admin | Poroniłam.pl

Przyczyny poronienia – dlaczego dochodzi do utraty ciąży?

Opublikowany przez admin

Jeśli czytasz ten artykuł, prawdopodobnie szukasz odpowiedzi na jedno z najtrudniejszych pytań: dlaczego doszło do poronienia? To naturalna i ważna potrzeba. Zanim przejdziemy do szczegółów, warto zapamiętać najważniejszy wniosek płynący z badań naukowych: zdecydowana większość poronień wynika z przyczyn losowych, na które kobieta nie miała żadnego wpływu [1,2]. Poniżej wyjaśniam, skąd to wiadomo i co oznacza w praktyce.

Najczęstszą przyczyną poronienia, odpowiadającą za około 50–60% strat w pierwszym trymestrze, są przypadkowe nieprawidłowości chromosomowe zarodka, powstające w momencie zapłodnienia lub tuż po nim [1,3]. Rzadsze przyczyny to m.in. zaburzenia hormonalne, wady budowy macicy, choroby przewlekłe matki, zespół antyfosfolipidowy i niektóre infekcje. U części kobiet przyczyny nie udaje się ustalić Jednym z powodów może być brak możliwości zbadania materiału z poronienia

Co to właściwie znaczy „przyczyny poronienia”?

Kiedy mowa o przyczynach poronienia (spotkasz też określenia „powody poronienia” – znaczą to samo), chodzi o czynnik, który sprawił, że konkretna ciąża przestała się rozwijać przed ukończeniem 22. tygodnia [4].

Granica 22 tygodni ma znaczenie medyczne i formalne. Jeśli do straty dochodzi później, od 22. tygodnia ciąży, mówimy o martwym urodzeniu, a nie o poronieniu.

Część przyczyn jest wspólna dla obu sytuacji (np. wady genetyczne, infekcje, niewydolność szyjki macicy), ale przy stratach po 22. tygodniu większą rolę odgrywają m.in. zaburzenia funkcji łożyska, stan przedrzucawkowy czy powikłania pępowinowe, dlatego diagnostyka przyczyn wygląda wtedy nieco inaczej

Prawa po stracie: takie jak rejestracja dziecka, pochówek, urlop macierzyński czy zasiłek pogrzebowy przysługują natomiast niezależnie od tygodnia ciąży, w którym doszło do straty. Jeśli Twoja strata nastąpiła po 22. tygodniu, przyczynom martwego urodzenia poświęcamy osobny artykuł.

Warto od początku rozróżnić dwie rzeczy, które w internecie często są mylone:

Przyczyna – to, co bezpośrednio doprowadziło do zatrzymania rozwoju tej konkretnej ciąży (np. trisomia, czyli dodatkowy chromosom u zarodka).
Czynnik ryzyka – coś, co statystycznie zwiększa prawdopodobieństwo poronienia w populacji (np. wiek, palenie papierosów), ale samo w sobie nie „powoduje” straty i nie wyjaśnia, dlaczego doszło do niej u Ciebie.

To rozróżnienie ma ogromne znaczenie praktyczne. W wielu opracowaniach przyczyny i czynniki ryzyka opisywane są łącznie, bez ich rozdzielenia, przez co kobieta po stracie może odnieść wrażenie, że „zawiniła” kawa, stres w pracy albo wysiłek fizyczny. Tymczasem większość poronień wynika z nieprawidłowości genetycznych zarodka, na które kobieta nie ma wpływu i które pojawiają się bardzo wcześnie, często zanim w ogóle dowie się o ciąży [1,3].

Drugie ważne rozróżnienie: przyczyny pojedynczego poronienia to nie to samo, co przyczyny poronień nawracających (czyli co najmniej dwóch strat). Część czynników – jak trombofilia czy zaburzenia immunologiczne – ma znaczenie głównie wtedy, gdy straty się powtarzają. Omawiam to osobno, żeby nie mieszać tych dwóch sytuacji.

Przyczyny poronienia według częstości – co jest naprawdę częste, a co rzadkie

Większość dostępnych artykułów wymienia kilkanaście możliwych przyczyn poronień jedną listą, bez informacji, które z nich występują często, a które są rzadkością. To buduje niepotrzebny lęk. Poniższa tabela porządkuje aktualną wiedzę:

Przyczyna poronienia	Jak często odpowiada za poronienie?	Czy dotyczy głównie pojedynczej straty, czy nawracających?
Nieprawidłowości chromosomowe zarodka (losowe)	ok. 50–60% poronień I trymestru [1,3]	pojedynczych – to zdecydowanie najczęstsza przyczyna
Nieprawidłowości hormonalne (np. niewyrównana niedoczynność tarczycy, źle kontrolowana cukrzyca)	kilka procent [2,5]	obu sytuacji
Zespół antyfosfolipidowy (APS)	ok. 5–15% kobiet z poronieniami nawracającymi [6]	głównie nawracających
Wady budowy macicy (np. przegroda macicy)	ok. 2–5% par z poronieniami nawracającymi [6]	nawracających
Ostre infekcje w ciąży	rzadko; pojedyncze przypadki [2]	pojedynczych
Niewydolność szyjki macicy	dotyczy głównie strat w II trymestrze [4]	obu, przy stratach późnych

Co z tego wynika dla Ciebie?

Jeśli doświadczyłaś jednej straty, jedną z najczęstszych przyczyn są nieprawidłowości chromosomowe zarodka, które zwykle powstają losowo i nie muszą oznaczać problemu zdrowotnego u Ciebie ani partnera [1,3]. Badanie genetyczne materiału z poronienia może sprawdzić, czy taka nieprawidłowość była obecna i mogła odpowiadać za stratę. Dla wielu kobiet taka informacja pomaga lepiej zrozumieć, co się wydarzyło, i uporządkować dalszą diagnostykę. Jeśli wynik wskazuje na zmianę losową, jest to również cenna informacja przy planowaniu kolejnej ciąży, ponieważ ryzyko powtórzenia takiego samego zdarzenia jest zwykle niskie [3,6].

Najczęstsza przyczyna poronienia: nieprawidłowości chromosomowe zarodka

Badania materiału z poronienia pokazują, że w ponad połowie ciąż zakończonych stratą w pierwszym trymestrze zarodek miał nieprawidłową liczbę chromosomów – najczęściej trisomię (dodatkowy chromosom), monosomię X lub triploidię [1,3]. Te zmiany powstają przypadkowo podczas dojrzewania komórki jajowej, plemnika lub tuż po zapłodnieniu. Nie są dziedziczone po rodzicach i zwykle nie powtarzają się w kolejnej ciąży.

Można to wyjaśnić prościej: aby ciąża mogła się rozwijać, zarodek potrzebuje kompletnej, prawidłowo „poskładanej” instrukcji genetycznej – 46 chromosomów. Jeśli w losowym procesie podziału komórek trafi się chromosom dodatkowy lub go zabraknie, rozwój w pewnym momencie zatrzymuje się sam. Organizm kobiety nie jest w stanie temu zapobiec – i nie mógł tego spowodować.

Ryzyko takich losowych zmian rośnie z wiekiem komórek jajowych. Wiąże się to z dwiema różnymi liczbami, których nie należy mylić.

Po pierwsze: jak często poronienie ma przyczynę chromosomową. Gdy bada się materiał z poronienia, nieprawidłową liczbę chromosomów stwierdza się w około 50% strat u kobiet przed 35. rokiem życia i aż w około 75% strat u kobiet po 40. roku życia [10]. Innymi słowy: im starsza mama, tym częściej przyczyną straty, która już się wydarzyła, jest losowa zmiana genetyczna zarodka – a nie problem zdrowotny po jej stronie.
Po drugie: jak często w ogóle dochodzi do poronienia. To zupełnie inna miara – mówi o tym, ile spośród wszystkich rozpoznanych ciąż kończy się stratą. Ponieważ z wiekiem częściej powstają losowe zmiany chromosomowe, rośnie także to ogólne ryzyko [7]:

Wiek kobiety	Ile spośród rozpoznanych ciąż kończy się poronieniem
20–24 lata	ok. 11%
25–29 lat	ok. 10%
30–34 lata	ok. 11%
35–39 lat	ok. 17%
40–44 lata	ok. 33%
45 lat i więcej	ok.53–57%

Warto jednak pamiętać, że są to dane statystyczne dotyczące całej populacji, a nie prognoza dla konkretnej kobiety. Zwróć też uwagę, że do 34. roku życia ryzyko pozostaje niskie i praktycznie się nie zmienia – wyraźniejszy wzrost zaczyna się dopiero po 35. roku życia. Jak te dwie liczby łączą się w praktyce? Przykład: u kobiety w wieku 40–44 lat około 33 na 100 rozpoznanych ciąż kończy się poronieniem (tabela powyżej) – a jeśli do straty dojdzie i materiał zostanie zbadany, w około 75 na 100 przypadków okaże się, że przyczyną była losowa zmiana chromosomowa [7,10]. Większość ciąż, także po 35. i po 40. roku życia, kończy się urodzeniem zdrowego dziecka.

Ważna informacja praktyczna, której często brakuje w innych artykułach: to, czy przyczyną Twojej straty była zmiana chromosomowa, można sprawdzić – ale tylko badając materiał z poronienia (tkanki ciążowe). Takie badanie genetyczne można wykonać już po pierwszej stracie. Jeśli wykaże np. trisomię, daje odpowiedź na pytanie „dlaczego” oraz – co równie ważne – informację, że przyczyna była losowa i ryzyko powtórzenia jest niskie [3,6]. Ograniczeniem jest to, że materiał musi być odpowiednio zabezpieczony, dlatego warto zapytać o tę możliwość jak najwcześniej. Szczegóły opisuję w osobnym artykule o badaniach po poronieniu.

Przyczyny poronienia związane ze zdrowiem mamy

Rzadziej niż zmiany genetyczne zarodka, ale w części przypadków do poronienia przyczyniają się czynniki po stronie organizmu kobiety. Co ważne – większość z nich można zdiagnozować i skutecznie leczyć przed kolejną ciążą.

Zaburzenia hormonalne. Niewyrównana niedoczynność tarczycy oraz podwyższone przeciwciała przeciwtarczycowe wiążą się z wyższym ryzykiem straty; podobnie źle kontrolowana cukrzyca [2,5]. Dobrze leczona choroba tarczycy czy cukrzyca nie zwiększa istotnie ryzyka – kluczowe jest wyrównanie, nie sama diagnoza.
Zespół antyfosfolipidowy (APS). To choroba autoimmunologiczna, w której organizm wytwarza przeciwciała sprzyjające powstawaniu mikrozakrzepów w naczyniach łożyska. Jest najlepiej udokumentowaną uleczalną przyczyną poronień nawracających – po rozpoznaniu stosuje się leczenie (aspiryna, heparyna), które znacząco poprawia rokowanie w kolejnej ciąży [6,8].
Wady budowy macicy. Niektóre wrodzone nieprawidłowości, zwłaszcza przegroda macicy, mogą utrudniać zagnieżdżenie i rozwój ciąży. Wykrywa się je w USG (najlepiej trójwymiarowym) i część z nich można skorygować [6].
Niewydolność szyjki macicy. Dotyczy strat w drugim trymestrze – szyjka rozwiera się bezboleśnie i przedwcześnie. W kolejnej ciąży można temu przeciwdziałać (m.in. szew szyjkowy, progesteron) [4].
Infekcje. Ostre infekcje przebiegające z wysoką gorączką oraz niektóre zakażenia (np. listerioza, toksoplazmoza) mogą w pojedynczych przypadkach doprowadzić do straty [2]. Nie ma natomiast dowodów, że zwykłe przeziębienie czy łagodna infekcja powodują poronienie.

Kiedy przyczyn poronień szuka się szerzej: poronienia nawracające

Poszukiwanie przyczyny straty można rozpocząć już po pierwszym poronieniu, m.in. od badania genetycznego materiału z poronienia. To badanie odnosi się bezpośrednio do tej konkretnej straty i może wykazać, czy jej przyczyną była nieprawidłowość chromosomowa zarodka. Szersza diagnostyka organizmu mamy, obejmująca m.in. badania w kierunku zespołu antyfosfolipidowego, ocenę tarczycy, USG macicy czy w wybranych przypadkach badania genetyczne pary, jest według europejskich wytycznych ESHRE zalecana rutynowo po dwóch lub więcej stratach, czyli przy poronieniach nawracających [6].

To jednak nie oznacza, że po pierwszej stracie nie można sprawdzać również innych możliwych czynników. Zakres diagnostyki warto dobrać indywidualnie do historii zdrowia, przebiegu ciąży, chorób w rodzinie i wcześniejszych wyników. U części kobiet lekarz może już na tym etapie rozważyć m.in. badania hormonalne, ocenę budowy macicy, diagnostykę zaburzeń krzepnięcia czy inne badania wynikające z wywiadu.

„Niezalecane rutynowo” nie znaczy „nigdy niepotrzebne”. Oznacza, że nie ma podstaw, aby wykonywać dane badanie automatycznie u wszystkich pacjentek. W konkretnej sytuacji wynik może jednak mieć znaczenie, zwłaszcza gdy występują dodatkowe czynniki ryzyka lub wskazania w wywiadzie. Dlatego zamiast rezygnować z diagnostyki po pierwszej stracie, warto omówić z lekarzem, które badania mogą wnieść najwięcej informacji właśnie w Twoim przypadku.

Co zwykle nie powoduje poronienia – to nie była Twoja wina

Wiele kobiet po stracie zadaje sobie pytanie, czy mogły zrobić coś inaczej. W większości przypadków odpowiedź brzmi: nie. Za typowe przyczyny poronienia nie uznaje się [1,2,9]:

codziennego stresu, zdenerwowania, kłótni czy płaczu,
pracy zawodowej i zwykłego wysiłku fizycznego, w tym ćwiczeń,
współżycia w prawidłowo przebiegającej ciąży,
codziennych czynności, w tym zwykłego podnoszenia zakupów czy starszego dziecka,
podróży samolotem w prawidłowo przebiegającej ciąży,
umiarkowanego spożycia kofeiny, do ok. 200 mg dziennie,
wcześniejszego stosowania antykoncepcji hormonalnej,
drobnego upadku czy niewielkiego urazu we wczesnej ciąży.

Jeśli wypiłaś alkohol, zanim dowiedziałaś się o ciąży, sam ten fakt nie oznacza, że spowodowałaś poronienie. Od momentu rozpoznania ciąży zaleca się jednak całkowitą rezygnację z alkoholu.

Czynniki stylu życia, takie jak palenie papierosów, regularne spożywanie alkoholu w ciąży czy znaczna otyłość, mogą zwiększać statystyczne ryzyko poronienia [2,9]. Nie oznacza to jednak, że na ich podstawie można wskazać przyczynę konkretnej straty. W większości przypadków nie da się powiązać poronienia z jedną decyzją, jednym dniem czy pojedynczym zachowaniem.

Dlaczego tak często przyczyna poronienia pozostaje nieznana?

Jeśli po stracie nie wykonano badania materiału z poronienia, często nie da się ustalić, co dokładnie doprowadziło do zatrzymania ciąży. Taka odpowiedź może być trudna do przyjęcia, dlatego warto wiedzieć, co oznacza sytuacja, w której przyczyna poronienia pozostaje nieznana. Nie musi to oznaczać niewykrytej, poważnej choroby. Jednym z możliwych wyjaśnień jest to, że nie sprawdzono najczęstszej przyczyny wczesnych poronień, czyli nieprawidłowości chromosomowej zarodka, którą można wykryć właśnie w materiale z poronienia [3].

Z badań nad poronieniami nawracającymi wiadomo, że nawet po pełnej diagnostyce u około połowy par nie udaje się znaleźć jednoznacznej przyczyny. Mimo to rokowanie dla kolejnej ciąży u wielu z tych par pozostaje dobre [1,6].

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

1. Czy poronienie oznacza, że coś jest ze mną nie tak?

Nie. Pojedyncze poronienie najczęściej jest skutkiem losowej nieprawidłowości genetycznej zarodka i nie świadczy o chorobie ani nieprawidłowości w organizmie kobiety. U większości kobiet kolejna ciąża przebiega prawidłowo [1,2].

2. Czy da się ustalić przyczynę mojego poronienia?

Często tak. Najwięcej informacji o przyczynie konkretnej straty może dostarczyć badanie genetyczne materiału z poronienia, które można wykonać już po pierwszym poronieniu. Jeśli materiał nie został zabezpieczony, przy powtarzających się stratach przyczyn szuka się także w badaniach kobiety i partnera [3,6].

3. Czy stres mógł spowodować moje poronienie?

Nie ma dowodów naukowych, że codzienny stres powoduje poronienia. To jedno z najczęstszych błędnych przekonań, które może niepotrzebnie obciążać kobiety po stracie [9].

4. Kiedy warto rozpocząć szerszą diagnostykę po poronieniu?

Szerszą diagnostykę wytyczne zalecają po dwóch stratach. Przy dodatkowych czynnikach, takich jak starszy wiek kobiety czy strata w II trymestrze, lekarz może zaproponować ją wcześniej. Badanie genetyczne materiału z poronienia można natomiast rozważyć po każdej stracie [6].

5. Czy poronienie się powtórzy?

Po jednej stracie ryzyko kolejnego poronienia jest tylko nieznacznie wyższe niż przeciętne. U większości kobiet kolejna ciąża kończy się urodzeniem zdrowego dziecka [1,2].

Podsumowanie – co warto zapamiętać

Najczęstszą przyczyną poronienia są losowe zmiany chromosomowe zarodka – niezależne od zachowania i zdrowia mamy.
Przyczyna ≠ czynnik ryzyka. Wiek czy styl życia zmieniają statystykę, ale nie wyjaśniają pojedynczej straty.
Przyczyny pojedynczego poronienia i poronień nawracających to dwie różne sytuacje kliniczne.
Badanie genetyczne materiału z poronienia może wskazać, czy przyczyną konkretnej straty była nieprawidłowość chromosomowa zarodka i można je wykonać już po pierwszym poronieniu.

Jeśli chcesz uporządkować informacje o możliwej diagnostyce po poronieniu, przygotowaliśmy bezpłatną listę badań, do której możesz wrócić w dowolnym momencie. Pomoże Ci sprawdzić, jakie badania dotyczą kobiety, jakie partnera i które z nich warto omówić z lekarzem.

Bibliografia

Quenby S, Gallos ID, Dhillon-Smith RK, et al. Miscarriage matters: the epidemiological, physical, psychological, and economic costs of early pregnancy loss. Lancet. 2021;397(10285):1658–1667.
American College of Obstetricians and Gynecologists. Early Pregnancy Loss. ACOG Practice Bulletin No. 200. Obstet Gynecol. 2018;132(5):e197–e207 (reaffirmed).
van den Berg MM, van Maarle MC, van Wely M, Goddijn M. Genetics of early miscarriage. Biochim Biophys Acta. 2012;1822(12):1951–1959.
Bręborowicz GH (red.). Położnictwo i ginekologia. PZWL, Warszawa; aktualne wydanie – rozdział: Poronienie.
Alexander EK, Pearce EN, Brent GA, et al. 2017 Guidelines of the American Thyroid Association for the Diagnosis and Management of Thyroid Disease During Pregnancy and the Postpartum. Thyroid. 2017;27(3):315–389.
ESHRE Guideline Group on RPL. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss – update 2022/2023. Hum Reprod Open. 2023;2023(1):hoad002.
Magnus MC, Wilcox AJ, Morken NH, Weinberg CR, Håberg SE. Role of maternal age and pregnancy history in risk of miscarriage: prospective register based study. BMJ. 2019;364:l869.
Royal College of Obstetricians and Gynaecologists. The Investigation and Treatment of Couples with Recurrent First-trimester and Second-trimester Miscarriage. Green-top Guideline No. 17.
National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Ectopic pregnancy and miscarriage: diagnosis and initial management. NICE guideline NG126; ostatnia aktualizacja 2023.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine (ASRM). Recurrent pregnancy loss: a committee opinion. Fertil Steril. 2026. Dostępne na: https://www.asrm.org/practice-guidance/practice-committee-documents/recurrent-pregnancy-loss-a-committee-opinion-2026/

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Stan wiedzy i rekomendacji: sierpień 2026.

Zobacz też:

Skąd wiadomo, że badana próbka poronna pochodzi od dziecka, a nie od matki?

Opublikowany przez admin

Odpowiedz

Artykuł powstał we współpracy z laboratorium testDNA

Materiał zabezpieczony po poronieniu może zawierać zarówno tkanki pochodzące z ciąży, jak i komórki matki. Dlatego przed właściwą analizą genetyczną ważne jest sprawdzenie, czy w badanej próbce rzeczywiście znajduje się DNA dziecka. W laboratorium testDNA badanie materiału z poronienia rozpoczyna się od analizy profilu STR. To ważny etap, ponieważ pozwala jeszcze przed właściwą analizą chromosomów sprawdzić pochodzenie próbki, a także uzyskać informacje pomocne przy wyborze dalszej metody badania. Jeśli po stracie ciąży zdecydowałaś się na badanie genetyczne materiału poronnego, możesz zastanawiać się: skąd mam pewność, że wynik będzie dotyczył mojego dziecka? Poniżej wyjaśniamy, dlaczego w próbce mogą znaleźć się komórki matki, jak testDNA sprawdza pochodzenie materiału i dlaczego ma to znaczenie dla dalszego badania.

Dlaczego w próbce poronnej mogą znaleźć się komórki matki?

Szczególnie przy bardzo wczesnym poronieniu nie zawsze można jednoznacznie rozpoznać właściwy materiał tylko na podstawie jego wyglądu. W zabezpieczonej próbce mogą znajdować się tkanki pochodzące z ciąży, ale także tkanki matki. Czasem tych drugich może być bardzo dużo, a w niektórych przypadkach mogą stanowić cały zabezpieczony materiał. Dlatego sama ocena próbki „na oko” nie zawsze daje pewność, czy wykonane badanie będzie rzeczywiście dotyczyło dziecka.

Jak testDNA sprawdza, czy badana próbka pochodzi od dziecka?

W laboratorium testDNA pierwszym etapem badania materiału z poronienia jest analiza profilu STR. STR to krótkie fragmenty DNA, których układ jest charakterystyczny dla konkretnej osoby — można porównać go do genetycznego „odcisku palca”. Dzięki temu laboratorium może sprawdzić, czy w próbce znajduje się DNA dziecka.

Jak wygląda to w praktyce?

Z materiału po poronieniu izolowane jest DNA.
Laboratorium analizuje jego profil genetyczny STR.
Jeśli w próbce zostanie wykryty materiał genetyczny charakterystyczny dla płci męskiej, wiadomo, że znajduje się w niej DNA dziecka, ponieważ matka nie posiada chromosomu Y.
Jeśli uzyskany profil jest żeński, można porównać go z profilem DNA matki.

Do takiego porównania wykorzystywany jest wymaz z wewnętrznej strony policzka matki. Dzięki zestawieniu obu profili laboratorium może sprawdzić, czy analizowany materiał rzeczywiście pochodzi od dziecka. Ma to duże znaczenie, ponieważ wynik badania powinien dotyczyć materiału genetycznego dziecka, a nie matki.

Dlaczego analiza STR jest wykonywana przed właściwym badaniem?

Sprawdzenie pochodzenia próbki to jedna z korzyści wynikających z wykonania analizy STR. Informacje uzyskane na tym etapie mogą również pomóc laboratorium dobrać odpowiednią metodę dalszego badania. Nie każda metoda genetyczna pozwala ocenić dokładnie te same rodzaje nieprawidłowości. W testDNA podstawową metodą wykorzystywaną w dalszej analizie jest MLPA. Analiza STR może jednak już na początku wskazać sygnały sugerujące nieprawidłowości, których sama metoda MLPA może nie ocenić prawidłowo.

Dotyczy to m.in.:

triploidii,
haploidii,
tetraploidii,
niektórych nieprawidłowości liczby chromosomów płci, np. XXX, XXY czy XYY.

Jeżeli analiza STR wskazuje na zmianę, której metoda MLPA może nie być w stanie właściwie ocenić, laboratorium może jeszcze przed kolejnym etapem dobrać inną metodę badania, np. QF-PCR. Dzięki temu sposób dalszej analizy może zostać dopasowany do informacji uzyskanych już na początku badania.

STR jako dodatkowy etap kontroli

Analiza STR pełni również funkcję dodatkowej kontroli. Informacje uzyskane na początku badania można później zestawić z wynikami kolejnych analiz. Jeśli wyniki poszczególnych etapów nie są ze sobą zgodne, jest to dla laboratorium sygnał, że próbka lub wynik wymagają dodatkowego sprawdzenia. Analiza STR jest więc w testDNA pierwszym etapem procesu, który pomaga zweryfikować pochodzenie materiału, dobrać odpowiednią metodę dalszej analizy oraz dodatkowo kontrolować spójność uzyskanych wyników. Dzięki temu laboratorium już na początku badania uzyskuje więcej informacji o konkretnej próbce i może na ich podstawie zaplanować dalszą analizę.

Co się dzieje, jeśli w próbce poronnej znajdują się tylko komórki matki?

Może zdarzyć się, że w zabezpieczonym materiale nie uda się potwierdzić obecności DNA dziecka. Właśnie dlatego sprawdzenie pochodzenia próbki przed właściwą analizą ma tak duże znaczenie.

W testDNA analiza STR pozwala zweryfikować materiał jeszcze przed dalszym badaniem. Jeśli w przekazanej próbce nie uda się potwierdzić DNA dziecka, laboratorium może to stwierdzić, zamiast traktować wynik dotyczący komórek matki jako wynik dziecka. Dla pacjentki oznacza to, że otrzymuje informację dotyczącą rzeczywistych możliwości analizy przekazanego materiału. Jeśli nie masz pewności, czy materiał, który udało Ci się zabezpieczyć, nadaje się do badania, możesz wcześniej skontaktować się z laboratorium testDNA.

Konsultant może pomóc ustalić:

jaki materiał został zabezpieczony,
jak należy go przechowywać,
jakie możliwości badania są dostępne w danej sytuacji.

Nie wiesz, czy zabezpieczony materiał poronny nadaje się do badania? Porozmawiaj z konsultantką medyczną testDNA

Konsultantka może Ci pomóc jeśli:

poroniłaś w domu i nie wiesz, jak zabezpieczyć materiał,
jesteś przed zabiegiem i chcesz wiedzieć, jak przekazać materiał do badania,
masz już zabezpieczoną próbkę i chcesz sprawdzić, jakie badanie można z niej wykonać,
materiał trafił do badania histopatologicznego i chcesz zapytać o możliwość wykonania badania genetycznego.

zadzwoń i porozmawiaj z konsultantem z testDNA na temat badania materiału z poronienia

+48 665 761 161

lub napisz maila biuro@testdna.pl

Masz pytania? Skontaktuj się z nami.

Czy badanie materiału poronnego warto rozważyć już po pierwszym poronieniu?

Po pierwszym poronieniu często można usłyszeć, że do straty mogło dojść przypadkowo. Badanie genetyczne materiału z poronienia może pomóc sprawdzić, czy przyczyną tej konkretnej straty była wada genetyczna dziecka. Takie wady często powstają losowo już na początku rozwoju, np. gdy dziecko otrzymuje jeden chromosom za dużo albo za mało.

Około 50–60% poronień w I trymestrze jest związanych z nieprawidłową liczbą chromosomów.

Materiał z tej konkretnej ciąży można zabezpieczyć tylko w czasie poronienia lub zabiegu. Jeśli do poronienia dochodzi w domu, materiał można samodzielnie zabezpieczyć i przekazać do badania. Jeśli wykonywany jest zabieg, warto wcześniej poinformować personel, że chcesz przeznaczyć materiał do badania genetycznego. Wynik może pomóc odpowiedzieć na pytanie, czy wada genetyczna mogła być przyczyną straty i czy warto rozszerzyć dalszą diagnostykę.

Podsumowanie

W badaniu materiału z poronienia znaczenie ma nie tylko zakres analizowanych nieprawidłowości chromosomowych. Ważne jest również sprawdzenie, czy analizowane DNA rzeczywiście pochodzi od dziecka.

W testDNA badanie rozpoczyna się od analizy profilu STR, która:

pomaga sprawdzić pochodzenie próbki,
umożliwia porównanie jej z DNA matki,
może dostarczyć informacji pomocnych przy wyborze dalszej metody badania,
stanowi dodatkowy etap kontroli całego procesu.

Dzięki temu jeszcze przed właściwą analizą laboratorium uzyskuje ważne informacje o konkretnej próbce i może odpowiednio zaplanować dalsze etapy badania.

Jeśli masz zabezpieczony materiał po poronieniu i zależy Ci na poznaniu możliwej genetycznej przyczyny straty, warto sprawdzić, czy materiał nadaje się do analizy i jaki zakres badania można z niego wykonać.

Konsultacja medyczna

Masz zabezpieczony materiał poronny?

Nie wiesz, czy próba nadaje się do badania? Porozmawiaj z konsultantką medyczną testDNA. Konsultacja jest bezpłatna

Zadzwoń: 665 761 161

Wygodnie online

Umów badanie po poronieniu

Wypełnij formularz, a konsultant laboratorium testDNA skontaktuje się z Tobą, odpowie na pytania i spokojnie przeprowadzi Cię krok po kroku przez organizację badania.

Umów badanie

Najczęściej zadawane pytania (FAQ) – jak sprawdzić czy próbka po poronieniu pochodzi od dziecka

1. Dlaczego do badania pobierany jest wymaz od matki?

Wymaz z policzka matki służy jako materiał porównawczy. Dzięki niemu laboratorium może porównać profile genetyczne i zweryfikować pochodzenie DNA znajdującego się w próbce.

2. Czy przy wyniku wskazującym płeć męską wiadomo, że w próbce jest DNA dziecka?

Tak.Matka nie posiada chromosomu Y, dlatego wykrycie materiału genetycznego charakterystycznego dla płci męskiej potwierdza obecność DNA dziecka w próbce.

3. Czy obecność moich komórek w próbce oznacza, że źle zabezpieczyłam materiał?

Nie.Przy poronieniu w zabezpieczonym materiale mogą znaleźć się zarówno tkanki pochodzące z ciąży, jak i komórki matki.

Nie oznacza to, że materiał został źle zabezpieczony. Dlatego właśnie testDNA sprawdza pochodzenie próbki za pomocą analizy profilu STR.

4. Co jeśli poroniłam w domu?

Materiał można zabezpieczyć również po poronieniu w domu. Ważne jest jednak, aby zrobić to w odpowiedni sposób i właściwie go przechowywać.

Jeśli nie wiesz, jak postąpić, najlepiej skontaktować się z laboratorium i ustalić sposób zabezpieczenia oraz przekazania próbki.

5. Co jeśli jestem przed zabiegiem?

Jeśli chcesz wykonać badanie genetyczne materiału z poronienia, warto wcześniej poinformować personel medyczny, że zależy Ci na zabezpieczeniu materiału do analizy.

6. Co jeśli materiał trafił już do badania histopatologicznego?

W niektórych przypadkach badanie genetyczne można wykonać również z materiału zabezpieczonego w postaci bloczka parafinowego.Możliwy zakres badania może być wtedy inny, dlatego najlepiej wcześniej skonsultować konkretny materiał z laboratorium.

7. Czy badanie zawsze pozwoli ustalić przyczynę poronienia?

Nie zawsze. Badanie może wykazać wadę genetyczną dziecka, która mogła być związana ze stratą.

Jeśli nie wykryje nieprawidłowości w swoim zakresie, warto rozważyć również inne możliwe przyczyny poronienia.

8. Co daje wykonanie analizy STR w testDNA?

Analiza STR jest pierwszym etapem badania materiału z poronienia w testDNA.

Pozwala:

zweryfikować pochodzenie próbki,
porównać profil próbki z DNA matki,
uzyskać informacje pomocne przy wyborze dalszej metody badania,
dodatkowo kontrolować spójność wyników kolejnych etapów analizy.

Dzięki temu sposób dalszej analizy może zostać dopasowany do konkretnej próbki.

Bibliografia

Gailite L, Perminov D, Miskova A, et al. Reducing misdiagnosis caused by maternal cell contamination in genetic testing for early pregnancy loss. Syst Biol Reprod Med. 2020;66(6):410–420.
Bell KA, Van Deerlin PG, Haddad BR, Feinberg RF. Microsatellite analysis reveals a high incidence of maternal cell contamination in 46,XX products of conception consisting of villi or a combination of villi and membranous material. Am J Obstet Gynecol. 2001;185(1):198–203.
Lathi RB, Gustin SLF, Keller J, et al. Reliability of 46,XX results on miscarriage specimens: a review of 1,222 first-trimester miscarriage specimens. Fertil Steril. 2014;101(1):178–182.
ARUP Consult. Maternal Cell Contamination Analysis for Prenatal or Cord Blood Genetic Testing. ARUP Laboratories; dostęp: sierpień 2026.
Schrijver I, Cherny SC, Zehnder JL. Testing for maternal cell contamination in prenatal samples: a comprehensive survey of current diagnostic practices in 35 molecular diagnostic laboratories. J Mol Diagn. 2007;9(3):394–400.
ESHRE Guideline Group on RPL. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss — an update in 2022. Hum Reprod Open. 2023;2023(1).

Postępowanie po poronieniu – krok po kroku

Opublikowany przez admin

Odpowiedz

Po poronieniu masz prawo do pochowania dziecka, a po dopełnieniu formalności także do zasiłku pogrzebowego i urlopu macierzyńskiego. Wiele osób nie wie, jakie kroki podjąć i w jakiej kolejności. Warto wiedzieć, że nawet jeśli do poronienia doszło w domu, odpowiednio zabezpieczony materiał pozwala wykonać badania i spróbować ustalić przyczynę straty. Poniżej tłumaczymy dokładnie, co zrobić krok po kroku.

Co robić po poronieniu?

Część spraw możesz załatwić w swoim tempie, ale o niektórych decyduje się jeszcze w szpitalu. Dobrze więc wiedzieć, że masz prawo do trzech rzeczy:

zabezpieczenia materiału do badań genetycznych (np. ustalenie płci lub przyczyny poronienia).
pochówku dziecka (to Twoje prawo – nie obowiązek)
świadczeń: zasiłku pogrzebowego i urlopu macierzyńskiego – 8 tygodni (56 dni).

Krok 1: W szpitalu – co zgłosić i jak zabezpieczyć materiał do badań

Jeśli chcesz wykonać badania genetyczne lub pochować dziecko, poinformuj o tym personel szpitala – najlepiej jak najwcześniej. Zgodnie z aktualnym standardem opieki okołoporodowej na Twoje życzenie szpital ma obowiązek zabezpieczyć i wydać materiał z poronienia do badań genetycznych. Dzięki temu nawet po wczesnym poronieniu masz realny dostęp do diagnostyki.

Jaki materiał można zabezpieczyć do badań genetycznych dziecka po poronieniu? Najczęściej wykorzystuje się fragment kosmówki, fragment łożyska lub pępowinę (jeśli jest dostępna). Materiał zabezpiecza się w soli fizjologicznej i przekazuje do laboratorium. Jeśli próbka została już zatopiona w parafinie po badaniu histopatologicznym, możesz poprosić o wypożyczenie bloczka parafinowego – badanie genetyczne wciąż jest możliwe. 📌 Ważne: badania genetyczne po poronieniu nie są refundowane przez NFZ.

Jeśli poronienie nastąpiło w domu

zabezpiecz tkanki w czystym, szczelnym pojemniku (np. na mocz), najlepiej zalane solą fizjologiczną,
jak najszybciej udaj się do szpitala lub na SOR – to ważne także dla Twojego zdrowia, aby wykluczyć powikłania,
poproś o dokumentację medyczną i przekaż materiał, jeśli chcesz wykonać badania genetyczne po poronieniu/

Dalej postępuj tak samo, jak w przypadku poronienia w szpitalu.

Chcesz uzyskać więcej informacji o badaniu materiału z poronienia? Porozmawiaj ze specjalistą testDNA

Konsultantka medyczna może Ci pomóc jeśli:

chcesz sprawdzić, czy przyczyną poronienia mogła być wada genetyczna,
chcesz dowiedzieć się jakie są dostępne opcje badania,
jesteś przed zabiegiem i chcesz zapytać o możliwość przekazania materiału do analizy

+48 665 761 161

lub napisz maila biuro@testdna.pl

Masz pytania? Skontaktuj się z nami.

Pomożemy Ci zrozumieć, jakie mogą być kolejne kroki

Krok 2: Dokumenty po poronieniu – dwie możliwe ścieżki

Po poronieniu są dwie możliwe ścieżki. Wybór zależy od waszych potrzeb i decyzji.

Ścieżka A: z rejestracją dziecka w USC

Rejestracja dziecka w USC nie jest obowiązkowa, ale dla wielu rodziców ma znaczenie symboliczne – pozwala formalnie uznać istnienie dziecka, nadać mu imię i otrzymać akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu. Podstawą jest Karta Martwego Urodzenia wystawiona przez szpital, gdy znana jest płeć dziecka. Przy wczesnym poronieniu płeć można ustalić badaniem genetycznym materiału z poronienia. WAŻNE: Akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu bywa też wymagany przy ubieganiu się o odszkodowanie z prywatnej polisy ubezpieczeniowej (np. z ubezpieczenia na życie lub grupowego).

Ścieżka B: bez rejestracji w USC

Od 6 sierpnia 2025 r. rejestracja w USC nie jest konieczna, aby otrzymać urlop macierzyński i zasiłek pogrzebowy. Wystarczy zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną na podstawie dokumentacji medycznej. Na naszej stronie znajdziesz jego wzór do pobrania. [Wzór zaświadczenia o martwym urodzeniu]

⚠️ Uwaga: w dokumentach musi pojawić się określenie „martwe urodzenie”. Sformułowanie „poronienie” może skutkować odmową świadczeń.

