczaj nie jest podobna do typowego pogrzebu, ale pamiętajcie, że może ona wyglądać tak jak sobie tego życzycie. Dowiedz się więcej o organizacji pogrzebu po poronieniu >>

Prawa po poronieniu – zasiłek pogrzebowy

Koszt pogrzebu to zwykle ok. 3000 zł. natomiast zasiłek pogrzebowy wynosi 7000 zł (niezależnie od poniesionych kosztów). Jeżeli będziecie decydować się na skorzystanie z usług domu pogrzebowego, upewnijcie się jaka będzie ostateczna cena.  Aby uzyskać zasiłek musicie wypełnić wniosek i przedstawić odpowiednie dokumenty: rachunki i dokumenty z cmentarza, akt urodzenia dziecka, zaświadczenie o zatrudnieniu), numer konta. Dowiedz się więcej o zasiłku pogrzebowym po poronieniu >>

Czy ciąża po poronieniu jest możliwa?

Wiele par ma obawy przed poronieniem związane z ponownym zajściem w ciążę. Jak się okazuje, niesłusznie. Po pierwszym poronieniu macie prawie takie same szansę na dziecko jak wcześniej (aż 95%). Aby zwiększyć szanse na zdrową ciążę przed rozpoczęciem starań o kolejne dziecko warto ustalić przyczynę poronienia. Nie jest to obowiązek, ale rozpoznanie przyczyny gwarantuje większy spokój i daje możliwość odpowiedniego przygotowania się do kolejnej ciąży. Nie wszyscy lekarze są zdania, że trzeba poznać przyczynę po pierwszym poronieniu. Najczęściej badania genetyczne po poronieniu są zalecane po drugiej utracie ciąży.

Wykonanie lub zaniechanie badań to Wasza decyzja, jednak jeżeli myślicie o kolejnym dziecku, warto poznać przyczyny poronienia. Wiedza na temat tego, dlaczego doszło do poronienia, pozwala uporać się psychicznie z utratą ciąży. A jeśli do poronienia doprowadziły wady genetyczne u któregoś z rodziców, można opracować wspólnie z lekarzem leczenie, które zwiększy szanse na zdrowie kolejnej ciąży.

Dowiedz się więcej o ciąży po poronieniu >>  

Pamiętajcie, że możecie napisać i zadzwonić do nas z każdym problemem. Nasze doświadczenia mogą Wam pomóc pokonać wszelkie przeciwności i trudności.

Przeczytaj także:

• Nowe zasady opieki dla kobiet po poronieniu
• Opowiedz swoją historię
• Grupy wsparcia dla rodziców po stracie dziecka
• Uprawdopodobnienie płci – dlaczego już nie działa?

FAQ – najczęstsze pytania?

Źródło

• Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie wybranych patologii ciąży oraz postępowania w ciąży po zapłodnieniu in vitro, 2004.
• Polskie Towarzystwo Medycyny Rozrodu i Embriologii (PTMRiE) Rekomendacje dotyczące diagnostyki poronień i strat ciąż.
• Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 576).
• Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118, z późn. zm.).
• Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
  (Dz.U. 2014 poz. 177, z późn. zm.).
• Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz.U. 2014 poz. 1502, z późn. zm.).
• Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
  (Dz.U. 1999 nr 60 poz. 636, z późn. zm.).
• Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Nowe zasady składania dokumentów do zasiłku macierzyńskiego i zasiłku pogrzebowego w przypadku, gdy dziecko urodzi się martwe, obowiązujące od 6 sierpnia 2025 r.
• Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2025 r. poz. 968).
• Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków (Dz.U. z 2025 r. poz. 969).
• Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), komunikat: „Wyższy zasiłek pogrzebowy od 1 stycznia 2026 r.”

Dokumenty do pobrania

Na tej stronie Dokumenty potrzebne po poronieniu znajdziesz gotowe wnioski po poronieniu – m.in. wniosek o urlop, wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego oraz inne dokumenty potrzebne do załatwienia formalności: