Pogrzeb dziecka nienarodzonego – czy musze go zorganizować?

Jeśli straciłaś dziecko w ciąży, możesz zastanawiać się, czy musisz organizować pogrzeb, czy jest to Twój obowiązek i jakie prawa przysługują Ci w tej sytuacji. Już na początku warto powiedzieć jasno: pogrzeb dziecka nienarodzonego jest prawem, a nie obowiązkiem. W tym artykule wyjaśniamy, jak można zorganizować pochówek, jakie dokumenty są potrzebne, jak ubiegać się o zasiłek pogrzebowy oraz co dzieje się wtedy, gdy rodzice nie decydują się na samodzielną organizację pogrzebu.

pogrzeb dziecka nienarodzonego

Czy muszę pochować dziecko po poronieniu?

Nie. Nie masz obowiązku samodzielnego organizowania pogrzebu dziecka po poronieniu – bez względu na to, na jakim etapie ciąży doszło do straty. Prawo daje rodzicom możliwość pochowania dziecka, ale nie nakłada na nich takiego obowiązku.

Oznacza to, że możesz:

  • zdecydować się na odebranie ciała dziecka i organizację pogrzebu dziecka po poronieniu,
  • nie skorzystać z prawa do samodzielnego zorganizowania pogrzebu.

Obie decyzje są zgodne z prawem. Nie musisz się z nich tłumaczyć ani ich uzasadniać. Decyzja powinna być dobrowolna i zgodna z potrzebami rodziców.

Czy rejestracja dziecka w USC oznacza obowiązek pogrzebu?

Nie. Rejestracja dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego i organizacja jego pogrzebu to odrębne kwestie. Jeżeli możliwe jest określenie płci dziecka, placówka medyczna może sporządzić Kartę Martwego Urodzenia i przekazać ją do USC. Na jej podstawie urząd sporządza akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Dopełnienie formalności w USC nie oznacza jednak, że rodzice muszą samodzielnie organizować pogrzeb dziecka po poronieniu.
Rodzice mogą również zdecydować się na pochówek bez rejestrowania dziecka w USC. W takiej sytuacji dokumentem umożliwiającym pochowanie dziecka jest karta zgonu.

Pogrzeb dziecka nienarodzonego – jak go zorganizować?

Jeśli rodzice chcą zorganizować pochówek dziecka po poronieniu, powinni poinformować o tym placówkę medyczną i złożyć wniosek o sporządzenie karty zgonu.

Karta zgonu może zostać sporządzona dla dziecka martwo urodzonego:

  • bez względu na czas trwania ciąży,
  • bez konieczności określania płci dziecka,
  • bez wcześniejszej rejestracji dziecka w USC.

W przypadku karty zgonu sporządzonej dla dziecka martwo urodzonego nie jest wymagana adnotacja USC o zarejestrowaniu zgonu. Po uzyskaniu karty zgonu można skontaktować się z wybranym domem pogrzebowym. Jego przedstawiciel ustali z placówką medyczną sposób i termin odebrania ciała dziecka. Następnie rodzice mogą ustalić szczegóły pochówku z domem pogrzebowym oraz administracją wybranego cmentarza. Procedury odbioru ciała mogą różnić się w poszczególnych placówkach, dlatego warto zapytać szpital, jakie działania i dokumenty są wymagane w konkretnej sytuacji.

Jakie dokumenty są potrzebne do pochowania dziecka?

Dokumentem przekazywanym administracji cmentarza w celu pochowania dziecka jest karta zgonu. W przypadku dziecka martwo urodzonego karta zgonu jest sporządzana na wniosek osoby uprawnionej do pochowania. Może to być między innymi rodzic dziecka lub inna osoba, która dobrowolnie zobowiąże się do zorganizowania pochówku.
Do samego pochowania dziecka nie jest konieczne:

Badanie genetyczne może być potrzebne, jeżeli rodzice chcą ustalić płeć dziecka, uzyskać Kartę Martwego Urodzenia i dokonać rejestracji w USC. Nie jest ono jednak warunkiem samego pochówku.

Czym jest Karta Martwego Urodzenia?

Karta Martwego Urodzenia  jest dokumentem sporządzanym przez placówkę medyczną. Zawiera między innymi dane matki, miejsce, datę i godzinę urodzenia dziecka, informację o martwym urodzeniu oraz płeć dziecka. Placówka medyczna przekazuje Kartę Martwego Urodzenia bezpośrednio do Urzędu Stanu Cywilnego. Rodzice nie odbierają jej po to, aby samodzielnie przekazać ją do urzędu. Na podstawie Karty Martwego Urodzenia kierownik USC sporządza akt urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. W takim przypadku nie sporządza się osobnego aktu zgonu. Karta Martwego Urodzenia nie jest tym samym dokumentem co karta zgonu.

Do czego służy Karta Martwego Urodzenia?

Karta Martwego Urodzenia umożliwia zarejestrowanie martwego urodzenia w Urzędzie Stanu Cywilnego. Na jej podstawie sporządzany jest akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Rodzice mogą wówczas nadać dziecku imię. Do sporządzenia Karty Martwego Urodzenia konieczne jest określenie płci dziecka. Jeżeli nie można jej ustalić na podstawie badania lekarskiego, rodzice mogą zdecydować się na wykonanie badania genetycznego materiału z poronienia.
Jeżeli rodzice nie chcą lub nie mogą ustalić płci dziecka, nie zamyka to drogi do:

  • zorganizowania pochówku na podstawie karty zgonu,
  • ubiegania się o zasiłek pogrzebowy,
  • skorzystania z uprawnień związanych z macierzyństwem na podstawie zaświadczenia o martwym urodzeniu.
Zobacz też: Rejestracja dziecka po poronieniu 

Art. 11 ust. 5 Ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych [Dz.U. 1959 nr 11 poz. 62] możemy przeczytać:

Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

Po organizacji pochówku możesz ubiegać się o zasiłek pogrzebowy

Osoba, która pokryła koszty pogrzebu dziecka po poronieniu, może ubiegać się o zasiłek pogrzebowy, jeżeli spełnia warunki wymagane do otrzymania świadczenia. Nie zawsze musi być to matka dziecka. O zasiłek może wystąpić osoba, która poniosła i udokumentowała koszty pogrzebu oraz spełnia pozostałe warunki określone w przepisach. Jeżeli sporządzono akt urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe, informacja zawarta w tym dokumencie może zostać wykorzystana podczas rozpatrywania wniosku.
Jeżeli aktu urodzenia z taką adnotacją nie sporządzono, do wniosku o zasiłek pogrzebowy można dołączyć:

  • kartę zgonu lub jej kopię albo
  • zaświadczenie o martwym urodzeniu.

Zaświadczenie o martwym urodzeniu może zostać wystawione bez względu na czas trwania ciąży i bez konieczności określania płci dziecka.
Na podstawie dokumentacji medycznej może je wystawić:

  • lekarz posiadający tytuł specjalisty w dziedzinie położnictwa i ginekologii,
  • lekarz odbywający specjalizację w dziedzinie położnictwa i ginekologii,
  • położna.

Pobierz wzór zaświadczenia o martwym urodzeniu

Przygotowaliśmy wzór zaświadczenia o martwym urodzeniu, który możesz przekazać uprawnionemu lekarzowi lub położnej. Wzór pomoże sprawdzić, jakie informacje powinny znaleźć się w dokumencie, który może być potrzebny podczas ubiegania się o zasiłek pogrzebowy, gdy nie sporządzono aktu urodzenia dziecka z adnotacją o martwym urodzeniu. Podaj swój adres e-mail, a wyślemy wzór bezpośrednio na Twoją skrzynkę.

Gdzie i w jakiej formie można pochować dziecko?

Po otrzymaniu karty zgonu i ustaleniu odbioru ciała dziecka można uzgodnić szczegóły z domem pogrzebowym oraz administracją wybranego cmentarza.
W zależności od możliwości dostępnych w danej miejscowości dziecko może zostać pochowane:

  • w osobnym grobie,
  • w grobie rodzinnym,
  • w mogile zbiorowej przeznaczonej dla dzieci utraconych.

Nie każda miejscowość lub cmentarz dysponuje mogiłą zbiorową dla dzieci utraconych. Informacje na temat dostępnych możliwości możesz uzyskać w urzędzie gminy, administracji cmentarza lub domu pogrzebowym.

Sprawdź również, gdzie znajdują się groby dzieci utraconych w Polsce.

Pochówek może mieć charakter:

  • religijny,
  • świecki,
  • z udziałem duchownego,
  • z udziałem mistrza ceremonii,
  • bez rozbudowanej ceremonii.

Forma pożegnania zależy od decyzji rodziców oraz od zasad obowiązujących na wybranym cmentarzu.

Co się dzieje, jeśli rodzice nie organizują pogrzebu?

Jeżeli rodzice nie zdecydują się na odebranie ciała dziecka i samodzielne zorganizowanie pochówku, nie oznacza to, że zwłoki mogą pozostać niepochowane. Zgodnie z ustawą zwłoki, których nie pochowały osoby uprawnione, są chowane przez gminę właściwą ze względu na miejsce zgonu, o ile nie zostały zgodnie z prawem przekazane do celów dydaktycznych lub naukowych.W praktyce dalsze postępowanie odbywa się przy udziale placówki medycznej i zgodnie z procedurami obowiązującymi w danej gminie. Rodzice, którzy nie decydują się na samodzielny pogrzeb, nie mają obowiązku jego organizowania. Nie należy określać tej decyzji jako formalnego „zrzeczenia się prawa do pochówku”, ponieważ przepisy nie przewidują odrębnej procedury zrzeczenia się tego prawa.

Czytaj więcej: Groby dzieci utraconych w Polsce

Nie musisz przechodzić przez to sama

Decyzja dotycząca pochówku dziecka po poronieniu może wiązać się z wieloma pytaniami i trudnymi emocjami. Możesz zastanawiać się, jakie dokumenty będą potrzebne, jak wyglądają formalności i co zrobić, jeśli nie jesteś gotowa na samodzielne zorganizowanie pogrzebu. W naszej zamkniętej grupie wsparcia możesz porozmawiać z kobietami, które również doświadczyły straty. Możesz zadać pytanie, przeczytać historie innych osób albo po prostu pozostać obserwatorką, bez oceniania i bez konieczności opowiadania o swoim doświadczeniu.

W krótkim filmie pokazujemy, czym jest społeczność kobiet po stracie ciąży i dlaczego dla wielu z nich obecność w grupie staje się pierwszym krokiem do poczucia, że nie są z tym same.

Dołącz do grupy wsparcia: Po poronieniu – badania, ciąża, prawa i wsparcie

FAQ – najczęstsze pytania o pogrzeb dziecka po poronieniu

1. Czy pogrzeb dziecka nienarodzonego jest obowiązkowy?

Nie. Pogrzeb dziecka nienarodzonego jest prawem rodziców, a nie ich obowiązkiem – niezależnie od etapu ciąży.

2. Co się dzieje, jeśli rodzice nie zdecydują się na pogrzeb?

Jeżeli rodzice nie podejmą decyzji o pochówku, obowiązek jego organizacji przejmuje szpital, który realizuje go zgodnie z przepisami. Rodzice nie ponoszą kosztów ani odpowiedzialności organizacyjnej.

3.Czy brak pochowania dziecka pozbawia prawa do urlopu macierzyńskiego?

Nie. Brak pochowania dziecka nie ma żadnego wpływu na prawo do urlopu macierzyńskiego. Skorzystanie z urlopu macierzyńskiego nie jest uzależnione od organizacji pogrzebu, rejestracji dziecka w USC ani podejmowania decyzji o pochówku. Są to całkowicie odrębne kwestie, które nie warunkują się nawzajem. Rodzice mogą: nie organizować pogrzebu, nie podejmować żadnych decyzji dotyczących pochówku, a jednocześnie zachować pełne prawo do urlopu macierzyńskiego, jeśli spełnione są warunki formalne wymagane przepisami.

Zobacz też:

Źródła

  • § 16 pkt 1 i § 17 ust. 1a rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe.
  • Ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1590)
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2025 r. poz. 968)
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków (Dz.U. z 2025 r. poz. 969)
  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), komunikat: „Wyższy zasiłek pogrzebowy od 1 stycznia 2026 r.”

Karta martwego urodzenia – jak ją uzyskać i do czego służy

Karta Martwego Urodzenia umożliwia zarejestrowanie dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego i otrzymanie aktu urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu. Dokument sporządza placówka medyczna, a do jego wystawienia konieczne jest określenie płci dziecka. W artykule wyjaśniamy, kto wystawia Kartę Martwego Urodzenia, gdzie jest ona przekazywana, co umożliwia oraz czym różni się od karty zgonu i zaświadczenia o martwym urodzeniu. Sprawdzisz również, jakie dokumenty są potrzebne do uzyskania świadczeń i organizacji pochówku.

 

Co to jest Karta Martwego Urodzenia?

Karta Martwego Urodzenia to dokument sporządzany przez placówkę medyczną, który umożliwia zarejestrowanie martwego urodzenia w Urzędzie Stanu Cywilnego. Dokument zawiera między innymi:

  • dane matki,
  • datę, godzinę i miejsce urodzenia dziecka,
  • płeć dziecka,
  • informację o martwym urodzeniu,
  • dane placówki medycznej.

Na podstawie Karty Martwego Urodzenia kierownik USC sporządza akt urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. W takim przypadku nie sporządza się osobnego aktu zgonu. Karta Martwego Urodzenia nie jest tym samym dokumentem co karta zgonu ani zaświadczenie o martwym urodzeniu.

Kto wystawia Kartę Martwego Urodzenia?

Kartę Martwego Urodzenia sporządza placówka medyczna.Pacjentka nie pobiera wzoru dokumentu, nie wypełnia go samodzielnie i nie przekazuje osobiście do Urzędu Stanu Cywilnego. Jeżeli możliwe jest określenie płci dziecka, placówka sporządza Kartę Martwego Urodzenia i przekazuje ją bezpośrednio do właściwego USC.

Czy do Karty Martwego Urodzenia trzeba znać płeć dziecka?

Tak. Do sporządzenia Karty Martwego Urodzenia konieczna jest znajomość płci dziecka. Jeżeli na podstawie badania lekarskiego nie można jej ustalić, rodzice mogą zdecydować się na wykonanie badania genetycznego materiału z poronienia. Badanie może pozwolić określić płeć dziecka, jeżeli w przekazanej próbce znajduje się odpowiedni materiał genetyczny. Czytaj więcej o badaniu płci po poronieniu >

Gdzie trafia Karta Martwego Urodzenia?

Karta Martwego Urodzenia trafia bezpośrednio z placówki medycznej do Urzędu Stanu Cywilnego. Rodzice nie odbierają jej po to, aby samodzielnie zanieść dokument do urzędu. Po przekazaniu karty mogą zgłosić martwe urodzenie w USC. Na podstawie dokumentu kierownik urzędu sporządza akt urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Rodzice mogą następnie otrzymać odpis aktu urodzenia. To właśnie ten dokument, a nie sama Karta Martwego Urodzenia, jest wykorzystywany podczas załatwiania dalszych formalności.

Co umożliwia Karta Martwego Urodzenia?

Karta Martwego Urodzenia umożliwia zarejestrowanie dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego.

Dzięki rejestracji rodzice mogą:

  • nadać dziecku imię,
  • otrzymać akt urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu,
  • wykorzystać akt podczas załatwiania formalności po stracie.

Karta Martwego Urodzenia nie jest konieczna do samego pochowania dziecka. Jeżeli rodzice chcą zorganizować pochówek bez ustalania płci i bez rejestracji w USC, mogą poprosić placówkę medyczną o sporządzenie karty zgonu.

Jaki dokument jest potrzebny do skróconego urlopu macierzyńskiego?

Jeżeli martwe urodzenie zostało zarejestrowane w Urzędzie Stanu Cywilnego, podstawą do skorzystania ze skróconego urlopu macierzyńskiego i zasiłku macierzyńskiego jest akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Akt urodzenia jest sporządzany przez USC na podstawie Karty Martwego Urodzenia przekazanej przez placówkę medyczną. Sama Karta Martwego Urodzenia nie jest dokumentem składanym pracodawcy lub ZUS.

Jeżeli nie sporządzono aktu urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu, od 6 sierpnia 2025 roku kobieta może przedstawić zaświadczenie o martwym urodzeniu wystawione przez uprawnionego lekarza lub położną na podstawie dokumentacji medycznej.

Do wystawienia zaświadczenia:

  • nie jest potrzebna znajomość płci dziecka,
  • nie ma znaczenia czas trwania ciąży.

Po martwym urodzeniu pracownica może mieć prawo do skróconego urlopu macierzyńskiego, a osoba objęta ubezpieczeniem chorobowym do zasiłku macierzyńskiego przez 8 tygodni po porodzie. Czytaj więcej o prawach po poronieniu >

Pobierz wzór zaświadczenia o martwym urodzeniu

Zaświadczenie o martwym urodzeniu to inny dokument niż Karta Martwego Urodzenia. Może zostać wystawione przez uprawnionego lekarza lub położną na podstawie dokumentacji medycznej. Przygotowaliśmy gotowy wzór, który możesz przekazać osobie wystawiającej zaświadczenie.

Nie musisz przechodzić przez to sama

Formalności po poronieniu mogą być trudne, zwłaszcza gdy jednocześnie trzeba poradzić sobie ze stratą i wieloma pytaniami dotyczącymi dokumentów, urlopu, pochówku czy dalszych kroków. W naszej zamkniętej grupie wsparcia możesz porozmawiać z kobietami, które również doświadczyły straty. Możesz zadać pytanie, przeczytać historie innych osób albo po prostu pozostać obserwatorką, bez oceniania i bez konieczności dzielenia się własnym doświadczeniem.

W krótkim filmie pokazujemy, czym jest społeczność kobiet po stracie ciąży i dlaczego dla wielu z nich obecność w grupie staje się pierwszym krokiem do poczucia, że nie są z tym same.

Dołącz do grupy wsparcia: Po poronieniu – badania, ciąża, prawa i wsparcie

Więcej ważnych informacji po stracie

Poniżej znajdziesz materiały dotyczące formalności po stracie ciąży. Wyjaśniamy w nich m.in., jakie dokumenty mogą być potrzebne, czym różni się Karta Martwego Urodzenia od zaświadczenia o martwym urodzeniu oraz jakie prawa mogą przysługiwać po stracie. >> Czytaj więcej

FAQ – najczęstsze pytania o Kartę Martwego Urodzenia

1. Czy mogę sama pobrać i wypełnić Kartę Martwego Urodzenia?

Nie. Kartę Martwego Urodzenia sporządza placówka medyczna i przekazuje ją bezpośrednio do Urzędu Stanu Cywilnego. Pacjentka nie wypełnia dokumentu samodzielnie i nie dostarcza go osobiście do USC.

2. Czy do sporządzenia Karty Martwego Urodzenia trzeba znać płeć dziecka?

Tak. Karta Martwego Urodzenia może zostać sporządzona tylko wtedy, gdy określono płeć dziecka. Jeżeli nie można jej ustalić na podstawie badania lekarskiego, rodzice mogą zdecydować się na badanie genetyczne materiału z poronienia.

3. Czy bez Karty Martwego Urodzenia mogę skorzystać z zasiłku macierzyńskiego?

Tak. Jeżeli nie sporządzono aktu urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu, podstawą do skorzystania z uprawnień może być zaświadczenie o martwym urodzeniu.
Zaświadczenie może zostać wystawione na podstawie dokumentacji medycznej bez względu na czas trwania ciąży i bez konieczności określania płci dziecka.

4. Czy bez Karty Martwego Urodzenia mogę otrzymać zasiłek pogrzebowy?

Tak. Jeżeli nie sporządzono aktu urodzenia dziecka z adnotacją o martwym urodzeniu, do wniosku o zasiłek pogrzebowy można dołączyć kartę zgonu lub jej kopię albo zaświadczenie o martwym urodzeniu. Należy również spełnić pozostałe warunki przyznania świadczenia i udokumentować poniesione koszty pogrzebu.

5. Czy bez Karty Martwego Urodzenia można pochować dziecko?

Tak. Do organizacji pochówku można uzyskać kartę zgonu. Nie wymaga ona określenia płci dziecka ani wcześniejszego zarejestrowania dziecka w USC.

6. Czy zaświadczenie o martwym urodzeniu zastępuje Kartę Martwego Urodzenia?

Nie w każdej sytuacji. Zaświadczenie może być wykorzystane podczas ubiegania się o określone świadczenia, jeżeli nie sporządzono aktu urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu. Nie umożliwia jednak zarejestrowania dziecka w USC i nie zastępuje Karty Martwego Urodzenia w procedurze rejestracji.

Zobacz też:

Źródła

  • Ustawa z dnia 28 listopada 2014 roku – Prawo o aktach stanu cywilnego.
  • Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 roku o cmentarzach i chowaniu zmarłych – tekst jednolity: Dz.U. z 2025 r. poz. 1590.
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe – Dz.U. z 2025 r. poz. 968.
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 roku zmieniające przepisy dotyczące dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków – Dz.U. z 2025 r. poz. 969.
  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych – informacje o dokumentach wymaganych w przypadku martwego urodzenia.

Czy dostanę skrócony urlop macierzyński, jeśli poroniłam przed 22. tygodniem ciąży?

PYTANIA KOBIET PO PORONIENIU: „Koleżanka powiedziała mi, że jeśli poroniłam przed 22. tygodniem ciąży, to nie dostanę skróconego urlopu macierzyńskiego – czy to prawda?”

Nie. To nieprawda. Prawo do skróconego urlopu macierzyńskiego nie zależy od tygodnia ciąży, w którym doszło do straty. Jeżeli doszło do martwego urodzenia, pracownicy przysługuje 8 tygodni urlopu macierzyńskiego. Ubezpieczona matka dziecka może natomiast otrzymać zasiłek macierzyński za ten okres – również wtedy, gdy strata nastąpiła przed 22. tygodniem ciąży. W artykule wyjaśniamy, komu przysługuje urlop lub zasiłek macierzyński, jakie dokumenty są potrzebne po zmianach obowiązujących od 6 sierpnia 2025 roku oraz co zrobić, gdy pracodawca lub placówka medyczna przekazują inne informacje.

czy dostanę skrócony urlop macierzyński jeśli poroniłam przez 22 tygodniem ciąży - kobieta zamyślona

Czy dostanę skrócony urlop macierzyński, jeśli poroniłam przed 22 tygodniem?

Tak. Jeśli jesteś zatrudniona na umowę o pracę, możesz skorzystać ze skróconego urlopu macierzyńskiego również wtedy, gdy do straty doszło przed 22. tygodniem ciąży. Prawo to nie zależy od tygodnia ciąży. W razie martwego urodzenia pracownicy przysługuje 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, liczonych od dnia zakończenia ciąży. Wynika to z art. 180¹ § 1 Kodeksu pracy.

Ile trwa skrócony urlop macierzyński?

Skrócony urlop macierzyński trwa 8 tygodni, czyli 56 dni. Okres ten jest liczony od dnia martwego urodzenia, a nie od dnia złożenia dokumentów u pracodawcy. Za okres skróconego urlopu macierzyńskiego przysługuje zasiłek macierzyński w wysokości 100% podstawy jego wymiaru.

Urlop macierzyński po poronieniu - FAQ

Jakie dokumenty są potrzebne po 6 sierpnia 2025 roku, aby skorzystać ze skróconego urlopu macierzyńskiego?

Jeżeli martwe urodzenie zostało zarejestrowane w Urzędzie Stanu Cywilnego, dokumentem potwierdzającym to zdarzenie jest odpis aktu urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Jeżeli aktu urodzenia nie sporządzono, od 6 sierpnia 2025 roku podstawą ubiegania się o zasiłek macierzyński może być zaświadczenie o martwym urodzeniu.

Dokument wystawia się na podstawie dokumentacji medycznej, bez względu na czas trwania ciąży. Dzięki tej zmianie uzyskanie świadczenia nie wymaga rejestracji dziecka w USC, ustalenia jego płci ani wykonywania badania genetycznego.

Jak powinno wyglądać prawidłowe zaświadczenie o martwym urodzeniu?

To kluczowy punkt, bo bardzo wiele problemów wynika z błędnie wystawionego dokumentu.

Prawidłowe zaświadczenie:

  • ma tytuł: „Zaświadczenie o martwym urodzeniu”
  • jest wystawione przez lekarza lub położną
  • opiera się na dokumentacji medycznej

Nie może zawierać:

  • diagnoz medycznych
  • określenia tygodnia ciąży
  • słów „poronienie”, „obumarcie płodu”
  • kodów chorób
  • dodatkowych dopisków „wyjaśniających”

Jeśli zaświadczenie zawiera takie elementy, pracodawca lub ZUS może je niestety zakwestionować.

Pobierz gotowy wzór zaświadczenia o martwym urodzeniu

Aby ułatwić Ci przejście przez formalności, przygotowaliśmy gotowy wzór zaświadczenia o martwym urodzeniu. Dzięki niemu łatwiej sprawdzisz, jakie informacje powinny znaleźć się w dokumencie i na co warto zwrócić uwagę. Podaj swój adres e-mail, a wyślemy wzór na Twoją skrzynkę.

Czy musze rejestrować dziecko w USC, żeby dostać urlop macierzyński?

Nie. Po zmianach od 6 sierpnia 2025 r. do świadczeń w ZUS może wystarczyć zaświadczenie o martwym urodzeniu, bez rejestracji dziecka w USC.
Dla wielu rodziców rejestracja dziecka w Urzędzie Stanu Cywilnego nadal jest jednak bardzo ważna: daje możliwość uzyskania aktu urodzenia z adnotacją o martwym urodzeniu, nadania dziecku imienia i nazwiska, uporządkowania formalności oraz przeżycia pożegnania na własnych zasadach.

Jak wygląda rejestracja dziecka w USC krok po kroku

  • Ustalenie płci dziecka
    Rejestracja dziecka w USC wymaga ustalenia jego płci. Jeśli nie można jej określić na podstawie cech anatomicznych, rodzice mogą rozważyć badanie genetyczne materiału z poronienia.
  • Wystawienie Karty Martwego Urodzenia
    Placówka medyczna sporządza Kartę Martwego Urodzenia, zawierającą m.in. dane matki, datę i miejsce martwego urodzenia oraz płeć dziecka.
  • Przekazanie karty do USC
    Placówka medyczna przekazuje Kartę Martwego Urodzenia do właściwego Urzędu Stanu Cywilnego.
  • Zgłoszenie się rodzica do urzędu
    Rodzic zgłasza się do USC, aby zakończyć rejestrację dziecka. Warto wcześniej upewnić się, czy Karta Martwego Urodzenia wpłynęła już do urzędu.
  • Sporządzenie aktu urodzenia
    Na podstawie Karty Martwego Urodzenia urząd sporządza akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Nie wystawia się wtedy osobnego aktu zgonu.
  • Otrzymanie odpisu aktu
    Rodzice otrzymują odpis aktu urodzenia, który może być potrzebny przy załatwianiu formalności po stracie, np. związanych z urlopem lub zasiłkiem macierzyńskim.

Dlaczego ustalenie płci może być potrzebne przy rejestracji w USC?

Warunkiem sporządzenia Karty Martwego Urodzenia jest ustalenie płci dziecka. Bez tej informacji martwego urodzenia nie można zarejestrować w USC. Po stracie na wczesnym etapie ciąży ustalenie płci na podstawie cech anatomicznych może być niemożliwe. W takiej sytuacji rodzice mogą rozważyć genetyczne badania płci.

Badanie genetyczne materiału z poronienia nie jest jednak wymagane do uzyskania skróconego urlopu lub zasiłku macierzyńskiego na podstawie zaświadczenia o martwym urodzeniu. Może być potrzebne jedynie wtedy, gdy rodzice chcą ustalić płeć i zarejestrować martwe urodzenie w USC.

Zobacz też:

Potrzebujesz wsparcia po poronieniu?

Formalności po stracie mogą być trudne, szczególnie gdy otrzymujesz sprzeczne informacje od placówki medycznej, pracodawcy lub urzędu. Możesz dołączyć do naszej grupy wsparcia dla kobiet po poronieniu. To bezpieczna przestrzeń, w której możesz porozmawiać z osobami mającymi podobne doświadczenia, zadać pytanie anonimowo i znaleźć informacje dotyczące praw oraz kolejnych kroków po stracie.

Dołącz do grupy wsparcia: Po poronieniu – badania, ciąża, prawa i wsparcie

FAQ – najczęstsze pytania o urlop macierzyński po poronieniu

1. Od kiedy liczony jest skrócony urlop macierzyńki?

Urlop macierzyński po poronieniu jest liczony od dnia poronienia (martwego urodzenia), a nie od momentu złożenia dokumentów u pracodawcy.

2. Co jeśli dostarczę dokumenty o urlop macierzyński u pracodawcy po kilku dniach po poronieniu (martwym urodzeniu)?

Urlop macierzyński  jest liczony od dnia poronienia, niezależnie od momentu złożenia dokumentów. Warto pamiętać, żeby pomiędzy poronieniem a złożeniem dokumentów u pracodawcy nie chodzić do pracy. Można przebywać na L4 lub urlopie wypoczynkowym (zostaną później anulowane i zamienione na urlop macierzyński po poronieniu).

3.Czy urlop macierzyński po poronieniu jest płatny?

Kobieta, która straciła ciążę – niezależnie od jej etapu – ma prawo do 8 tygodni urlopu macierzyńskiego oraz zasiłku macierzyńskiego w wysokości 100% podstawy wymiaru. Warunkiem skorzystania z tego prawa jest przedstawienie zaświadczenia o martwym urodzeniu, wystawionego przez lekarza lub położną na podstawie dokumentacji medycznej. Nie ma obowiązku ustalania płci dziecka, aby otrzymać urlop i zasiłek.

Źródła

  • Podstawa prawna: art. 180¹ § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1465).
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2025 r. poz. 968)
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 lipca 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków (Dz.U. z 2025 r. poz. 969)

Miesiączka po poronieniu – co warto wiedzieć?

Czekasz na pierwszą miesiączkę po poronieniu i zastanawiasz się, czy to, co dzieje się z Twoim ciałem, jest normalne? To jedno z najczęstszych pytań po stracie i jedno z tych, o których mówi się najrzadziej. Pierwszy okres po poronieniu pojawia się zwykle po 4–6 tygodniach, choć bywa wcześniej lub później. Może być obfitszy, dłuższy albo bardziej bolesny niż zwykle. U każdej kobiety wygląda to inaczej. W tym artykule znajdziesz informacje o tym, od kiedy liczyć cykl – od poronienia czy od łyżeczkowania, jaki przebieg pierwszej miesiączki zdarza się najczęściej, przy jakich objawach trzeba pilnie zgłosić się do lekarza, kiedy wraca płodność i od kiedy można starać się o kolejną ciążę.

Kiedy pojawia się pierwsza miesiączka po poronieniu?

Od kiedy liczyć cykl – od poronienia czy od zabiegu łyżeczkowania?

Pierwsza miesiączka po poronieniu pojawia się najczęściej po około 4-6 tygodni, choć termin może być inny u każdej kobiety. Organizm potrzebuje czasu, aby poziom hormonów ciążowych się obniżył i cykl zaczął funkcjonować ponownie. Dlatego pierwsza miesiączka nie zawsze pojawia się w terminie wynikającym z wcześniejszej długości cyklu.

Po zabiegu lub zakończeniu poronienia nowy cykl zwykle liczy się od dnia, w którym doszło do poronienia albo wykonano zabieg. Nie oznacza to jednak, że pierwsza miesiączka pojawi się dokładnie po takiej samej liczbie dni jak przed ciążą. U części kobiet cykl wraca szybko, a u innych potrzebuje kilku miesięcy, aby ponownie stał się regularny.

Brak miesiączki po poronieniu – możliwe przyczyny

Pierwsza miesiączka po poronieniu nie zawsze pojawia się w terminie wynikającym z wcześniejszej długości cyklu. Powrót miesiączki może zależeć między innymi od:

  • etapu ciąży, na którym nastąpiło poronienie – organizm potrzebuje czasu, aby poziom hormonów ciążowych się obniżył i cykl zaczął funkcjonować ponownie;
  • sposobu zakończenia poronienia – po zabiegu miesiączka może pojawić się wcześniej lub później niż zwykle; jeśli nie wróci w ciągu 3 miesięcy po zabiegu, należy skontaktować się z lekarzem;
  • pozostałości tkanek w jamie macicy – mogą powodować przedłużające się lub nieregularne krwawienie i wymagają oceny lekarskiej;
  • wcześniej nieregularnych cykli – jeśli miesiączki przed ciążą nie pojawiały się regularnie, ich powrót po poronieniu również może być trudniejszy do przewidzenia;
  • kolejnej ciążyowulacja może wystąpić przed pierwszą miesiączką, dlatego przy współżyciu bez zabezpieczenia warto wykonać test ciążowy.

Skontaktuj się z lekarzem, jeśli miesiączka nie pojawia się przez około 8 tygodni, test ciążowy pozostaje dodatni albo występują ból, gorączka, nieprzyjemny zapach wydzieliny lub przedłużające się krwawienie.

Zobacz też: Sposoby na ciążę po poronieniu

Nie wiesz, od czego zacząć diagnostykę po poronieniu? Po stracie pojawia się wiele nazw badań, ale nie wszystkie są potrzebne każdej kobiecie. Zakres diagnostyki zależy między innymi od tego, która to strata i na jakim etapie ciąży nastąpiła. Ważnym pierwszym krokiem może być badanie genetyczne materiału z poronienia. Pozwala ono sprawdzić, czy przyczyną straty była przypadkowa nieprawidłowość chromosomowa zarodka lub płodu – odpowiadająca za około połowę wczesnych poronień. Badanie może więc dać odpowiedź już na początku diagnostyki, zamiast pozostawiać kobietę wyłącznie z pytaniem, dlaczego doszło do poronieniaPobierz bezpłatną listę badań (PDF) i sprawdź, o co zapytać lekarza.

Kiedy zgłosić się do ginekologa?

Warto skonsultować się z ginekologiem, jeśli:

  • miesiączka nie pojawiła się po 6–8 tygodniach od poronienia,
  • cykle pozostają nieregularne przez kilka miesięcy,
  • miesiączki są bardzo obfite lub bolesne i utrudniają codzienne funkcjonowanie,
  • pojawia się silny ból, gorączka, nieprzyjemny zapach wydzieliny albo przedłużające się krwawienie.

Lekarz może ocenić stan macicy i w razie potrzeby zlecić USG lub badania hormonalne.

Jakie objawy wymagają pilnego kontaktu z lekarzem?

Niezwłocznie skontaktuj się z lekarzem lub zgłoś się na SOR, jeśli występują:

  • bardzo obfite krwawienie — przesiąkanie ponad dwóch dużych podpasek na godzinę przez co najmniej 2 kolejne godziny,
  • duże skrzepy krwi lub fragmenty tkanek,
  • gorączka albo dreszcze,
  • wydzielina z pochwy o nieprzyjemnym zapachu,
  • silny ból brzucha, który utrudnia funkcjonowanie lub nie ustępuje po lekach przeciwbólowych,
  • zawroty głowy, omdlenie lub znaczne osłabienie.

Takie objawy mogą wskazywać na krwotok, infekcję lub inne powikłanie wymagające pilnej oceny medycznej.

Jak przebiega pierwszy okres po poronieniu?

Przebieg pierwszej miesiączki po poronieniu może być różny. U części kobiet jest ona:

  • obfitsza lub dłuższa niż wcześniej,
  • bardziej bolesna, z bólem podbrzusza lub okolicy krzyżowej,
  • inna pod względem konsystencji,
  • nieregularna przez kilka kolejnych cykli.

U innych kobiet krwawienie jest skąpsze niż przed ciążą albo miesiączka wygląda podobnie jak wcześniej. Organizm każdej kobiety wraca do równowagi we własnym tempie. Konsultacji wymagają objawy opisane w sekcji dotyczącej pilnego kontaktu z lekarzem.

Grupa wsparcia po poronieniu

Po stracie wiele kobiet szuka miejsca, w którym mogą porozmawiać z osobami po podobnym doświadczeniu albo po prostu przeczytać, jak inni radzą sobie z emocjami i powrotem do codzienności. Doświadczeniami związanymi z powrotem miesiączki po poronieniu kobiety dzielą się również w zamkniętej grupie wsparcia prowadzonej przez zespół Poroniłam.pl, do której należy ponad 18 tys. osób.

W krótkim filmie pokazujemy, jak działa grupa i dlaczego dla wielu kobiet staje się miejscem, w którym mogą poczuć, że nie są same.

 

Dołącz do zamkniętej grupy wsparcia online po poronieniu.

Czy można zajść w ciążę przed pierwszą miesiączką?

Tak. Owulacja może pojawić się jeszcze przed pierwszą miesiączką po poronieniu, dlatego kolejna ciąża jest możliwa wcześniej, niż wiele kobiet się spodziewa. Jeśli myślisz o kolejnych staraniach, warto omówić z lekarzem, kiedy Twój organizm będzie gotowy i czy potrzebujesz wcześniej dodatkowych badań. Jeżeli nie czujesz jeszcze gotowości na kolejną ciążę, również dobrze jest porozmawiać z lekarzem o bezpiecznym czasie i sposobie zabezpieczenia.

Kiedy rozpocząć starania o kolejne dziecko?

Pod względem biologicznym organizm bywa gotowy już przy pierwszej owulacji. Lekarze zalecają jednak zwykle odczekanie 3–6 miesięcy od straty. Ten czas służy nie tylko regeneracji błony śluzowej macicy, ale również:

  • przeżyciu żałoby,
  • odbudowaniu relacji i wzajemnemu wsparciu w związku,
  • wykonaniu badań, które pozwolą ustalić przyczynę poronienia i ograniczyć ryzyko kolejnej straty.

Ciąża po poronieniu u większości kobiet może przebiegać prawidłowo. Po jednym poronieniu szansa na donoszenie kolejnej ciąży jest wysoka – ryzyko ponownej straty szacuje się na około 20%. Rokowanie zależy jednak od indywidualnej sytuacji, między innymi od wieku i przyczyny poronienia, dlatego warto omówić je z lekarzem.

Ciekawe artykuły:

Dlaczego to się stało? — czasem odpowiedź można znaleźć już na początku diagnostyki

Powrót miesiączki dla wielu kobiet jest momentem, w którym wraca jedno z najtrudniejszych pytań: dlaczego doszło do poronienia? To naturalne. W części przypadków przyczynę straty można ustalić, jednak zakres diagnostyki powinien być dobrany indywidualnie. Po poronieniu łatwo pogubić się w nazwach badań: kariotyp, trombofilia, przeciwciała antyfosfolipidowe czy badanie genetyczne materiału z poronienia. Nie wszystkie są potrzebne każdej kobiecie i nie wszystkie wykonuje się na tym samym etapie. Dlatego warto wiedzieć, o które z nich zapytać lekarza od razu, a które mogą zostać rozważone później.

Szczególne znaczenie może mieć badanie genetyczne materiału z poronienia. Pozwala ono sprawdzić, czy przyczyną straty była przypadkowa nieprawidłowość chromosomowa zarodka lub płodu. To badanie można wykonać tylko wtedy, gdy materiał zostanie odpowiednio zabezpieczony, dlatego warto wiedzieć o tej możliwości jak najwcześniej. W niektórych przypadkach badanie można wykonać również z bloczka parafinowego przechowywanego w szpitalnym archiwum. Dzięki temu decyzję o dalszej diagnostyce można podjąć na podstawie konkretnych informacji, a nie wyłącznie przypuszczeń.

[Dowiedz się więcej o badaniu z bloczka parafinowego na stronie partnera serwisu Poroniłam.pl – laboratorium testDNA].

Bezpłatny poradnik: jakie badania warto rozważyć po poronieniu?

Przygotowaliśmy go we współpracy z naszym partnerem laboratorium testDNA, żeby uporządkować to, co po stracie bywa najbardziej przytłaczające. Znajdziesz w nim:

  • Badania, o które warto zapytać w pierwszej kolejności — w tym badanie materiału z poronienia
  • Co robić przy pierwszej, a co przy kolejnej stracie — zakres diagnostyki jest inny
  • Co dalej, gdy wyniki są prawidłowe, a ciąży nadal nie ma — najczęściej pomijany scenariusz
  • Gotowe pytania do zadania lekarzowi — możesz je odczytać z telefonu na wizycie
  • Lista dokumentów, które warto zabrać ze sobą do gabinetu

Każde badanie opisujemy prostym językiem, z wyjaśnieniem, co konkretnie może pokazać. Nie musisz wykonywać wszystkich. Poradnik ma pomóc Ci zorientować się, o co zapytać lekarza w Twojej sytuacji, żebyś wyszła z gabinetu z planem, a nie z kolejnymi pytaniami.

Poradnik jest bezpłatny. Otrzymasz go od razu na podany adres e-mail.

Starania o ciążę trwają kilka miesięcy bez efektu

Jeśli miesiączka wróciła, minęły zalecane miesiące, a do ciąży nie dochodzi, przyczyna często leży poza samym poronieniem i może zostać zdiagnozowana. Pogłębiona diagnostyka jest wskazana, gdy starania trwają 12 miesięcy bez efektu (lub 6 miesięcy w przypadku kobiet powyżej 35. roku życia), a także po dwóch lub większej liczbie poronień.

Pierwszym krokiem jest zwykle wizyta u ginekologa i podstawowe badania hormonalne. W dalszej kolejności lekarz może zalecić ocenę kariotypu obojga partnerów, badania w kierunku trombofilii oraz badanie nasienia. Zdarza się jednak, że wszystkie wyniki są prawidłowe, a ciąża wciąż się nie pojawia lub kończy bardzo wcześnie. Wtedy lekarz może zaproponować pogłębioną diagnostykę genetyczną – ten etap opisujemy szerzej w artykule poniżej.

Więcej: [Trudności z ciążą po poronieniu – mimo prawidłowych wyników].

Jeśli jesteś na tym etapie, w poradniku znajdziesz osobną część poświęconą właśnie sytuacji, w której **wszystkie standardowe wyniki są prawidłowe, a ciąża wciąż się nie pojawia. Pobierz bezpłatną listę badań (PDF) i sprawdź, o co zapytać lekarza.

Najczęściej zadawana pytania (FAQ) – miesiączka po poronieniu

1. Kiedy pojawia się pierwsza miesiączka po poronieniu?

Najczęściej po 4–6 tygodniach od poronienia lub łyżeczkowania. Cykl liczy się od dnia straty lub zabiegu.

2. Czy pierwsza miesiączka po poronieniu musi być obfita?

Nie. Bywa obfitsza i bardziej bolesna, ale u części kobiet jest skąpsza lub przebiega dokładnie tak jak wcześniej.

3. Ile trwa pierwszy okres po poronieniu?

Zwykle pierwsza miesiączka po poronieniu trwa zazwyczaj od 4 do 7 dni. Czas trwania oraz przebieg tego krwawienia bywają jednak bardzo indywidualne. Jeśli trwa dłużej a miesiączka po poronieniu jest bardzo obfita, należy skonsultować z lekarzem.

4. Nie mam miesiączki 8 tygodni po poronieniu – co robić?

Zrób test ciążowy i umów wizytę u ginekologa. Przyczyną może być zaburzenie hormonalne, pozostałości w macicy lub nowa ciąża.

5. Czy można zajść w ciążę przed pierwszą miesiączką po poronieniu?

Tak. Owulacja wraca nawet po 2 tygodniach, więc ciąża jest możliwa jeszcze przed pierwszym okresem.

Źródła

  • Bręborowicz G.H. (red.), „Położnictwo i ginekologia”, tom I, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, s. 111–119, 2020.
  • Położna.nl, „Informacje o poronieniu”.
  • Skrzypczak J. i wsp., „Czy i jak często aberracje chromosomowe zarodków powtarzają się w kolejnej ciąży?”, „Ginekologia Polska”, 81(9), 2010.
  • Medycyna Praktyczna, „Luteina 50 – tabletki podjęzykowe”.
  • Kwinecka-Dmitriew B. i wsp., „Przebieg ciąż u par nosicieli aberracji chromosomowych”, „Perinatologia, Neonatologia i Ginekologia”, 3(3), 2010.
  • Medical News Today, „Period after miscarriage: What to expect”.
  • Mjakmama24.pl, „Miesiączka po poronieniu – kiedy wraca okres po poronieniu?”.
  • Medycyna Praktyczna, „Poronienie samoistne – kiedy mogę ponownie zajść w ciążę?”, odpowiedź prof. dr n. med. Violetty Skrzypulec-Plinty.
  • Medycyna Praktyczna, „Poronienie”.
  • NHS, „Miscarriage”.
  • Royal College of Obstetricians and Gynaecologists, „Early miscarriage”.

Strata – moja historia

Ogromna radość, kiedy zobaczyłam 2 kreseczki na teście.
Od razu poleciałam na krew, która potwierdziła ciąże i tym samym szybko umówiłam się do ginekologa. Zaczynamy 6 tydzień, wszystko w porządku. Co 2 tygodnie wizyta,  również wszystko dobrze.
historie po poronieniu - kobieca sylweta z tyłu
Poniedziałek 11 tydzień ciąży – wszystko w porządku, serduszko bije i maluch rośnie. Sobota – obudziłam się z plamieniem, wiec szybko się ubrałam i pojechałam do szpitala. Dosyć długo pani ginekolog mnie badała, miałam wrażenie, że to się nie kończy. W końcu powiedziała przykro mi, ale serduszko przestało bić.
Cały świat w jednej chwili się zatrzymał. Wyłam na cały oddział. I propozycja – albo zostaje na oddziale i czekamy, aż coś się wydarzy, albo mam przyjechać w poniedziałek ze skierowaniem .
Oczywiście że wolałam jechać do domu. W tym czasie byłam na łączach z moim ginekologiem, bardzo chciałam żeby zbadał mnie mój zaufany ginekolog i potwierdził to (nadal nie mogłam w to uwierzyć mówiłam sobie ze to na pewno jest pomyłka).
Umówiliśmy się w poniedziałek na 15: 45, niestety wizyty się już nie doczekałam. O godz. 10 odeszły mi wody i dostałam silnego krwotoku. Mój partner dzwonił po karetkę, gdy dojechałam do szpitala, najpierw trauma na sorze, niestety trafiłam na bardzo nieprzyjemny personel.
Później trafiłam na ginekologię, pani która mnie badała stwierdziła że „już po wszystkim i nic tam nie zostało” ale krwotok był tak silny, że od razu jechałam na zabieg łyżeczkowania,  później trzymali mnie, bo zastanawiali się czy będą przetaczać krew. Na szczęście obyło się bez tego. Powiem szczerze, że pomimo tej straty naprawdę cieszę się że żyje.
Autor: Mania
Pisownia oryginalna