Krok 3: Pochówek dziecka po poronieniu i zasiłek pogrzebowy

Po poronieniu masz prawo pochować dziecko – niezależnie od tygodnia ciąży i od tego, czy dziecko zostało zarejestrowane w USC. To prawo przysługuje Wam zawsze. Dokumentem potrzebnym do pochówku jest karta zgonu, którą szpital wystawia na Wasz wniosek, dlatego powiedz personelowi, że chcesz pochować dziecko. Kartę zgonu (w części przeznaczonej dla administracji cmentarza) przekazuje się zarządcy cmentarza; przy dziecku martwo urodzonym nie jest wymagana adnotacja USC o zarejestrowaniu zgonu. Jeśli znacie płeć dziecka (lub ustalicie ją badaniem genetycznym) i chcecie zarejestrować dziecko w USC, szpital wystawia dodatkowo kartę martwego urodzenia, na jej podstawie USC sporządza akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu. Rejestracja jak i prawo pochówku jest Waszym prawem, nie obowiązkiem.

Po pochówku możesz złożyć w ZUS wniosek o zasiłek pogrzebowy po poronieniu – od 1 stycznia 2026 r. wynosi on 7000 zł. Do wniosku potrzebne są: dokument potwierdzający martwe urodzenie (akt z USC lub – od 6 sierpnia 2025 r. – zaświadczenie lekarza lub położnej) oraz dokumenty potwierdzające poniesione koszty pogrzebu.

Zobacz: Grób Dzieci Utraconych – lista

Krok 4: Urlop macierzyński po poronieniu – 8 tygodni (56 dni)

Po martwym urodzeniu przysługuje Ci urlop macierzyński w wymiarze 8 tygodni (56 dni), liczony od dnia poronienia (art. 180¹ Kodeksu pracy). Pracodawcy przedstawiasz akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu lub od 6 sierpnia 2025 r. – zaświadczenie wystawione przez lekarza lub położną. Oznacza to, że urlop możesz otrzymać także bez rejestracji dziecka w USC i bez ustalania płci. Wcześniej warto poprosić swojego lekarza o L4 aż do momentu załatwienia wszystkich formalności. Kiedy urlop zostanie przyznany – zastąpi on L4.

Jak ustalić przyczynę poronienia?

Jednym z badań, które najczęściej pozwalają ustalić przyczynę poronienia, jest badanie genetyczne materiału z poronienia. Sprawdza ono, czy do straty przyczyniła się wada genetyczna dziecka. Mówiąc najprościej: w momencie poczęcia czasem dochodzi do przypadkowego błędu przy podziale komórek i dziecko otrzymuje np. jedną kopię chromosomu za dużo lub za mało. Taki błąd powstaje losowo i nie ma związku z niczym, co zrobili rodzice. To jedna z najczęstszych przyczyn wczesnych strat ciąży. Ten sam mechanizm odpowiada m.in. za zespół Downa (trisomia 21), zespół Edwardsa (trisomia 18) czy zespół Patau (trisomia 13). U kobiet przed 35. rokiem życia nieprawidłowości chromosomowe dziecka odpowiadają za około połowę poronień, a po 40. roku życia — nawet za trzy na cztery. Badanie genetyczne materiału z poronienia pozwala sprawdzić, czy właśnie taka nieprawidłowość była przyczyną straty. Dla wielu rodziców wynik daje odpowiedź na pytanie „dlaczego?”, zamiast pozostawiać ich z domysłami.

Na tej samej próbce można również ustalić płeć dziecka, jeśli jest potrzebna do formalności lub ma dla Was znaczenie osobiste. O tym, jak wygląda badanie, kiedy można je wykonać i co daje jego wynik, przeczytasz w osobnym artykule: [Badanie genetyczne dziecka po poronieniu]. Nie musisz podejmować decyzji o badaniu od razu – wrażliwe na czas jest tylko zabezpieczenie materiału (Krok 1) i przekazanie go do laboratorium w odpowiednim czasie. Zakres badania możesz ustalić później, po rozmowie z laboratorium lub lekarzem.

Przyczyny straty można szukać także w badaniach u obojga partnerów m.in. genetycznych, hormonalnych i immunologicznych. Pełne zestawienie, wraz z podpowiedzią, od czego zacząć, znajdziesz w bezpłatnej liście badań do pobrania poniżej.

Materiały do pobrania:

Jak zabezpieczyć materiał poronny do badań genetycznych

Checklista: Co zrobić po poronieniu – krok po kroku

Możesz zapisać lub wydrukować tę listę, aby mieć pewność, że niczego nie pominiesz.

Jeśli poronienie nastąpiło w szpitalu:

Powiedz personelowi, że chcesz zabezpieczyć materiał do badań genetycznych.
Zdecyduj, czy chcesz pochować dziecko (indywidualnie lub symbolicznie).
Poproś o kartę martwego urodzenia (jeśli znana jest płeć) lub kartę zgonu.
Poproś lekarza lub położną o zaświadczenie z określeniem „martwe urodzenie” (do urlopu i zasiłku) – albo zdecyduj o rejestracji dziecka w USC.
Skontaktuj się z laboratorium genetycznym, jeśli planujesz badania.
Poproś lekarza o L4 do czasu załatwienia formalności.
Złóż u pracodawcy wniosek o urlop macierzyński – 8 tygodni (56 dni).
Po pochówku złóż w ZUS wniosek o zasiłek pogrzebowy.

Jeśli poronienie nastąpiło w domu:

Zabezpiecz materiał w czystym, szczelnym pojemniku, najlepiej w soli fizjologicznej (nie w formalinie).
Jak najszybciej udaj się do szpitala lub na SOR.
Poproś o dokumentację medyczną.
Przekaż materiał do badań genetycznych, jeśli chcesz je wykonać.

Zobacz też:

FAQ – najczęstsze pytania o postępowanie po poronieniu – krok po kroku

1. Czy mogę pochować dziecko po poronieniu przed 12. tygodniem ciąży?

Tak. Masz prawo pochować dziecko niezależnie od tygodnia ciąży i niezależnie od tego, czy znana jest płeć.

2. Czy muszę rejestrować dziecko w USC, aby otrzymać zasiłek pogrzebowy lub urlop?

Nie. Od 6 sierpnia 2025 r. wystarczy zaświadczenie od lekarza lub położnej z określeniem „martwe urodzenie”.

3. Czy badania genetyczne po poronieniu są refundowane przez NFZ?

Nie, są odpłatne. Warto skonsultować się z laboratorium genetycznym, aby poznać koszty i dostępne opcje.

4. Czy mogę wykonać badania genetyczne, jeśli poroniłam w domu?

Tak, jeśli zabezpieczysz materiał w soli fizjologicznej i dostarczysz go jak najszybciej do szpitala lub laboratorium.

Źródła

Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 576).
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118, z późn. zm.).
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania
(Dz.U. 2014 poz. 177, z późn. zm.).
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz.U. 2014 poz. 1502, z późn. zm.).
Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
(Dz.U. 1999 nr 60 poz. 636, z późn. zm.).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Nowe zasady składania dokumentów do zasiłku macierzyńskiego i zasiłku pogrzebowego w przypadku, gdy dziecko urodzi się martwe, obowiązujące od 6 sierpnia 2025 r.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2025 r. poz. 968).
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków (Dz.U. z 2025 r. poz. 969).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), komunikat: „Wyższy zasiłek pogrzebowy od 1 stycznia 2026 r.”

Napisz do nas: info@poronilam.pl

Bezwodzie a poronienie – czy brak płynu owodniowego oznacza utratę ciąży?

Opublikowany przez admin

Odpowiedz

Bezwodzie (anhydramnios) samo w sobie nie jest przyczyną utraty ciąży – jest objawem, że w ciąży dzieje się coś, co wymaga wyjaśnienia. Związek między bezwodziem a poronieniem lub martwym urodzeniem zależy od przyczyny braku wód płodowych i tygodnia ciąży, w którym się pojawił. Dlatego najważniejsze pytanie brzmi: co spowodowało brak płynu owodniowego – bo odpowiedź na nie mówi, czy podobna sytuacja może się powtórzyć i co warto sprawdzić przed kolejną ciążą.

Z tego artykułu dowiesz się:

skąd bierze się bezwodzie i od czego zależy ryzyko jego powtórzenia w kolejnej ciąży,
dlaczego niewydolność łożyska prowadzi do braku płynu owodniowego,
kiedy przy powikłaniach łożyskowych warto brać pod uwagę zaburzenia krzepnięcia – zespół antyfosfolipidowy i trombofilię wrodzoną,
od czego zacząć diagnostykę po stracie i jakie informacje z dokumentacji mogą mieć znaczenie,
co można zrobić, aby lepiej przygotować się do kolejnej ciąży.

Przyczyny bezwodzia w ciąży

Od około 16. tygodnia ciąży głównym źródłem płynu owodniowego jest mocz dziecka. Płyn jest też niezbędny do prawidłowego rozwoju płuc, dlatego jego długotrwały brak, szczególnie na wczesnym etapie ciąży, jest poważnym powikłaniem [1,2]. Jeśli Twoja ciąża zakończyła się stratą, warto przede wszystkim ustalić, jaki mechanizm doprowadził do bezwodzia. Sam brak płynu owodniowego nie mówi jeszcze, dlaczego doszło do takiej sytuacji.

Mechanizm	Co oznacza dla rokowania	Czy może się powtórzyć?
Odpłynięcie płynu (PPROM)	zależy m.in. od tygodnia ciąży, czasu od pęknięcia błon płodowych oraz wystąpienia innych powikłań; część ciąż może zakończyć się urodzeniem żywego dziecka [2]	ryzyko w kolejnej ciąży może być podwyższone, ale wcześniejsze PPROM nie oznacza, że sytuacja na pewno się powtórzy [2]
Ciężkie wady układu moczowego dziecka (dziecko nie produkuje moczu)	rokowanie zależy od rodzaju nieprawidłowości; przy niektórych ciężkich wadach, np. obustronnej agenezji nerek, jest bardzo poważne [1]	zależy od przyczyny wady, w tym jej ewentualnego podłoża genetycznego
Niewydolność łożyska	zmniejszona ilość płynu może być jednym z objawów pogarszającej się funkcji łożyska [1]	ryzyko niektórych powikłań łożyskowych może być większe w kolejnej ciąży, dlatego ważne jest ustalenie przyczyny
Niektóre leki, m.in. NLPZ (niesteroidowe leki przeciwzapalne, np. ibuprofen) stosowane po 20. tygodniu ciąży oraz leki wpływające na układ renina–angiotensyna [3]	w części przypadków zmniejszenie ilości płynu może być odwracalne po zmianie leczenia pod kontrolą lekarza	po wyeliminowaniu konkretnej przyczyny lekowej nie musi dojść do ponownego wystąpienia tego samego problemu

Niewydolność łożyska: dlaczego może prowadzić do zmniejszenia ilości płynu owodniowego

Gdy łożysko dostarcza dziecku mniej tlenu i składników odżywczych, organizm płodu może ograniczać przepływ krwi przez mniej kluczowe narządy, w tym nerki. Mniejszy przepływ nerkowy może oznaczać mniejszą produkcję moczu, a tym samym mniej płynu owodniowego [1].

Jeśli bezwodzie lub znaczne małowodzie było związane z niewydolnością łożyska, w dokumentacji mogą pojawiać się również inne nieprawidłowości, np. zahamowanie wzrastania płodu (FGR), nieprawidłowe przepływy dopplerowskie, nadciśnienie tętnicze lub stan przedrzucawkowy. Ich obecność może być istotną wskazówką przy ustalaniu mechanizmu powikłania.

Co warto sprawdzić w dokumentacji po ciąży z bezwodziem?

Zanim zostaną zlecone kolejne badania, warto zebrać informacje dotyczące przebiegu ciąży. Pomocne może być sprawdzenie:

kiedy po raz pierwszy stwierdzono małowodzie lub bezwodzie,
czy wcześniej doszło do odpłynięcia płynu owodniowego,
czy nerki i pęcherz dziecka były prawidłowo widoczne w USG,
czy dziecko rosło prawidłowo,
jakie były wyniki badań dopplerowskich,
czy występowało nadciśnienie tętnicze lub stan przedrzucawkowy,
czy wykonano badanie histopatologiczne łożyska i jaki był jego wynik.

Te informacje pomagają lekarzowi określić najbardziej prawdopodobną przyczynę bezwodzia i zdecydować, które dalsze badania rzeczywiście mogą mieć znaczenie.

Bezwodzie a trombofilia – czy zaburzenia krzepnięcia mogą mieć znaczenie?

Zaburzenia krzepnięcia są jednym z elementów, które w określonych sytuacjach mogą być brane pod uwagę podczas wyjaśniania powikłań ciąży związanych z łożyskiem. Najlepiej udokumentowane znaczenie ma zespół antyfosfolipidowy (APS); w przypadku trombofilii wrodzonych zależność z powikłaniami ciąży jest mniej jednoznaczna [5,6,11].

Zespół antyfosfolipidowy (APS) jest trombofilią nabytą o dobrze udokumentowanym znaczeniu w powikłaniach ciąży. Do klasycznych kryteriów klinicznych APS należą m.in. określone straty ciąży oraz poród przedwczesny związany z ciężkimi powikłaniami łożyskowymi [4]. Po martwym urodzeniu, szczególnie gdy występowały cechy niewydolności łożyska, badania w kierunku APS mogą być ważnym elementem diagnostyki [5]. APS ma także ustalone znaczenie w diagnostyce nawracających strat ciąży [6]. Rozpoznanie APS może wpływać na sposób prowadzenia kolejnej ciąży i decyzje dotyczące profilaktyki przeciwzakrzepowej [7].
Trombofilia wrodzona to genetycznie uwarunkowane predyspozycje do powstawania zakrzepów. Należą do nich m.in. mutacja czynnika V Leiden oraz wariant G20210A genu protrombiny. Badanie genetyczne w ich kierunku wykonuje się raz w życiu, ponieważ badane warianty DNA nie zmieniają się. Badania obserwacyjne wskazywały na możliwy związek niektórych trombofilii wrodzonych z późnymi stratami ciąży i powikłaniami łożyskowymi [8,9], jednak wyniki badań nie są jednoznaczne [10]. Z tego powodu aktualne wytyczne nie zalecają wykonywania badań w kierunku trombofilii wrodzonych rutynowo u każdej kobiety po poronieniu lub martwym urodzeniu [5,6,11]. Zasadność takiego badania warto oceniać indywidualnie – np. z uwzględnieniem wywiadu dotyczącego zakrzepicy u kobiety i jej rodziny, przebiegu ciąży oraz innych czynników ryzyka. Warto też pamiętać, że wykrycie trombofilii wrodzonej może mieć znaczenie nie tylko w kontekście ciąży, ale również przy ocenie indywidualnego ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej [11]. Sam dodatni wynik badania trombofilii wrodzonej nie oznacza jednak automatycznie, że to właśnie ona spowodowała stratę ciąży ani że w kolejnej ciąży konieczne będzie leczenie heparyną. Badanie ALIFE2 nie wykazało poprawy odsetka żywych urodzeń po stosowaniu heparyny drobnocząsteczkowej u kobiet z nawracającymi stratami ciąży i potwierdzoną trombofilią wrodzoną [12].

Jakie informacje i badania mogą mieć znaczenie po stracie ciąży z bezwodziem?

Nie istnieje jeden zestaw badań odpowiedni dla każdej kobiety po ciąży powikłanej bezwodziem. Zakres diagnostyki zależy m.in. od tygodnia ciąży, przebiegu ciąży, wyników USG, obrazu łożyska oraz tego, czy wcześniej doszło do odpłynięcia płynu owodniowego.

W zależności od sytuacji lekarz może wziąć pod uwagę:

analizę dokumentacji z ciąży – w tym USG, wzrastania dziecka, badań dopplerowskich, informacji o odpłynięciu płynu oraz chorobach i powikłaniach występujących u mamy,
wynik badania histopatologicznego łożyska – jeśli badanie zostało wykonane; nieprawidłowości stwierdzone w łożysku mogą dostarczyć ważnych wskazówek dotyczących mechanizmu straty, ale wynik powinien być interpretowany razem z całym przebiegiem ciąży [5],
badania w kierunku APS -szczególnie w określonych sytuacjach po martwym urodzeniu i przy powikłaniach mogących wskazywać na zaburzenia funkcji łożyska [5],
badania w kierunku trombofilii wrodzonych – nie są zalecane rutynowo po każdej stracie; decyzja o ich wykonaniu powinna uwzględniać indywidualny wywiad i czynniki ryzyka [5,6,11],
badanie genetyczne materiału z ciąży – może pomóc sprawdzić, czy do straty przyczyniła się nieprawidłowość chromosomowa. Zakres diagnostyki genetycznej zależy od etapu ciąży, obrazu klinicznego i dostępnego materiału. Szczegóły znajdziesz w osobnych artykułach w serwisie Poroniłam.pl.

Po wczesnym poronieniu zakres zalecanej diagnostyki może być inny niż po późnej stracie lub martwym urodzeniu. Dlatego wyniki badań najlepiej interpretować razem z dokumentacją medyczną i historią poprzednich ciąż.

Co można zrobić przed kolejną ciążą i w jej trakcie?

Postępowanie w kolejnej ciąży zależy przede wszystkim od ustalonej lub najbardziej prawdopodobnej przyczyny wcześniejszego bezwodzia.

Przykładowo:

przy rozpoznanym APS lekarz może zalecić odpowiednie postępowanie przeciwzakrzepowe [7],
po wcześniejszych powikłaniach związanych z funkcjonowaniem łożyska lekarz może ocenić wskazania do profilaktyki stanu przedrzucawkowego,
po wcześniejszym PPROM sposób nadzoru nad kolejną ciążą może zostać odpowiednio zmodyfikowany,
w kolejnej ciąży lekarz może zaplanować dokładniejsze monitorowanie wzrastania dziecka, ilości płynu owodniowego oraz przepływów dopplerowskich.

Mała dawka aspiryny nie jest zalecana automatycznie wyłącznie dlatego, że w poprzedniej ciąży doszło do niewyjaśnionego martwego urodzenia. Amerykańskie Towarzystwo Położników i Ginekologów (ACOG) wskazuje wprost, że sama taka historia, bez innych czynników ryzyka stanu przedrzucawkowego, nie jest samodzielnym wskazaniem do profilaktyki [5]. Jeśli natomiast czynniki ryzyka występują – np. wcześniejszy stan przedrzucawkowy, nadciśnienie lub powikłania łożyskowe – aspiryna włączona przed 16. tygodniem ciąży istotnie zmniejsza ryzyko wczesnego stanu przedrzucawkowego [13]. Decyzję podejmuje lekarz prowadzący na podstawie całości obrazu.

Nie wiesz, czy w Twojej sytuacji warto sprawdzić trombofilię wrodzoną?

Badania w kierunku trombofilii wrodzonej nie są potrzebne po każdej stracie ciąży, ale w niektórych sytuacjach mogą dostarczyć dodatkowych informacji – szczególnie gdy w przebiegu ciąży pojawiły się powikłania łożyskowe lub w Twoim wywiadzie występują dodatkowe czynniki ryzyka. Badanie nie traci ważności z upływem czasu – możesz je wykonać, gdy poczujesz gotowość.

Jeśli zastanawiasz się, czy badanie trombofilii wrodzonej ma sens w Twojej sytuacji? Porozmawiaj z konsultantką medyczną testDNA

Możesz skontaktować się z nami, jeśli:

nie wiesz, czy po przebiegu Twojej ciąży warto rozważyć badanie trombofilii wrodzonej,
chcesz dowiedzieć się, co dokładnie sprawdza badanie,
przygotowujesz się do kolejnej ciąży i chcesz wiedzieć, jakie mogą być następne kroki.

zadzwoń i porozmawiaj z konsultantem testDNA na temat trombofilii wrodzonej

Masz pytania? Skontaktuj się z nami.

+48 665 761 161

lub napisz maila biuro@testdna.pl

Pomożemy Ci ustalić, czy w Twojej sytuacji warto rozważyć takie badanie i wyjaśnimy, jak wygląda jego wykonanie.

Najczęstsze pytania – bezwodzie a poronienie

Czy bezwodzie zawsze kończy się utratą ciąży?

Nie. Rokowanie zależy przede wszystkim od przyczyny bezwodzia, tygodnia ciąży, momentu jego wystąpienia oraz tego, jak długo utrzymuje się bardzo mała ilość płynu. Inaczej wygląda sytuacja po przedwczesnym odpłynięciu wód płodowych, inaczej przy zaburzeniach funkcjonowania łożyska, a jeszcze inaczej przy ciężkich wadach układu moczowego dziecka [1,2]. PPROM przed 24. tygodniem jest szczególnie poważnym powikłaniem, ale rokowanie zależy m.in. od wieku ciążowego i dalszego przebiegu ciąży.

Czy trombofilia mogła spowodować bezwodzie w mojej ciąży?

Związek między bezwodziem a trombofilią nie jest bezpośredni – na podstawie samego braku płynu nie można stwierdzić, że przyczyną była trombofilia. Zaburzenia krzepnięcia mogą być brane pod uwagę w określonych sytuacjach związanych z powikłaniami łożyskowymi, przy czym znacznie lepiej udokumentowane znaczenie ma zespół antyfosfolipidowy (APS) niż trombofilie wrodzone [5,6]. Wskazówką co do mechanizmu straty mogą być m.in. FGR, nieprawidłowe przepływy, stan przedrzucawkowy oraz wynik badania histopatologicznego łożyska.

Kiedy mogę wykonać badania po stracie?

Badania genetyczne w kierunku trombofilii wrodzonej można wykonać niezależnie od czasu, który upłynął od straty, ponieważ badane warianty DNA się nie zmieniają. W przypadku diagnostyki zespołu antyfosfolipidowego znaczenie ma właściwe wykonanie i interpretacja badań laboratoryjnych; potwierdzenie utrzymujących się przeciwciał antyfosfolipidowych wymaga ponownego oznaczenia po odpowiednim odstępie czasu, zgodnie z kryteriami diagnostycznymi [4,5].

Czy bezwodzie może powtórzyć się w kolejnej ciąży?

Tak, w niektórych sytuacjach ryzyko może być większe, ale zależy przede wszystkim od tego, co spowodowało bezwodzie w poprzedniej ciąży. Inaczej ocenia się ryzyko po PPROM, inaczej przy nieprawidłowości układu moczowego dziecka, a jeszcze inaczej po powikłaniach związanych z funkcjonowaniem łożyska. Dlatego przed kolejną ciążą warto omówić z lekarzem dokumentację poprzedniej ciąży, możliwą przyczynę bezwodzia oraz plan nadzoru w kolejnej ciąży.

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej.

Źródło

Keilman C, Shanks AL. Oligohydramnios. StatPearls. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024.
Hall M, et al. Care of Women With PPROM Prior to 24+0 Weeks of Gestation. RCOG Scientific Impact Paper. BJOG. 2025. doi:10.1111/1471-0528.18175
U.S. FDA. FDA recommends avoiding use of NSAIDs in pregnancy at 20 weeks or later. Drug Safety Communication; 2020.
Miyakis S, et al. International consensus statement on classification criteria for definite antiphospholipid syndrome. J Thromb Haemost. 2006;4(2):295–306.
ACOG, SMFM. Management of Stillbirth. Obstetric Care Consensus No. 10. Obstet Gynecol. 2020;135(3):e110–e132.
ESHRE Guideline Group on RPL. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss: an update in 2022. Hum Reprod Open. 2023;2023(1):hoad002.
ACOG. Antiphospholipid Syndrome. Practice Bulletin No. 132. Obstet Gynecol. 2012;120(6):1514–1521.
Kupferminc MJ, et al. Increased frequency of genetic thrombophilia in women with complications of pregnancy. N Engl J Med. 1999;340(1):9–13.
Rey E, et al. Thrombophilic disorders and fetal loss: a meta-analysis. Lancet. 2003;361(9361):901–908.
Silver RM, et al. Factor V Leiden, prothrombin G20210A, and MTHFR mutations and stillbirth: the Stillbirth Collaborative Research Network. Am J Obstet Gynecol. 2016;215(4):468.e1–17.
ACOG. Inherited Thrombophilias in Pregnancy. Practice Bulletin No. 197. Obstet Gynecol. 2018;132(1):e18–e34.
Quenby S, et al. Heparin for women with recurrent miscarriage and inherited thrombophilia (ALIFE2). Lancet. 2023;402(10395):54–61.
Rolnik DL, et al. Aspirin versus Placebo in Pregnancies at High Risk for Preterm Preeclampsia (ASPRE). N Engl J Med. 2017;377(7):613–622.

Wniosek o wypożyczenie bloczków parafinowych [wzór]

Opublikowany przez admin

Odpowiedz

Wniosek o wypożyczenie bloczków parafinowych składasz pisemnie w zakładzie patomorfologii szpitala, w którym wykonano badanie histopatologiczne po poronieniu. Szpital ma obowiązek przechowywać bloczki co najmniej 20 lat i udostępnić je na Twój wniosek, zwykle w ciągu kilku dni roboczych, bezpłatnie, z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu [1,2]. Wypożyczony bloczek możesz przekazać do laboratorium genetycznego, aby sprawdzić, czy przyczyną poronienia była zmiana genetyczna zarodka, oraz ustalić płeć dziecka, nawet jeśli po stracie nie zabezpieczono świeżego materiału i minęło już wiele czasu.

Po co wypożycza się bloczek parafinowy? Najczęściej – żeby poznać możliwą przyczynę poronienia

Jeśli po poronieniu nikt nie zabezpieczył materiału do badań genetycznych, możesz myśleć, że szansa na poznanie przyczyny straty przepadła. Tak nie jest. Jeżeli w szpitalu wykonano badanie histopatologiczne, a dzieje się tak po większości poronień, fragment tkanki z ciąży nadal istnieje, zatopiony w parafinie w archiwum zakładu patomorfologii. To właśnie bloczek parafinowy.

Wypożyczając go, możesz zlecić najważniejsze badanie po poronieniu – badanie genetyczne materiału z poronienia, które sprawdza, czy przyczyną straty była choroba genetyczna dziecka. To najczęstsza przyczyna wczesnych poronień (ok. 50–70%), niemal zawsze losowa i niezależna od czegokolwiek, co zrobili rodzice [10,11]. Dla wielu kobiet taki wynik to odpowiedź na pytanie „dlaczego doszło do straty i realna ulga: potwierdzenie, że niczego nie zaniedbały i nie mogły tej straty zapobiec. Dodatkowo z tego samego materiału można ustalić płeć dziecka, co umożliwia rejestrację w USC i nadanie imienia.

Co ważne: bloczek jest przechowywany co najmniej 20 lat [1]. Nawet jeśli od poronienia minęły miesiące lub lata, możliwość wykonania badania nadal istnieje. Wystarczy jeden pisemny wniosek. Poniżej pokazujemy dokładnie, jak go złożyć.

Pobierz wzór wniosku o wypożyczenie bloczka

Najważniejsze informacje w skrócie

Bloczek parafinowy to fragment tkanki z poronienia zatopiony w parafinie po badaniu histopatologicznym. Jest traktowany jak dokumentacja medyczna – masz prawo go wypożyczyć [1,3].
Wniosek składa się do zakładu patomorfologii (przy szpitalu lub w zewnętrznej pracowni, której szpital zlecił badanie).
Z bloczka możesz poznać możliwą przyczynę tej konkretnej straty – badanie genetyczne materiału z poronienia sprawdza, czy do poronienia doprowadziła nieprawidłowość chromosomowa zarodka.
Z bloczka możesz też ustalić płeć dziecka. Jeśli płeć jest znana, szpital może wystawić kartę martwego urodzenia. Na jej podstawie można zarejestrować dziecko w USC i otrzymać akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu. Taki akt może być też wymagany przez niektórych ubezpieczycieli przy wypłacie świadczenia z polisy.

WNIOSEK O WYPOŻYCZENIE BLOCZKÓW PARAFINOWYCH
[WZÓR W PDF]

Wniosek o wypożyczenie bloczków parafinowych zawiera dane wnioskodawcy (imię, nazwisko, numer pesel, adres oraz numer kontaktowy), liczbę sztuk bloczków, zobowiązanie co do terminu ich zwrotu, a także datę i własnoręczny podpis.

Co konkretnie daje wypożyczenie bloczka parafinowego?

Bloczek parafinowy otwiera drogę do dwóch badań, jeśli świeży materiał nie został zabezpieczony:

1. Badanie przyczyn poronienia. Badanie genetyczne materiału z ciąży sprawdza, czy do straty doprowadziła wada genetyczna dziecka – najczęstsza przyczyna poronień [10,11]. Taki wynik często pozwala zamknąć poszukiwania: potwierdza, że przyczyna była losowa, ogranicza potrzebę dalszej diagnostyki i daje dobre rokowanie przed kolejną ciążą. Jest też ważną informacją dla lekarza prowadzącego przy planowaniu dalszych kroków.Czytaj więcej o badaniach genetycznych po poronieniu >

2. Badanie płci dziecka. Umożliwia wystawienie karty martwego urodzenia, a dzięki niej — rejestrację dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego, nadanie mu imienia i uzyskanie aktu urodzenia z adnotacją o urodzeniu martwym [7]. Akt urodzenia bywa też wymagany przez ubezpieczycieli przy wypłacie świadczeń z prywatnych polis. Dla wielu rodziców to jednak przede wszystkim symboliczne upamiętnienie dziecka.Czytaj więcej o badaniu płci po poronieniu >

Warto wiedzieć: od 6 sierpnia 2025 r. urlop macierzyński (56 dni) i zasiłek pogrzebowy (7000 zł od 1.01.2026) uzyskasz na podstawie samego zaświadczenia od lekarza lub położnej – do tych świadczeń badanie płci nie jest już potrzebne i dokonanie rejestracji w USC [4,5,6].

Jakie masz prawo do bloczków — podstawa prawna

Bloczki parafinowe i preparaty histopatologiczne muszą być przechowywane przez co najmniej 20 lat od daty badania patomorfologicznego. Zakład patomorfologii udostępnia je pacjentce za potwierdzeniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, a każde wypożyczenie odnotowuje w ewidencji [1]. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego bloczek parafinowy traktowany jest jak dokumentacja medyczna, do której pacjent ma prawo dostępu [3].

Co to oznacza w praktyce:

szpital (ani zewnętrzna pracownia patomorfologii) nie może odmówić wypożyczenia bloczka pacjentce, której materiał dotyczy,
wydanie następuje na podstawie pisemnego wniosku – Twojego lub osoby, którą pisemnie upoważnisz,
zgodnie ze standardami organizacyjnymi patomorfologii wydanie materiału z archiwum nie powinno trwać dłużej niż 3 dni robocze [8]; w praktyce niektóre placówki potrzebują do kilku–kilkunastu dni,
samo wypożyczenie jest co do zasady bezpłatne (płacisz jedynie za badanie w laboratorium i ewentualną wysyłkę),
po wykonaniu badania bloczek należy zwrócić – zwykle robi to za Ciebie laboratorium, warto to potwierdzić przy zleceniu.

Jak złożyć wniosek krok po kroku

1. Ustal, gdzie fizycznie znajduje się bloczek. Nie zawsze jest to szpital, w którym doszło do poronienia. Wiele szpitali zleca histopatologię zewnętrznym zakładom patomorfologii , wtedy bloczek przechowywany jest tam. Zadzwoń do sekretariatu oddziału ginekologicznego lub do pracowni patomorfologii i zapytaj, gdzie trafił materiał z Twojego badania. Pomocny będzie numer badania histopatologicznego z wyniku, jeśli go masz, ale jego brak niczego nie przekreśla, placówka odnajdzie materiał po Twoich danych i dacie hospitalizacji.

2. Wypełnij wniosek. Wniosek o wypożyczenie bloczków parafinowych zawiera:

Twoje imię i nazwisko, numer PESEL, adres i telefon kontaktowy,
datę hospitalizacji / poronienia i jeśli znasz, numer badania histopatologicznego,
liczbę wypożyczanych bloczków,
cel wypożyczenia (np. badanie genetyczne w laboratorium zewnętrznym),
zobowiązanie do zwrotu bloczków po wykorzystaniu,
datę i własnoręczny podpis.

👉WNIOSEK O WYPOŻYCZENIE BLOCZKÓW PARAFINOWYCH [WZÓR W PDF]

Część placówek ma własne formularze, wtedy wystarczy wypełnić druk szpitalny. Nasz wzór przyda się wszędzie tam, gdzie takiego druku nie ma.

3. Złóż wniosek: osobiście, pocztą, a w wielu placówkach także mailem (zapytaj telefonicznie, czy akceptują skan podpisanego wniosku). Jeśli nie możesz odebrać bloczka osobiście, dołącz pisemne upoważnienie dla innej osoby.

4. Odbierz bloczek i przekaż go do laboratorium. Bloczek przechowuje się i transportuje w temperaturze pokojowej — nie wymaga lodówki ani suchego lodu. Zapakuj go w sztywne pudełko wyłożone np. gazą lub papierem, tak aby nie przemieszczał się w środku, i chroń przed wysoką temperaturą (parafina może się roztopić) [9]. Dzięki temu bloczek można bezpiecznie wysłać kurierem, wiele laboratoriów organizuje odbiór z domu lub bezpośrednio ze szpitala, co warto sprawdzić przed zleceniem.

Najczęstsze problemy i jak je rozwiązać

Szpital odmawia wydania bloczka. Poproś o odmowę na piśmie i powołaj się na § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie standardów organizacyjnych opieki zdrowotnej w dziedzinie patomorfologii, który zobowiązuje zakład do udostępnienia bloczków za potwierdzeniem odbioru [1]. W razie dalszych trudności możesz zwrócić się do Rzecznika Praw Pacjenta (bezpłatna infolinia 800 190 590).
Nie wiesz, czy w ogóle wykonano histopatologię. Zapytaj w szpitalu o wynik badania histopatologicznego z Twojej hospitalizacji — masz prawo do kopii dokumentacji medycznej [3]. Jeśli badanie wykonano, bloczek powinien istnieć.
Placówka twierdzi, że materiał „został zużyty”. Zdarza się, że po badaniu histopatologicznym w bloczku pozostało bardzo mało tkanki. Poproś o pisemną informację, ile bloczków istnieje i co zawierają — laboratorium genetyczne oceni, czy materiał wystarczy do badania. Czasem możliwe jest badanie z preparatów (szkiełek), choć szanse powodzenia są wtedy mniejsze.
Od poronienia minęło wiele lat. Dopóki nie upłynęło 20 lat od badania, bloczek powinien być w archiwum – wniosek składasz dokładnie tak samo [1].

1. Ile kosztuje wypożyczenie bloczków parafinowych?

Samo wypożyczenie bloczków jest co do zasady bezpłatne. Koszty mogą pojawić się przy wykonaniu badania genetycznego i ewentualnej wysyłce materiału.

2. Jak długo trwa wydanie bloczka?

Zgodnie ze standardami patomorfologii bloczek powinien zostać wydany do 3 dni roboczych od złożenia wniosku. W praktyce czas może być dłuższy, np. gdy materiał znajduje się w zewnętrznej pracowni.

3. Czy bloczek trzeba zwrócić?

Tak. Bloczek jest wypożyczany i po zakończeniu badania powinien wrócić do placówki, która go wydała. Zwrot może też zorganizować laboratorium wykonujące badanie.

4. Czy bloczek może odebrać za mnie ktoś inny?

Tak. Zwykle jest to możliwe na podstawie pisemnego upoważnienia.

5. Czy z bloczka parafinowego można wykonać badanie genetyczne?

W niektórych sytuacjach tak. Najpierw trzeba sprawdzić, czy jakość i ilość materiału pozwalają na wykonanie wybranego badania genetycznego.

6. Czy z bloczka można ustalić płeć dziecka?

Tak, jeśli materiał nadaje się do analizy DNA. Ustalenie płci może być ważne m.in. wtedy, gdy potrzebna jest karta martwego urodzenia do rejestracji dziecka w USC.

7. Poroniłam niedawno i jestem jeszcze w szpitalu. Czy muszę czekać na bloczek?

Nie. Jeśli chcesz wykonać badanie genetyczne, możesz poprosić personel o zabezpieczenie świeżego materiału z poronienia do dalszych badań. Bloczek parafinowy może być rozwiązaniem wtedy, gdy materiał trafił już do histopatologii.

Jeśli masz wątpliwości, czy w Twojej sytuacji badanie z bloczka jest możliwe i co realnie może Ci dać, możesz bezpłatnie skonsultować to telefonicznie z partnerem serwisu, laboratorium testDNA, pod numerem 665 761 161, zanim złożysz wniosek w szpitalu. Pamiętaj też: poronienie to nie Twoja wina, a decyzja o badaniach należy wyłącznie do Ciebie.

Źródło

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 grudnia 2017 r. w sprawie standardów organizacyjnych opieki zdrowotnej w dziedzinie patomorfologii (Dz.U. 2017 poz. 2435), § 4.
Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t.j. Dz.U. 2024 poz. 581), art. 23–29.
Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt V CSK 256/10 (bloczek parafinowy jako element dokumentacji medycznej).
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Od dziś nowe przepisy ułatwiające dostęp do świadczeń po stracie ciąży. gov.pl, 6.08.2025.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków (…) oraz rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (wejście w życie: 6.08.2025); komunikat Państwowej Inspekcji Pracy.
Ustawa z dnia 9 maja 2025 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 718) — podwyższenie zasiłku pogrzebowego do 7000 zł od 1.01.2026; komunikat ZUS „Wyższy zasiłek pogrzebowy od 1 stycznia 2026 r.”.
Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. — Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. Dz.U. 2023 poz. 1378), art. 53–54.
Polskie Towarzystwo Patologów. Standardy postępowania w patomorfologii — wytyczne dotyczące archiwizacji i udostępniania preparatów oraz bloczków parafinowych (wydanie preparatów i bloczków z archiwum do 3 dni roboczych).
Zasady transportu bloczków parafinowych — instrukcje zakładów patomorfologii (przechowywanie w temperaturze pokojowej, ochrona przed wysoką temperaturą i uszkodzeniem mechanicznym).
ESHRE Guideline Group on Recurrent Pregnancy Loss. Recurrent pregnancy loss: guideline of the European Society of Human Reproduction and Embryology (aktualizacja 2023). Hum Reprod Open.
American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Early Pregnancy Loss. Practice Bulletin No. 200. Obstet Gynecol 2018;132:e197–e207.
Society for Maternal-Fetal Medicine / ACOG. Management of Stillbirth — zalecenia dotyczące badań genetycznych materiału z ciąży, w tym mikromacierzy i wykluczania kontaminacji komórkami matczynymi. Obstet Gynecol 2020.

Zobacz też: