Badania po poronieniu w Anglii – co można zbadać i jak to zrobić z UK?

Jeśli poroniłaś w Wielkiej Brytanii, mogłaś usłyszeć, że „to się zdarza” i że badania przyczyn proponuje się zwykle dopiero po trzeciej stracie. To jednak nie oznacza, że nie masz innych możliwości. Część badań możesz wykonać, mieszkając w UK, inne zaplanować podczas pobytu w Polsce. Jeśli po zabiegu materiał z poronienia trafił do badania histopatologicznego, może też istnieć możliwość wykorzystania go później do badania genetycznego. W tym artykule wyjaśniamy, jakie badania po poronieniu w Anglii możesz wykonać, jak sprawdzić, czy szpital nadal przechowuje materiał z Twojej ciąży i jak zlecić badania w Polsce bez przyjazdu do kraju. Dowiesz się również, jakie prawa przysługują Ci po poronieniu w Wielkiej Brytanii.

badania-po-poronieniu-w-polsce-dla-polek-w-uk

Poronienie w Anglii – co dalej?

Jeśli po poronieniu w Wielkiej Brytanii chcesz poznać przyczynę straty, nie musisz czekać na kolejne poronienia, nawet jeśli NHS nie zaproponowało Ci diagnostyki. Masz kilka możliwości, również bez przyjazdu do Polski. Sprawdź, od czego możesz zacząć i jakie badania są dostępne w Twojej sytuacji.

1. Sprawdź, czy dostępny jest materiał z poronienia

Badanie materiału może pomóc ustalić, czy przyczyną straty była wada chromosomowa dziecka w tej konkretnej ciąży. Jeśli materiał trafił do badania histopatologicznego, być może nadal znajduje się w szpitalu, zabezpieczony w bloczku parafinowym. Możesz zapytać o możliwość jego wypożyczenia i przesłania do laboratorium w Polsce. Przeczytaj więcej: Badanie materiału z poronienia

2. Jeśli mieszkasz w UK, sprawdź badania, które można zlecić w Polsce

Niektóre badania genetyczne, m.in. badanie w kierunku trombofilii wrodzonej czy KIR/HLA-C, wykonuje się z wymazu z policzka. Zestaw do pobrania próbki możesz zamówić pod swój adres w Wielkiej Brytanii. Wymaz pobierasz samodzielnie w domu, odsyłasz go do laboratorium w Polsce, a wynik otrzymujesz online.Przeczytaj więcej: Zobacz badania po poronieniu

3. Jeśli planujesz przyjazd do Polski, możesz wykonać badania na miejscu

Jeśli planujesz przyjazd do Polski, możesz wykorzystać ten czas m.in. na wykonanie kariotypu, USG macicy lub badania nasienia partnera, jeżeli będą do nich wskazania. Badania w kierunku zespołu antyfosfolipidowego czy zaburzeń tarczycy możesz również omówić ze swoim GP w Wielkiej Brytanii.

Być może jesteś krótko po stracie i wciąż szukasz odpowiedzi na pytanie: „Dlaczego to się stało?”. Jeśli chcesz porozmawiać o możliwych przyczynach poronienia i dowiedzieć się, od czego można zacząć, skontaktuj się z nami przez Poroniłam.pl. Spokojnie wyjaśnimy Ci dostępne możliwości i pomożemy uporządkować kolejne kroki.

Potrzebujesz pomocy w ustaleniu kolejnych kroków?

537 883 952

Zadzwoń do nas

Dlaczego po pierwszym poronieniu NHS nie proponuje badań

Po pierwszym poronieniu NHS (brytyjska publiczna służba zdrowia) zwykle nie proponuje od razu pełnej diagnostyki przyczyn. Szersze badania są częściej rozważane wtedy, gdy straty się powtarzają.

Wynika to m.in. z brytyjskich zaleceń medycznych:

  • RCOG (Royal College of Obstetricians and Gynaecologists) definiuje poronienia nawracające jako trzy lub więcej strat w pierwszym trymestrze. Zaznacza jednak, że lekarz może zaproponować diagnostykę wcześniej, np. po dwóch poronieniach, jeśli istnieją ku temu przesłanki [1, 2].
  • Według RCOG badanie chromosomów w materiale z poronienia powinno być proponowane przy trzeciej i kolejnych stratach oraz po poronieniu w drugim trymestrze [1].
  • Po pierwszej stracie materiał może zostać przekazany do rutynowego badania histopatologicznego. Takie badanie nie jest tym samym co badanie genetyczne chromosomów [13].

Dlaczego w ogóle warto wiedzieć o możliwości zbadania materiału?

Zmiany chromosomowe to najczęstsza przyczyna wczesnych poronień. Ich częstość rośnie z wiekiem. Według danych ASRM stwierdza się je w około 50% badanych poronień u kobiet przed 35. rokiem życia i nawet w około 75% u kobiet po 40. roku życia [4]. Badanie materiału może więc odpowiedzieć na pytanie, czy przyczyną straty była właśnie taka przypadkowa zmiana. Dla wielu kobiet ta odpowiedź ma znaczenie także emocjonalne.  ASRM wskazuje, że poznanie przyczyny może zmniejszać poczucie winy i samoobwinianie po stracie [4].

Czy można szukać przyczyny poronienia już po pierwszej stracie?

Tak. To, że NHS nie proponuje rutynowo pełnej diagnostyki po pierwszym poronieniu, nie oznacza, że musisz czekać na kolejną stratę, aby sprawdzić dostępne możliwości.
Jedną z nich jest prywatne badanie materiału z poronienia w polskim laboratorium, które można zlecić bez skierowania. Jeśli miałaś zabieg w brytyjskim szpitalu, materiał z tej ciąży może nadal znajdować się w tamtejszym archiwum. Warto więc zacząć od sprawdzenia, czy został zachowany. Jeżeli materiału już nie ma, nadal możesz porozmawiać z lekarzem o innych możliwych kierunkach diagnostyki. Wybór badań zależy m.in. od przebiegu straty, historii medycznej oraz tego, czy poronienia się powtarzały.

Niezależnie od tego, na którym etapie szukania przyczyny poronienia jesteś, nie musisz przechodzić przez to sama. Możesz skontaktować się z nami, pomożemy Ci uporządkować dostępne kroki: 537 883 952.

Zapraszamy Cię również do naszej zamkniętej grupy wsparcia, gdzie możesz porozmawiać z innymi kobietami po stracie.

Czy da się sprawdzić, dlaczego poroniłam? Badanie materiału z poronienia

Tak. Jeśli materiał z poronienia został zabezpieczony, np. w bloczku parafinowym, może być możliwe wykonanie badania genetycznego nawet po pewnym czasie od straty.
Badanie pozwala sprawdzić, czy przyczyną poronienia mogła być wada chromosomowa dziecka, np. dodatkowy lub brakujący chromosom. Dzięki temu możesz uzyskać informacje o możliwej przyczynie tej konkretnej straty i dowiedzieć się, czy warto rozważyć dalsze badania.

Co może pokazać wynik badania materiału z poronienia?

  • Jeśli wykryto nieprawidłowość chromosomową – np. dodatkowy lub brakujący chromosom albo zmianę w jego budowie, która powstała przypadkowo podczas rozwoju zarodka. Taki wynik może dać odpowiedź na pytanie, co mogło być przyczyną tej konkretnej straty i potwierdzenie, że nie można było temu zapobiec [1, 6].
  • Jeśli wynik jest prawidłowy – oznacza to, że w zakresie wykonanego badania nie wykryto nieprawidłowej liczby chromosomów – warto szukać jej gdzie indziej, i wtedy większego znaczenia nabierają badania rodziców [1].
  • Jeśli wykryto zmianę w budowie chromosomów – to sygnał, że jedno z rodziców może, nie wiedząc o tym przekazywać taką zmianę dalej. Wtedy badanie kariotypów rodziców ma konkretny powód, czy podobna zmiana występuje u któregoś z nich [1, 5].

Poroniłam w szpitalu lub w domu – czy mogę jeszcze zbadać materiał?

To zależy przede wszystkim od tego, czy materiał poronny został zachowany i w jaki sposób go zabezpieczono.

1.Jeśli miałaś zabieg w brytyjskim szpitalu

Po zabiegu oczyszczenia macicy, określanym w UK m.in. jako ERPC lub MVA, materiał może zostać przekazany do badania histopatologicznego. Fragmenty tkanki wykorzystywane do takiego badania często zabezpiecza się w bloczku parafinowym (niewielki bloczek wosku, w którym zabezpieczono fragment tkanki), który może być później przechowywany w szpitalnym archiwum. Warto zapytać szpital, czy materiał z poronienia trafił do histopatologii i czy jest jeszcze dostępny. Jeśli tak, może istnieć możliwość wykorzystania go do badania genetycznego w Polsce.

2. Jeśli poroniłaś w domu

Jeśli chcesz zachować możliwość wykonania badania genetycznego, warto wcześniej skontaktować się z brytyjskim szpitalem, np. Early Pregnancy Unit. Zapytaj, czy może przyjąć materiał z poronienia do badania histopatologicznego i zabezpieczyć go w bloczku parafinowym. Jeśli tak, możesz później poprosić o jego wypożyczenie i przesłanie do laboratorium w Polsce. Przed wysyłką ustal z wybranym laboratorium, jak przygotować przesyłkę do transportu.

W tak trudnym momencie nie musisz wiedzieć, jak postąpić z materiałem do badania. Możesz skontaktować się z nami. Spokojnie wyjaśnimy Ci dostępne możliwości i podpowiemy krok po kroku, co zrobić. Zadzwoń: 537 883 952.

Jak uzyskać materiał z poronienia z brytyjskiego szpitala?

Jeżeli materiał poronny został przekazany do histopatologii, być może znajduje się obecnie w bloczku parafinowym. Możesz to sprawdzić w trzech krokach.

1.Zapytaj szpital, czy materiał nadal jest dostępny.

Skontaktuj się z oddziałem, na którym miałaś zabieg, lub z działem histopatologii (histopathology department). Możesz zadać takie pytanie: „Was the pregnancy tissue sent for histology? Is there a paraffin block that could be lent to the patient or sent to another laboratory for genetic testing?” Zapytasz w ten sposób, czy materiał został przekazany do histopatologii oraz czy bloczek można wypożyczyć lub przesłać do innego laboratorium.

2. Dowiedz się, jak wypożyczyć bloczek.

Jeśli szpital nadal przechowuje materiał, poproś o informację dotyczącą procedury jego udostępnienia. Placówka może wymagać pisemnego wniosku zawierającego Twoje dane, datę zabiegu oraz numer szpitalny. W razie trudności możesz poprosić o pomoc swojego GP lub skontaktować się z PALS (Patient Advice and Liaison Service), jeśli taka usługa działa w Twojej placówce.

3.Prześlij bloczek do laboratorium w Polsce

Bloczek parafinowy nie wymaga chłodzenia, dlatego możesz przesłać go do laboratorium w Polsce. Przed wysyłką ustal z laboratorium sposób jego zapakowania.
Materiał może być klasyfikowany jako próbka niezakaźna (Exempt human specimen). Przy wysyłce z Wielkiej Brytanii może być wymagana deklaracja celna CN22 z opisem „paraffin block – medical sample, no commercial value”. W przypadku przesyłek z Irlandii Północnej do Polski deklaracja celna co do zasady nie jest potrzebna.
Przed nadaniem sprawdź, czy wybrany przewoźnik przyjmuje takie przesyłki oraz jakie ma wymagania dotyczące ich pakowania i oznaczania.
Możesz również zapytać w brytyjskim szpitalu, czy placówka może przesłać materiał bezpośrednio do wybranego laboratorium w Polsce.

Jakie badania po poronieniu mogę wykonać w domu, mieszkając w Anglii?

Badanie materiału z poronienia może dostarczyć ważnych informacji o tej konkretnej ciąży. Nie zawsze jednak jest możliwe, szczególnie jeśli materiał nie został zachowany. W takiej sytuacji możesz omówić z lekarzem inne kierunki diagnostyki. Niektóre badania po poronieniu wykonuje się z wymazu z policzka, dzięki czemu możesz zlecić je w Polsce, nie wyjeżdżając z Wielkiej Brytanii.

Jak to wygląda?

Zamawiasz zestaw do pobrania próbki pod swój adres w UK. Wymaz pobierasz samodzielnie w domu, zgodnie z instrukcją, a następnie odsyłasz go do laboratorium w Polsce. Wynik otrzymujesz online. Poniżej znajdziesz przykłady dostępnych badań i informacje, kiedy można rozważyć ich wykonanie.

BadaniePróbkaPo co możesz je rozważyć po poronieniu?Kiedy może być szczególnie ważne?
Trombofilia wrodzonaWymaz z policzkaJeśli zastanawiasz się, czy za stratą mógł stać problem związany z krzepnięciem krwi, to badanie może być jednym z kierunków do sprawdzenia. Wynik zostaje z Tobą na całe życie i może mieć znaczenie także przy planowaniu kolejnej ciąży.Gdy u Ciebie lub w rodzinie występowała zakrzepica albo chcesz sprawdzić ten kierunek przed kolejną ciążą.
Pakiet badań po poronieniuWymaz z policzkaPozwala za jednym razem sprawdzić dwa możliwe kierunki: trombofilię wrodzoną i predyspozycje do celiakii. Celiakia czasem długo nie daje wyraźnych objawów, a może mieć związek z problemami z płodnością, nawracającymi stratami i niedoborami ważnymi przed ciążą.Gdy chcesz szerzej sprawdzić możliwe przyczyny i lepiej przygotować się do kolejnej ciąży.
KIR i HLA-C  + HLA-C partneraWymaz z policzkaBywa rozważane wtedy, gdy straty się powtarzają, a wcześniejsze badania nie dały odpowiedzi. Wynik może dać lekarzowi dodatkową informację o tym, czy w grę może wchodzić czynnik immunologiczny związany z zagnieżdżeniem ciąży.Przy powtarzających się, niewyjaśnionych stratach lub niepowodzeniach zagnieżdżenia (np. po in vitro).

Pamiętaj, że nie wszystkie badania są rutynowo zalecane po poronieniu. Wybór ich zależy od Twojej sytuacji i historii medycznej. Jeśli nie wiesz, od czego zacząć, skontaktuj się z nami. Wyjaśnimy Ci, co pozwalają sprawdzić poszczególne badania i jak możesz je wykonać, mieszkając w Wielkiej Brytanii.

Jakie badania po poronieniu mogę wykonać podczas pobytu w Polsce?

Jeśli planujesz przyjazd do Polski, możesz wykorzystać ten czas na wykonanie badań wymagających pobrania krwi lub wizyty w placówce. To tylko część dostępnych możliwości. Poniżej znajdziesz kilka przykładów.

  • Kariotyp kobiety i partnera – to badanie pozwala sprawdzić liczbę i budowę chromosomów obojga partnerów. Może wykryć zmiany, które nie powodują żadnych objawów u rodziców, ale mogą mieć znaczenie dla przebiegu ciąży. Jest szczególnie istotne, jeśli badanie materiału z poronienia wykazało określoną zmianę chromosomową lub istnieją inne wskazania do jego wykonania. W Polsce możesz wykonać je prywatnie, bez konieczności uzyskania skierowania z NHS.
  • Ocena budowy macicy (USG 3D, SIS/HSG lub histeroskopia) – pozwala wykryć nieprawidłowości, takie jak przegroda macicy, polipy czy zrosty, które mogą mieć znaczenie dla przebiegu ciąży. Wiele z nich nie daje wyraźnych objawów, a część można leczyć [1, 5]. Ważne: USG wykonane w UK podczas poronienia nie zawsze obejmuje szczegółową ocenę budowy macicy. Jeśli nie miałaś takiej diagnostyki, możesz zaplanować ją podczas pobytu w Polsce.
  • Badania w kierunku infekcji – jeśli występują objawy lub inne wskazania, lekarz może zalecić odpowiednie badania, np. w kierunku zakażenia chlamydią. Niektóre infekcje przebiegają bez wyraźnych objawów, dlatego warto omówić z lekarzem, czy w Twojej sytuacji taka diagnostyka jest potrzebna. Rutynowe wykonywanie szerokich paneli infekcyjnych, w tym badań na Mycoplasma i Ureaplasma, nie jest zalecane wyłącznie z powodu poronień [1, 5].
  • Badanie nasienia partnera – przy poszukiwaniu przyczyn poronień warto uwzględnić również zdrowie partnera. W zależności od Waszej sytuacji lekarz może zaproponować podstawowe badanie nasienia, a przy nawracających, niewyjaśnionych stratach – także badanie fragmentacji DNA plemników [5].

A jeśli potrzebujesz szerszej diagnostyki? Możesz wykonać ją również z UK

Jeśli wcześniejsze badania nie wyjaśniły przyczyny trudności, kolejna ciąża się nie pojawia lub doświadczasz następnych strat, możesz rozważyć szerszą diagnostykę genetyczną w Polsce. Jedną z możliwości jest Fertiscan, który bada geny związane z płodnością kobiety i mężczyzny, m.in. z zapłodnieniem i wczesnym rozwojem zarodka.  Pozwala przyjrzeć się genetycznym czynnikom, które mogą mieć znaczenie dla dojrzewania komórek jajowych, działania plemników, zapłodnienia i pierwszych etapów rozwoju zarodka.  Badanie wykonasz bez przyjazdu do Polski,  z wymazu z policzka pobranego samodzielnie w domu. Jego przydatność zależy od Twojej sytuacji i wcześniejszych wyników. Chcesz dowiedzieć się więcej o Fertiscan? W bezpłatnym poradniku przygotowanym przez naszego partnera, laboratorium testDNA, przeczytasz, na jakich etapach mogą pojawiać się trudności z kolejną ciążą i jakie dodatkowe informacje może dostarczyć badanie.

Gdzie mogę zlecić badania po poronieniu, mieszkając w Wielkiej Brytanii?

Niezależnie od tego, czy chcesz zbadać materiał z poronienia, wykonać badania genetyczne bez przyjazdu do Polski, czy zaplanować diagnostykę podczas pobytu w kraju, możesz skorzystać z pomocy laboratorium testDNA, partnera serwisu Poroniłam.pl. Zobacz dostępne badania po poronieniu i sprawdź, jakie masz możliwości.

Chcesz dowiedzieć się, dlaczego doszło do poronienia?

Jeśli chcesz poszukać przyczyny straty i dowiedzieć się, co możesz zrobić przed kolejną ciążą, porozmawiaj z nami. Pomożemy Ci ustalić, od którego kroku diagnostyki możesz zacząć w swojej sytuacji.

Zadzwoń do nas: 537 883 952

Jakie prawa przysługują mi po poronieniu w Wielkiej Brytanii?

Jeśli mieszkasz w UK, możesz mieć pytania nie tylko o badania po poronieniu, ale również o formalności po stracie. Po poronieniu możesz potrzebować czasu na powrót do zdrowia, pożegnanie dziecka i odnalezienie się w nowej rzeczywistości. W tym trudnym czasie warto wiedzieć, jakie masz prawa i z jakiego wsparcia możesz skorzystać.

  • Baby Loss Certificate (Anglia) – jeśli straciłaś dziecko przed 24. tygodniem ciąży, możesz otrzymać bezpłatny, pamiątkowy certyfikat, nawet jeśli od poronienia minęło wiele lat. Zamówisz go przez GOV.UK. Wniosek wymaga danych pozwalających potwierdzić Twoją tożsamość. Możesz podać imię dziecka. Certyfikat przychodzi pocztą w ciągu maksymalnie 21 dni. Nie jest dokumentem urzędowym i nie uprawnia do świadczeń.
  • Zwolnienie lekarskie – jeśli po poronieniu potrzebujesz czasu na powrót do zdrowia, możesz skorzystać ze zwolnienia lekarskiego. Przez pierwsze 7 dni kalendarzowych wystarczy Twoje oświadczenie (self-certification). Przy dłuższej nieobecności potrzebny będzie dokument fit note, który wystawi lekarz GP lub inny uprawniony pracownik ochrony zdrowia. Możesz również otrzymać wynagrodzenie chorobowe, jeśli spełniasz odpowiednie warunki.
  • Dodatkowy urlop od pracodawcy – niektóre firmy oferują po poronieniu dodatkowy płatny urlop. Nie jest on jednak gwarantowany ustawowo w Anglii, Szkocji i Walii. Warto zapytać pracodawcę lub dział HR, czy możesz z niego skorzystać i na jakich zasadach.
  • Urlop po poronieniu w Irlandii Północnej – od 6 kwietnia 2026 r., jeśli jesteś zatrudniona, Tobie i drugiemu rodzicowi mogą przysługiwać do 2 tygodni ustawowego urlopu po poronieniu przed 24. tygodniem ciąży. Możesz również otrzymać wynagrodzenie, jeśli spełniasz wymagane warunki. Urlop można wykorzystać w ciągu 56 tygodni od straty lub jej stwierdzenia. Uprawnienie dotyczy strat, które nastąpiły lub zostały stwierdzone od 6 kwietnia 2026 r.
  • Martwe urodzenie (od 24. tygodnia ciąży) – jeśli jesteś zatrudniona, przysługuje Ci urlop macierzyński do 52 tygodni. Możesz również otrzymywać świadczenia macierzyńskie przez maksymalnie 39 tygodni, jeśli spełniasz odpowiednie warunki. Tobie i drugiemu rodzicowi mogą dodatkowo przysługiwać po 2 tygodnie urlopu po stracie dziecka, z możliwością otrzymania wynagrodzenia po spełnieniu warunków. Martwe urodzenie należy zarejestrować w urzędzie. Możesz nadać dziecku imię i otrzymać dokument potwierdzający jego rejestrację.
  •  Dziecko urodzone żywe, które następnie zmarło – niezależnie od tygodnia ciąży zachowujesz prawo do urlopu macierzyńskiego, jeśli spełniasz warunki dotyczące zatrudnienia. Możesz również otrzymywać świadczenia macierzyńskie, a drugiemu rodzicowi może przysługiwać urlop ojcowski. Oboje możecie mieć także prawo do dodatkowego urlopu po stracie dziecka
  • Pomoc w pokryciu kosztów pogrzebu (Anglia) – jeśli dziecko urodziło się martwe od 24. tygodnia ciąży lub urodziło się żywe, a następnie zmarło, możesz skorzystać z programu Children’s Funeral Fund for England. Fundusz pokrywa określone koszty pochówku lub kremacji oraz dofinansowuje zakup trumny, całunu lub szkatułki pogrzebowej do 300 funtów. Pomoc nie zależy od Twoich dochodów, a pogrzeb musi odbyć się w Anglii. Jeśli korzystasz z usług zakładu pogrzebowego, formalnościami i rozliczeniem zazwyczaj zajmuje się zakład. Koszty należy zgłosić w ciągu 6 miesięcy od pogrzebu.

Co zmieni się w prawach kobiet po poronieniu w Wielkiej Brytanii w 2027 roku?

Najczęstsze pytania Polek mieszkających w UK o badania po poronieniu

NHS nie zaproponowało mi badań. Czy mogę wykonać je już po pierwszym poronieniu?

Tak. Możesz zdecydować się na prywatne badania w Polsce, nawet jeśli NHS nie zaproponowało Ci diagnostyki. Jedną z możliwości jest badanie materiału z poronienia, które może pomóc ustalić, czy przyczyną straty była wada chromosomowa dziecka. Wybór dalszych badań zależy od Twojej sytuacji i historii medycznej.

Poroniłam kilka miesięcy temu. Czy mogę jeszcze sprawdzić przyczynę?

Tak. Jeśli materiał z poronienia trafił do badania histopatologicznego, szpital może nadal przechowywać go w bloczku parafinowym. Warto sprawdzić, czy można wykorzystać go do badania genetycznego. Nawet jeśli materiał nie został zachowany, nadal możesz rozpocząć diagnostykę u siebie i partnera. Wybór badań zależy od Waszej sytuacji i historii medycznej.

Czy mogę wysłać materiał z poronienia z Anglii do Polski?

Tak, jeśli materiał został odpowiednio zabezpieczony i nadaje się do badania. Możesz zapytać brytyjski szpital o możliwość wypożyczenia bloczka parafinowego lub przesłania go bezpośrednio do polskiego laboratorium. Przed wysyłką ustal z laboratorium sposób zapakowania i transportu.

Jakie badania po poronieniu mogę wykonać bez przyjazdu do Polski?

Niektóre badania genetyczne, np. w kierunku trombofilii wrodzonej czy KIR/HLA-C, można wykonać z wymazu z policzka. Zestaw zamawiasz pod swój adres w Wielkiej Brytanii, samodzielnie pobierasz próbkę i odsyłasz ją do laboratorium w Polsce. Wynik otrzymujesz online. Pamiętaj, że nie wszystkie te badania są rutynowo zalecane po poronieniu.

Czy muszę przyjechać do Polski, żeby wykonać badania po poronieniu?

Nie. Część badań możesz zlecić w Polsce, mieszkając nadal w UK. Jeśli jednak planujesz przyjazd, możesz wykorzystać ten czas na wykonanie badań wymagających pobrania krwi lub wizyty w placówce, np. kariotypu. Badania w kierunku zespołu antyfosfolipidowego czy zaburzeń tarczycy możesz również omówić ze swoim GP w Wielkiej Brytanii.

Pamiętaj: poronienie to nie Twoja wina. Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Jeśli potrzebujesz wsparcia emocjonalnego, w Wielkiej Brytanii możesz skontaktować się z Miscarriage Association lub Tommy’s (obie organizacje prowadzą telefony wsparcia), a po polsku – z psychologami współpracującymi z Poroniłam.pl.

Bibliografia

  1. Regan L, Rai R, Saravelos S, Li TC; Royal College of Obstetricians and Gynaecologists. Recurrent Miscarriage: Green-top Guideline No. 17. BJOG. 2023;130(12):e9–e39. doi:10.1111/1471-0528.17515.
  2. Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust. Recurrent pregnancy loss clinic information [Internet]. Cambridge: CUH; [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://www.cuh.nhs.uk/patient-information/recurrent-pregnancy-loss-clinic-information/
  3. Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Recurrent pregnancy loss: a committee opinion (2026). Fertil Steril. 2026. Dostępne: https://www.asrm.org/practice-guidance/practice-committee-documents/recurrent-pregnancy-loss-a-committee-opinion-2026/
  4. ESHRE Guideline Group on RPL; Bender Atik R, Christiansen OB, Elson J, et al. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss: an update in 2022. Hum Reprod Open. 2023;2023(1):hoad002. doi:10.1093/hropen/hoad002.
  5. Australasian CERTAIN Recurrent Pregnancy Loss Group. Australasian Recurrent Pregnancy Loss Clinical Management Guideline 2024, Part I. Aust N Z J Obstet Gynaecol. 2024. Dostępne: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC11660023/
  6. van Dijk MM, et al. Identifying discrepancies between clinical practice and evidence-based guideline in recurrent pregnancy loss care, a tool for clinical guideline implementation. 2023. Dostępne: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC10386208/
  7. GOV.UK. Request a baby loss certificate – Terms of use [Internet]. NHS Business Services Authority; [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://www.request-a-baby-loss-certificate.service.gov.uk/terms-of-use
  8. GOV.UK. Request a baby loss certificate [Internet]. [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://www.gov.uk/request-baby-loss-certificate
  9. Employment Rights Act 2025 (UK). Royal Assent 18 December 2025. Przepisy o urlopie z powodu straty ciąży przed 24. tygodniem (bereavement leave).
  10. Cwm Taf Morgannwg University Health Board. Diagnosis and Management of First Trimester Miscarriage – health board guideline [Internet]. NHS Wales; [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://wisdom.nhs.wales/health-board-guidelines/cwm-taf-gynaecology-file/diagnosis-and-management-of-first-trimester-miscarriage/
  11. U.S. Department of Agriculture, Animal and Plant Health Inspection Service. Packaging and Labeling Submissions to the NVSL – samples preserved in formaldehyde are exempt from Category B regulations [Internet]. 2026 [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://www.aphis.usda.gov/labs/diagnostic-testing/nvsl-packaging-labeling
  12. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 180¹ § 1 (Dz. U. 2025 – tekst jednolity).
  13. Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny (FEDERA). Twoje prawa po poronieniu lub terminacji ciąży [Internet]. Warszawa: FEDERA; 4 czerwca 2025 [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://federa.org.pl/prawa-po-poronieniu/
  14. Royal College of Pathologists, Institute of Biomedical Science. Best practice recommendations: The retention and storage of pathological records and specimens. 6th edition. London: RCPath; 2025 (obowiązuje od października 2025 r.). Dostępne: https://www.rcpath.org/static/049ea966-df5c-4a9f-9353ba24a69bb808/bd7ed2ba-8e77-4a2d-8c3ae7e74f3aaaa0/g031-The-retention-and-storage-of-pathological-records-and-specimens.pdf
  15. Royal Mail. Sending and receiving items abroad after Brexit [Internet]. [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://royalmail.com/brexit
  16. World Health Organization. Guidance on regulations for the transport of infectious substances 2021–2022. Geneva: WHO; 2021 (rozdział o próbkach zwolnionych – „exempt human specimen”). Dostępne: https://cdn.who.int/media/docs/default-source/influenza/global-influenza-surveillance-and-response-system/who_guidance_is_2021-22.pdf
  17. Royal Mail. Scheme for Franking Letters and Parcels – prohibited and restricted items (m.in. poz. „Human and animal remains” oraz „Biological substances, Category B, UN3373”). The Gazette [Internet]. [cytowano 25 sierpnia 2026]. Dostępne: https://www.thegazette.co.uk/notice/4034850
  18. Sands. Ciąża i strata dziecka w pracy – informator dla pracownic (wersja polska). Marzec 2024. Dostępne: https://www.sands.org.uk/sites/default/files/Sands_PregnancyBabyLossAtWork_A5_Mar24_Polish.pdf
  19. nidirect. Parental Bereavement Leave and Pay [Internet]. [cytowano 25 września 2026]. Dostępne: https://www.nidirect.gov.uk/articles/parental-bereavement-leave-and-pay
  20. GOV.UK. „No one should have to fight for time to grieve” – new rights for family bereavement and pregnancy loss [Internet]. 22 września 2026. Dostępne: https://www.gov.uk/government/news/no-one-should-have-to-fight-for-time-to-grieve-new-rights-for-family-bereavement-and-pregnancy-loss
  21. Department for Business and Trade. Impact assessment: Amending new right to unpaid bereavement leave to include pregnancy loss. 7 lipca 2025. Dostępne: https://assets.publishing.service.gov.uk/media/6867ecab81dd8f70f5de3b69/Impact_assessment_pregnancy_loss_leave.pdf
  22. Acas. Stillbirth or miscarriage – time off work for bereavement [Internet]. Aktualizacja: kwiecień 2026 [cytowano 25 września 2026]. Dostępne: https://www.acas.org.uk/time-off-for-bereavement/stillbirth-or-miscarriage
  23. Serwis Rzeczypospolitej Polskiej brexit.gov.pl. Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego po wystąpieniu Wielkiej Brytanii z UE (Umowa o wystąpieniu; ustawa obejmująca m.in. zasiłki pogrzebowe) [Internet]. [cytowano 25 września 2026]. Dostępne: https://brexit.gov.pl/obywatel/konsekwencje-w-wybranych-aspektach/koordynacja-systemow-zabezpieczenia-spolecznego/
  24. Protokół w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego do Umowy o handlu i współpracy między UE a Zjednoczonym Królestwem (TCA), art. SSC.3 ust. 1 lit. g oraz art. SSC.37. Dz. Urz. UE L 149 z 30.04.2021. Dostępne: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX%3A22021A0430%2801%29
  25. Tommy’s. Your rights and benefits after a stillbirth or neonatal death [Internet]. Przegląd: 4 lipca 2025 [cytowano 25 września 2026]. Dostępne: https://www.tommys.org/baby-loss-support/stillbirth-information-and-support/your-rights-and-benefits-after-stillbirth-neonatal-death
  26. GOV.UK. Support for child funeral costs (Children’s Funeral Fund for England) [Internet]. [cytowano 25 września 2026]. Dostępne: https://www.gov.uk/child-funeral-costs

Źródło uzupełniające (kontekst polski): Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników. Rekomendacje dotyczące postępowania w przypadku niepowodzeń rozrodu. Ginekol Perinatol Prakt. 2018;3(3):110–127. Rekomendacje PTGiP z 2018 r. wymieniają badanie materiału z poronienia jako element diagnostyki poronień nawracających; nie były aktualizowane po publikacji nowszy

Przyczyny poronienia – dlaczego dochodzi do utraty ciąży?

Jeśli czytasz ten artykuł, prawdopodobnie szukasz odpowiedzi na jedno z najtrudniejszych pytań: dlaczego doszło do poronienia? To naturalna i ważna potrzeba. Zanim przejdziemy do szczegółów, warto zapamiętać najważniejszy wniosek płynący z badań naukowych: zdecydowana większość poronień wynika z przyczyn losowych, na które kobieta nie miała żadnego wpływu [1,2]. Poniżej wyjaśniam, skąd to wiadomo i co oznacza w praktyce.

Najczęstszą przyczyną poronienia, odpowiadającą za około 50–60% strat w pierwszym trymestrze, są przypadkowe nieprawidłowości chromosomowe zarodka, powstające w momencie zapłodnienia lub tuż po nim [1,3]. Rzadsze przyczyny to m.in. zaburzenia hormonalne, wady budowy macicy, choroby przewlekłe matki, zespół antyfosfolipidowy i niektóre infekcje. U części kobiet przyczyny nie udaje się ustalić Jednym z powodów może być brak możliwości zbadania materiału z poronienia

przyczyna poronienia - para na konsultacji lekarskiej u ginekologa po poronieniu

Co to właściwie znaczy „przyczyny poronienia”?

Kiedy mowa o przyczynach poronienia (spotkasz też określenia „powody poronienia” – znaczą to samo), chodzi o czynnik, który sprawił, że konkretna ciąża przestała się rozwijać przed ukończeniem 22. tygodnia [4].

Granica 22 tygodni ma znaczenie medyczne i formalne. Jeśli do straty dochodzi później, od 22. tygodnia ciąży, mówimy o martwym urodzeniu, a nie o poronieniu.

Część przyczyn jest wspólna dla obu sytuacji (np. wady genetyczne, infekcje, niewydolność szyjki macicy), ale przy stratach po 22. tygodniu większą rolę odgrywają m.in. zaburzenia funkcji łożyska, stan przedrzucawkowy czy powikłania pępowinowe, dlatego diagnostyka przyczyn wygląda wtedy nieco inaczej

Prawa po stracie: takie jak rejestracja dziecka, pochówek, urlop macierzyński czy zasiłek pogrzebowy przysługują natomiast niezależnie od tygodnia ciąży, w którym doszło do straty. Jeśli Twoja strata nastąpiła po 22. tygodniu, przyczynom martwego urodzenia poświęcamy osobny artykuł.

Warto od początku rozróżnić dwie rzeczy, które w internecie często są mylone:

  • Przyczyna – to, co bezpośrednio doprowadziło do zatrzymania rozwoju tej konkretnej ciąży (np. trisomia, czyli dodatkowy chromosom u zarodka).
  • Czynnik ryzyka – coś, co statystycznie zwiększa prawdopodobieństwo poronienia w populacji (np. wiek, palenie papierosów), ale samo w sobie nie „powoduje” straty i nie wyjaśnia, dlaczego doszło do niej u Ciebie.

To rozróżnienie ma ogromne znaczenie praktyczne. W wielu opracowaniach przyczyny i czynniki ryzyka opisywane są łącznie, bez ich rozdzielenia, przez co kobieta po stracie może odnieść wrażenie, że „zawiniła” kawa, stres w pracy albo wysiłek fizyczny. Tymczasem większość poronień wynika z nieprawidłowości genetycznych zarodka, na które kobieta nie ma wpływu i które pojawiają się bardzo wcześnie, często zanim w ogóle dowie się o ciąży [1,3].

Drugie ważne rozróżnienie: przyczyny pojedynczego poronienia to nie to samo, co przyczyny poronień nawracających (czyli co najmniej dwóch strat). Część czynników – jak trombofilia czy zaburzenia immunologiczne – ma znaczenie głównie wtedy, gdy straty się powtarzają. Omawiam to osobno, żeby nie mieszać tych dwóch sytuacji.

Przyczyny poronienia według częstości – co jest naprawdę częste, a co rzadkie

Większość dostępnych artykułów wymienia kilkanaście możliwych przyczyn poronień jedną listą, bez informacji, które z nich występują często, a które są rzadkością. To buduje niepotrzebny lęk. Poniższa tabela porządkuje aktualną wiedzę:

Przyczyna poronieniaJak często odpowiada za poronienie?Czy dotyczy głównie pojedynczej straty, czy nawracających?
Nieprawidłowości chromosomowe zarodka (losowe)ok. 50–60% poronień I trymestru [1,3]pojedynczych – to zdecydowanie najczęstsza przyczyna
Nieprawidłowości hormonalne (np. niewyrównana niedoczynność tarczycy, źle kontrolowana cukrzyca)kilka procent [2,5] obu sytuacji
Zespół antyfosfolipidowy (APS)ok. 5–15% kobiet z poronieniami nawracającymi [6]głównie nawracających
Wady budowy macicy (np. przegroda macicy)ok. 2–5% par z poronieniami nawracającymi [6]nawracających
Ostre infekcje w ciążyrzadko; pojedyncze przypadki [2]pojedynczych
Niewydolność szyjki macicydotyczy głównie strat w II trymestrze [4]obu, przy stratach późnych

Co z tego wynika dla Ciebie?

 

Jeśli doświadczyłaś jednej straty, jedną z najczęstszych przyczyn są nieprawidłowości chromosomowe zarodka, które zwykle powstają losowo i nie muszą oznaczać problemu zdrowotnego u Ciebie ani partnera [1,3]. Badanie genetyczne materiału z poronienia może sprawdzić, czy taka nieprawidłowość była obecna i mogła odpowiadać za stratę. Dla wielu kobiet taka informacja pomaga lepiej zrozumieć, co się wydarzyło, i uporządkować dalszą diagnostykę. Jeśli wynik wskazuje na zmianę losową, jest to również cenna informacja przy planowaniu kolejnej ciąży, ponieważ ryzyko powtórzenia takiego samego zdarzenia jest zwykle niskie [3,6].

Najczęstsza przyczyna poronienia: nieprawidłowości chromosomowe zarodka

Badania materiału z poronienia pokazują, że w ponad połowie ciąż zakończonych stratą w pierwszym trymestrze zarodek miał nieprawidłową liczbę chromosomów – najczęściej trisomię (dodatkowy chromosom), monosomię X lub triploidię [1,3]. Te zmiany powstają przypadkowo podczas dojrzewania komórki jajowej, plemnika lub tuż po zapłodnieniu. Nie są dziedziczone po rodzicach i zwykle nie powtarzają się w kolejnej ciąży.

Można to wyjaśnić prościej: aby ciąża mogła się rozwijać, zarodek potrzebuje kompletnej, prawidłowo „poskładanej” instrukcji genetycznej – 46 chromosomów. Jeśli w losowym procesie podziału komórek trafi się chromosom dodatkowy lub go zabraknie, rozwój w pewnym momencie zatrzymuje się sam. Organizm kobiety nie jest w stanie temu zapobiec – i nie mógł tego spowodować.

Ryzyko takich losowych zmian rośnie z wiekiem komórek jajowych. Wiąże się to z dwiema różnymi liczbami, których nie należy mylić.

  • Po pierwsze: jak często poronienie ma przyczynę chromosomową. Gdy bada się materiał z poronienia, nieprawidłową liczbę chromosomów stwierdza się w około 50% strat u kobiet przed 35. rokiem życia i aż w około 75% strat u kobiet po 40. roku życia [10]. Innymi słowy: im starsza mama, tym częściej przyczyną straty, która już się wydarzyła, jest losowa zmiana genetyczna zarodka – a nie problem zdrowotny po jej stronie.
  • Po drugie: jak często w ogóle dochodzi do poronienia. To zupełnie inna miara – mówi o tym, ile spośród wszystkich rozpoznanych ciąż kończy się stratą. Ponieważ z wiekiem częściej powstają losowe zmiany chromosomowe, rośnie także to ogólne ryzyko [7]:
Wiek kobiety Ile spośród rozpoznanych ciąż kończy się poronieniem
20–24 lata ok. 11%
25–29 lat ok. 10%
30–34 lata ok. 11%
35–39 lat ok. 17%
40–44 lata ok. 33%
45 lat i więcej ok.53–57%

Warto jednak pamiętać, że są to dane statystyczne dotyczące całej populacji, a nie prognoza dla konkretnej kobiety. Zwróć też uwagę, że do 34. roku życia ryzyko pozostaje niskie i praktycznie się nie zmienia – wyraźniejszy wzrost zaczyna się dopiero po 35. roku życia. Jak te dwie liczby łączą się w praktyce? Przykład: u kobiety w wieku 40–44 lat około 33 na 100 rozpoznanych ciąż kończy się poronieniem (tabela powyżej) – a jeśli do straty dojdzie i materiał zostanie zbadany, w około 75 na 100 przypadków okaże się, że przyczyną była losowa zmiana chromosomowa [7,10]. Większość ciąż, także po 35. i po 40. roku życia, kończy się urodzeniem zdrowego dziecka.

Ważna informacja praktyczna, której często brakuje w innych artykułach: to, czy przyczyną Twojej straty była zmiana chromosomowa, można sprawdzić – ale tylko badając materiał z poronienia (tkanki ciążowe). Takie badanie genetyczne można wykonać już po pierwszej stracie. Jeśli wykaże np. trisomię, daje odpowiedź na pytanie „dlaczego” oraz – co równie ważne – informację, że przyczyna była losowa i ryzyko powtórzenia jest niskie [3,6]. Ograniczeniem jest to, że materiał musi być odpowiednio zabezpieczony, dlatego warto zapytać o tę możliwość jak najwcześniej. Szczegóły opisuję w osobnym artykule o badaniach po poronieniu.

Przyczyny poronienia związane ze zdrowiem mamy

Rzadziej niż zmiany genetyczne zarodka, ale w części przypadków do poronienia przyczyniają się czynniki po stronie organizmu kobiety. Co ważne – większość z nich można zdiagnozować i skutecznie leczyć przed kolejną ciążą.

  • Zaburzenia hormonalne. Niewyrównana niedoczynność tarczycy oraz podwyższone przeciwciała przeciwtarczycowe wiążą się z wyższym ryzykiem straty; podobnie źle kontrolowana cukrzyca [2,5]. Dobrze leczona choroba tarczycy czy cukrzyca nie zwiększa istotnie ryzyka – kluczowe jest wyrównanie, nie sama diagnoza.
  • Zespół antyfosfolipidowy (APS). To choroba autoimmunologiczna, w której organizm wytwarza przeciwciała sprzyjające powstawaniu mikrozakrzepów w naczyniach łożyska. Jest najlepiej udokumentowaną uleczalną przyczyną poronień nawracających – po rozpoznaniu stosuje się leczenie (aspiryna, heparyna), które znacząco poprawia rokowanie w kolejnej ciąży [6,8].
  • Wady budowy macicy. Niektóre wrodzone nieprawidłowości, zwłaszcza przegroda macicy, mogą utrudniać zagnieżdżenie i rozwój ciąży. Wykrywa się je w USG (najlepiej trójwymiarowym) i część z nich można skorygować [6].
  • Niewydolność szyjki macicy. Dotyczy strat w drugim trymestrze – szyjka rozwiera się bezboleśnie i przedwcześnie. W kolejnej ciąży można temu przeciwdziałać (m.in. szew szyjkowy, progesteron) [4].
  • Infekcje. Ostre infekcje przebiegające z wysoką gorączką oraz niektóre zakażenia (np. listerioza, toksoplazmoza) mogą w pojedynczych przypadkach doprowadzić do straty [2]. Nie ma natomiast dowodów, że zwykłe przeziębienie czy łagodna infekcja powodują poronienie.

Kiedy przyczyn poronień szuka się szerzej: poronienia nawracające

Poszukiwanie przyczyny straty można rozpocząć już po pierwszym poronieniu, m.in. od badania genetycznego materiału z poronienia. To badanie odnosi się bezpośrednio do tej konkretnej straty i może wykazać, czy jej przyczyną była nieprawidłowość chromosomowa zarodka. Szersza diagnostyka organizmu mamy, obejmująca m.in. badania w kierunku zespołu antyfosfolipidowego, ocenę tarczycy, USG macicy czy w wybranych przypadkach badania genetyczne pary, jest według europejskich wytycznych ESHRE zalecana rutynowo po dwóch lub więcej stratach, czyli przy poronieniach nawracających [6].

To jednak nie oznacza, że po pierwszej stracie nie można sprawdzać również innych możliwych czynników. Zakres diagnostyki warto dobrać indywidualnie do historii zdrowia, przebiegu ciąży, chorób w rodzinie i wcześniejszych wyników. U części kobiet lekarz może już na tym etapie rozważyć m.in. badania hormonalne, ocenę budowy macicy, diagnostykę zaburzeń krzepnięcia czy inne badania wynikające z wywiadu.

„Niezalecane rutynowo” nie znaczy „nigdy niepotrzebne”. Oznacza, że nie ma podstaw, aby wykonywać dane badanie automatycznie u wszystkich pacjentek. W konkretnej sytuacji wynik może jednak mieć znaczenie, zwłaszcza gdy występują dodatkowe czynniki ryzyka lub wskazania w wywiadzie. Dlatego zamiast rezygnować z diagnostyki po pierwszej stracie, warto omówić z lekarzem, które badania mogą wnieść najwięcej informacji właśnie w Twoim przypadku.

Co zwykle nie powoduje poronienia – to nie była Twoja wina

Wiele kobiet po stracie zadaje sobie pytanie, czy mogły zrobić coś inaczej. W większości przypadków odpowiedź brzmi: nie. Za typowe przyczyny poronienia nie uznaje się [1,2,9]:

  • codziennego stresu, zdenerwowania, kłótni czy płaczu,
  • pracy zawodowej i zwykłego wysiłku fizycznego, w tym ćwiczeń,
  • współżycia w prawidłowo przebiegającej ciąży,
  • codziennych czynności, w tym zwykłego podnoszenia zakupów czy starszego dziecka,
  • podróży samolotem w prawidłowo przebiegającej ciąży,
  • umiarkowanego spożycia kofeiny, do ok. 200 mg dziennie,
  • wcześniejszego stosowania antykoncepcji hormonalnej,
  • drobnego upadku czy niewielkiego urazu we wczesnej ciąży.

Jeśli wypiłaś alkohol, zanim dowiedziałaś się o ciąży, sam ten fakt nie oznacza, że spowodowałaś poronienie. Od momentu rozpoznania ciąży zaleca się jednak całkowitą rezygnację z alkoholu.

Czynniki stylu życia, takie jak palenie papierosów, regularne spożywanie alkoholu w ciąży czy znaczna otyłość, mogą zwiększać statystyczne ryzyko poronienia [2,9]. Nie oznacza to jednak, że na ich podstawie można wskazać przyczynę konkretnej straty. W większości przypadków nie da się powiązać poronienia z jedną decyzją, jednym dniem czy pojedynczym zachowaniem.

Dlaczego tak często przyczyna poronienia pozostaje nieznana?

Jeśli po stracie nie wykonano badania materiału z poronienia, często nie da się ustalić, co dokładnie doprowadziło do zatrzymania ciąży. Taka odpowiedź może być trudna do przyjęcia, dlatego warto wiedzieć, co oznacza sytuacja, w której przyczyna poronienia pozostaje nieznana. Nie musi to oznaczać niewykrytej, poważnej choroby. Jednym z możliwych wyjaśnień jest to, że nie sprawdzono najczęstszej przyczyny wczesnych poronień, czyli nieprawidłowości chromosomowej zarodka, którą można wykryć właśnie w materiale z poronienia [3].

Z badań nad poronieniami nawracającymi wiadomo, że nawet po pełnej diagnostyce u około połowy par nie udaje się znaleźć jednoznacznej przyczyny. Mimo to rokowanie dla kolejnej ciąży u wielu z tych par pozostaje dobre [1,6].

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

1. Czy poronienie oznacza, że coś jest ze mną nie tak?

Nie. Pojedyncze poronienie najczęściej jest skutkiem losowej nieprawidłowości genetycznej zarodka i nie świadczy o chorobie ani nieprawidłowości w organizmie kobiety. U większości kobiet kolejna ciąża przebiega prawidłowo [1,2].

2. Czy da się ustalić przyczynę mojego poronienia?

Często tak. Najwięcej informacji o przyczynie konkretnej straty może dostarczyć badanie genetyczne materiału z poronienia, które można wykonać już po pierwszym poronieniu. Jeśli materiał nie został zabezpieczony, przy powtarzających się stratach przyczyn szuka się także w badaniach kobiety i partnera [3,6].

3. Czy stres mógł spowodować moje poronienie?

Nie ma dowodów naukowych, że codzienny stres powoduje poronienia. To jedno z najczęstszych błędnych przekonań, które może niepotrzebnie obciążać kobiety po stracie [9].

4. Kiedy warto rozpocząć szerszą diagnostykę po poronieniu?

Szerszą diagnostykę wytyczne zalecają po dwóch stratach. Przy dodatkowych czynnikach, takich jak starszy wiek kobiety czy strata w II trymestrze, lekarz może zaproponować ją wcześniej. Badanie genetyczne materiału z poronienia można natomiast rozważyć po każdej stracie [6].

5. Czy poronienie się powtórzy?

Po jednej stracie ryzyko kolejnego poronienia jest tylko nieznacznie wyższe niż przeciętne. U większości kobiet kolejna ciąża kończy się urodzeniem zdrowego dziecka [1,2].

Podsumowanie – co warto zapamiętać

  • Najczęstszą przyczyną poronienia są losowe zmiany chromosomowe zarodka – niezależne od zachowania i zdrowia mamy.
  • Przyczyna ≠ czynnik ryzyka. Wiek czy styl życia zmieniają statystykę, ale nie wyjaśniają pojedynczej straty.
  • Przyczyny pojedynczego poronienia i poronień nawracających to dwie różne sytuacje kliniczne. 
  • Badanie genetyczne materiału z poronienia może wskazać, czy przyczyną konkretnej straty była nieprawidłowość chromosomowa zarodka i można je wykonać już po pierwszym poronieniu.

Jeśli chcesz uporządkować informacje o możliwej diagnostyce po poronieniu, przygotowaliśmy bezpłatną listę badań, do której możesz wrócić w dowolnym momencie. Pomoże Ci sprawdzić, jakie badania dotyczą kobiety, jakie partnera i które z nich warto omówić z lekarzem.

Bibliografia

  1. Quenby S, Gallos ID, Dhillon-Smith RK, et al. Miscarriage matters: the epidemiological, physical, psychological, and economic costs of early pregnancy loss. Lancet. 2021;397(10285):1658–1667.
  2. American College of Obstetricians and Gynecologists. Early Pregnancy Loss. ACOG Practice Bulletin No. 200. Obstet Gynecol. 2018;132(5):e197–e207 (reaffirmed).
  3. van den Berg MM, van Maarle MC, van Wely M, Goddijn M. Genetics of early miscarriage. Biochim Biophys Acta. 2012;1822(12):1951–1959.
  4. Bręborowicz GH (red.). Położnictwo i ginekologia. PZWL, Warszawa; aktualne wydanie – rozdział: Poronienie.
  5. Alexander EK, Pearce EN, Brent GA, et al. 2017 Guidelines of the American Thyroid Association for the Diagnosis and Management of Thyroid Disease During Pregnancy and the Postpartum. Thyroid. 2017;27(3):315–389.
  6. ESHRE Guideline Group on RPL. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss – update 2022/2023. Hum Reprod Open. 2023;2023(1):hoad002.
  7. Magnus MC, Wilcox AJ, Morken NH, Weinberg CR, Håberg SE. Role of maternal age and pregnancy history in risk of miscarriage: prospective register based study. BMJ. 2019;364:l869.
  8. Royal College of Obstetricians and Gynaecologists. The Investigation and Treatment of Couples with Recurrent First-trimester and Second-trimester Miscarriage. Green-top Guideline No. 17.
  9. National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Ectopic pregnancy and miscarriage: diagnosis and initial management. NICE guideline NG126; ostatnia aktualizacja 2023.
  10. Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine (ASRM). Recurrent pregnancy loss: a committee opinion. Fertil Steril. 2026. Dostępne na: https://www.asrm.org/practice-guidance/practice-committee-documents/recurrent-pregnancy-loss-a-committee-opinion-2026/

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Stan wiedzy i rekomendacji: sierpień 2026.

Zobacz też:

Skąd wiadomo, że badana próbka poronna pochodzi od dziecka, a nie od matki?

Artykuł powstał we współpracy z laboratorium testDNA

Materiał zabezpieczony po poronieniu może zawierać zarówno tkanki pochodzące z ciąży, jak i komórki matki. Dlatego przed właściwą analizą genetyczną ważne jest sprawdzenie, czy w badanej próbce rzeczywiście znajduje się DNA dziecka. W laboratorium testDNA badanie materiału z poronienia rozpoczyna się od analizy profilu STR. To ważny etap, ponieważ pozwala jeszcze przed właściwą analizą chromosomów sprawdzić pochodzenie próbki, a także uzyskać informacje pomocne przy wyborze dalszej metody badania. Jeśli po stracie ciąży zdecydowałaś się na badanie genetyczne materiału poronnego, możesz zastanawiać się: skąd mam pewność, że wynik będzie dotyczył mojego dziecka? Poniżej wyjaśniamy, dlaczego w próbce mogą znaleźć się komórki matki, jak testDNA sprawdza pochodzenie materiału i dlaczego ma to znaczenie dla dalszego badania.

Jak sprawdzić, czy próbka po poronieniu pochodzi od dziecka

Dlaczego w próbce poronnej mogą znaleźć się komórki matki?

Szczególnie przy bardzo wczesnym poronieniu nie zawsze można jednoznacznie rozpoznać właściwy materiał tylko na podstawie jego wyglądu. W zabezpieczonej próbce mogą znajdować się tkanki pochodzące z ciąży, ale także tkanki matki. Czasem tych drugich może być bardzo dużo, a w niektórych przypadkach mogą stanowić cały zabezpieczony materiał. Dlatego sama ocena próbki „na oko” nie zawsze daje pewność, czy wykonane badanie będzie rzeczywiście dotyczyło dziecka.

Jak testDNA sprawdza, czy badana próbka pochodzi od dziecka?

W laboratorium testDNA pierwszym etapem badania materiału z poronienia jest analiza profilu STR. STR to krótkie fragmenty DNA, których układ jest charakterystyczny dla konkretnej osoby — można porównać go do genetycznego „odcisku palca”. Dzięki temu laboratorium może sprawdzić, czy w próbce znajduje się DNA dziecka.

Jak wygląda to w praktyce?

  1. Z materiału po poronieniu izolowane jest DNA.
  2. Laboratorium analizuje jego profil genetyczny STR.
  3. Jeśli w próbce zostanie wykryty materiał genetyczny charakterystyczny dla płci męskiej, wiadomo, że znajduje się w niej DNA dziecka, ponieważ matka nie posiada chromosomu Y.
  4. Jeśli uzyskany profil jest żeński, można porównać go z profilem DNA matki.

Do takiego porównania wykorzystywany jest wymaz z wewnętrznej strony policzka matki. Dzięki zestawieniu obu profili laboratorium może sprawdzić, czy analizowany materiał rzeczywiście pochodzi od dziecka. Ma to duże znaczenie, ponieważ wynik badania powinien dotyczyć materiału genetycznego dziecka, a nie matki.

Dlaczego analiza STR jest wykonywana przed właściwym badaniem?

Sprawdzenie pochodzenia próbki to jedna z korzyści wynikających z wykonania analizy STR. Informacje uzyskane na tym etapie mogą również pomóc laboratorium dobrać odpowiednią metodę dalszego badania. Nie każda metoda genetyczna pozwala ocenić dokładnie te same rodzaje nieprawidłowości. W testDNA podstawową metodą wykorzystywaną w dalszej analizie jest MLPA. Analiza STR może jednak już na początku wskazać sygnały sugerujące nieprawidłowości, których sama metoda MLPA może nie ocenić prawidłowo.

Dotyczy to m.in.:

  • triploidii,
  • haploidii,
  • tetraploidii,
  • niektórych nieprawidłowości liczby chromosomów płci, np. XXX, XXY czy XYY.

Jeżeli analiza STR wskazuje na zmianę, której metoda MLPA może nie być w stanie właściwie ocenić, laboratorium może jeszcze przed kolejnym etapem dobrać inną metodę badania, np. QF-PCR. Dzięki temu sposób dalszej analizy może zostać dopasowany do informacji uzyskanych już na początku badania.

STR jako dodatkowy etap kontroli

Analiza STR pełni również funkcję dodatkowej kontroli. Informacje uzyskane na początku badania można później zestawić z wynikami kolejnych analiz. Jeśli wyniki poszczególnych etapów nie są ze sobą zgodne, jest to dla laboratorium sygnał, że próbka lub wynik wymagają dodatkowego sprawdzenia. Analiza STR jest więc w testDNA pierwszym etapem procesu, który pomaga zweryfikować pochodzenie materiału, dobrać odpowiednią metodę dalszej analizy oraz dodatkowo kontrolować spójność uzyskanych wyników. Dzięki temu laboratorium już na początku badania uzyskuje więcej informacji o konkretnej próbce i może na ich podstawie zaplanować dalszą analizę.

Co się dzieje, jeśli w próbce poronnej  znajdują się tylko komórki matki?

Może zdarzyć się, że w zabezpieczonym materiale nie uda się potwierdzić obecności DNA dziecka. Właśnie dlatego sprawdzenie pochodzenia próbki przed właściwą analizą ma tak duże znaczenie.

W testDNA analiza STR pozwala zweryfikować materiał jeszcze przed dalszym badaniem. Jeśli w przekazanej próbce nie uda się potwierdzić DNA dziecka, laboratorium może to stwierdzić, zamiast traktować wynik dotyczący komórek matki jako wynik dziecka. Dla pacjentki oznacza to, że otrzymuje informację dotyczącą rzeczywistych możliwości analizy przekazanego materiału. Jeśli nie masz pewności, czy materiał, który udało Ci się zabezpieczyć, nadaje się do badania, możesz wcześniej skontaktować się z laboratorium testDNA.

Konsultant może pomóc ustalić:

  • jaki materiał został zabezpieczony,
  • jak należy go przechowywać,
  • jakie możliwości badania są dostępne w danej sytuacji.

Nie wiesz, czy zabezpieczony materiał poronny nadaje się do badania? Porozmawiaj z konsultantką medyczną testDNA

Konsultantka może Ci pomóc jeśli:

  • poroniłaś w domu i nie wiesz, jak zabezpieczyć materiał,
  • jesteś przed zabiegiem i chcesz wiedzieć, jak przekazać materiał do badania,
  • masz już zabezpieczoną próbkę i chcesz sprawdzić, jakie badanie można z niej wykonać,
  • materiał trafił do badania histopatologicznego i chcesz zapytać o możliwość wykonania badania genetycznego.
zadzwoń i porozmawiaj z konsultantem z testDNA na temat badania materiału z poronienia+48 665 761 161

lub napisz maila biuro@testdna.pl

Masz pytania? Skontaktuj się z nami.

Czy badanie materiału poronnego warto rozważyć już po pierwszym poronieniu?

Po pierwszym poronieniu często można usłyszeć, że do straty mogło dojść przypadkowo. Badanie genetyczne materiału z poronienia może pomóc sprawdzić, czy przyczyną tej konkretnej straty była wada genetyczna dziecka. Takie wady często powstają losowo już na początku rozwoju, np. gdy dziecko otrzymuje jeden chromosom za dużo albo za mało.

Około 50–60% poronień w I trymestrze jest związanych z nieprawidłową liczbą chromosomów.

Materiał z tej konkretnej ciąży można zabezpieczyć tylko w czasie poronienia lub zabiegu. Jeśli do poronienia dochodzi w domu, materiał można samodzielnie zabezpieczyć i przekazać do badania. Jeśli wykonywany jest zabieg, warto wcześniej poinformować personel, że chcesz przeznaczyć materiał do badania genetycznego. Wynik może pomóc odpowiedzieć na pytanie, czy wada genetyczna mogła być przyczyną straty i czy warto rozszerzyć dalszą diagnostykę.

Podsumowanie

W badaniu materiału z poronienia znaczenie ma nie tylko zakres analizowanych nieprawidłowości chromosomowych. Ważne jest również sprawdzenie, czy analizowane DNA rzeczywiście pochodzi od dziecka.

W testDNA badanie rozpoczyna się od analizy profilu STR, która:

  • pomaga sprawdzić pochodzenie próbki,
  • umożliwia porównanie jej z DNA matki,
  • może dostarczyć informacji pomocnych przy wyborze dalszej metody badania,
  • stanowi dodatkowy etap kontroli całego procesu.

Dzięki temu jeszcze przed właściwą analizą laboratorium uzyskuje ważne informacje o konkretnej próbce i może odpowiednio zaplanować dalsze etapy badania.

Jeśli masz zabezpieczony materiał po poronieniu i zależy Ci na poznaniu możliwej genetycznej przyczyny straty, warto sprawdzić, czy materiał nadaje się do analizy i jaki zakres badania można z niego wykonać.

Konsultacja medyczna

Masz zabezpieczony materiał poronny?

Nie wiesz, czy próba nadaje się do badania? Porozmawiaj z konsultantką medyczną testDNA. Konsultacja jest bezpłatna

Zadzwoń: 665 761 161

Wygodnie online

Umów badanie po poronieniu

Wypełnij formularz, a konsultant laboratorium testDNA skontaktuje się z Tobą, odpowie na pytania i spokojnie przeprowadzi Cię krok po kroku przez organizację badania.

Umów badanie

Najczęściej zadawane pytania (FAQ) – jak sprawdzić czy próbka po poronieniu pochodzi od dziecka

1. Dlaczego do badania pobierany jest wymaz od matki?

Wymaz z policzka matki służy jako materiał porównawczy. Dzięki niemu laboratorium może porównać profile genetyczne i zweryfikować pochodzenie DNA znajdującego się w próbce.

2. Czy przy wyniku wskazującym płeć męską wiadomo, że w próbce jest DNA dziecka?

Tak.Matka nie posiada chromosomu Y, dlatego wykrycie materiału genetycznego charakterystycznego dla płci męskiej potwierdza obecność DNA dziecka w próbce.

3. Czy obecność moich komórek w próbce oznacza, że źle zabezpieczyłam materiał?

Nie.Przy poronieniu w zabezpieczonym materiale mogą znaleźć się zarówno tkanki pochodzące z ciąży, jak i komórki matki.

Nie oznacza to, że materiał został źle zabezpieczony. Dlatego właśnie testDNA sprawdza pochodzenie próbki za pomocą analizy profilu STR.

4. Co jeśli poroniłam w domu?

Materiał można zabezpieczyć również po poronieniu w domu. Ważne jest jednak, aby zrobić to w odpowiedni sposób i właściwie go przechowywać.

Jeśli nie wiesz, jak postąpić, najlepiej skontaktować się z laboratorium i ustalić sposób zabezpieczenia oraz przekazania próbki.

5. Co jeśli jestem przed zabiegiem?

Jeśli chcesz wykonać badanie genetyczne materiału z poronienia, warto wcześniej poinformować personel medyczny, że zależy Ci na zabezpieczeniu materiału do analizy.

6. Co jeśli materiał trafił już do badania histopatologicznego?

W niektórych przypadkach badanie genetyczne można wykonać również z materiału zabezpieczonego w postaci bloczka parafinowego.Możliwy zakres badania może być wtedy inny, dlatego najlepiej wcześniej skonsultować konkretny materiał z laboratorium.

7. Czy badanie zawsze pozwoli ustalić przyczynę poronienia?

Nie zawsze. Badanie może wykazać wadę genetyczną dziecka, która mogła być związana ze stratą.

Jeśli nie wykryje nieprawidłowości w swoim zakresie, warto rozważyć również inne możliwe przyczyny poronienia.

8. Co daje wykonanie analizy STR w testDNA?

Analiza STR jest pierwszym etapem badania materiału z poronienia w testDNA.

Pozwala:

  • zweryfikować pochodzenie próbki,
  • porównać profil próbki z DNA matki,
  • uzyskać informacje pomocne przy wyborze dalszej metody badania,
  • dodatkowo kontrolować spójność wyników kolejnych etapów analizy.

Dzięki temu sposób dalszej analizy może zostać dopasowany do konkretnej próbki.

Bibliografia

  1. Gailite L, Perminov D, Miskova A, et al. Reducing misdiagnosis caused by maternal cell contamination in genetic testing for early pregnancy loss. Syst Biol Reprod Med. 2020;66(6):410–420.
  2. Bell KA, Van Deerlin PG, Haddad BR, Feinberg RF. Microsatellite analysis reveals a high incidence of maternal cell contamination in 46,XX products of conception consisting of villi or a combination of villi and membranous material. Am J Obstet Gynecol. 2001;185(1):198–203.
  3. Lathi RB, Gustin SLF, Keller J, et al. Reliability of 46,XX results on miscarriage specimens: a review of 1,222 first-trimester miscarriage specimens. Fertil Steril. 2014;101(1):178–182.
  4. ARUP Consult. Maternal Cell Contamination Analysis for Prenatal or Cord Blood Genetic Testing. ARUP Laboratories; dostęp: sierpień 2026.
  5. Schrijver I, Cherny SC, Zehnder JL. Testing for maternal cell contamination in prenatal samples: a comprehensive survey of current diagnostic practices in 35 molecular diagnostic laboratories. J Mol Diagn. 2007;9(3):394–400.
  6. ESHRE Guideline Group on RPL. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss — an update in 2022. Hum Reprod Open. 2023;2023(1).

Bezwodzie a poronienie – czy brak płynu owodniowego oznacza utratę ciąży?

Bezwodzie (anhydramnios) samo w sobie nie jest przyczyną utraty ciąży – jest objawem, że w ciąży dzieje się coś, co wymaga wyjaśnienia. Związek między bezwodziem a poronieniem lub martwym urodzeniem zależy od przyczyny braku wód płodowych i tygodnia ciąży, w którym się pojawił. Dlatego najważniejsze pytanie brzmi: co spowodowało brak płynu owodniowego – bo odpowiedź na nie mówi, czy podobna sytuacja może się powtórzyć i co warto sprawdzić przed kolejną ciążą.

Bezwodzie a poronienie - kobieta podczas konsultacji lekarskiej

Z tego artykułu dowiesz się:

  • skąd bierze się bezwodzie i od czego zależy ryzyko jego powtórzenia w kolejnej ciąży,
  • dlaczego niewydolność łożyska prowadzi do braku płynu owodniowego,
  • kiedy przy powikłaniach łożyskowych warto brać pod uwagę zaburzenia krzepnięcia – zespół antyfosfolipidowy i trombofilię wrodzoną,
  • od czego zacząć diagnostykę po stracie i jakie informacje z dokumentacji mogą mieć znaczenie,
  • co można zrobić, aby lepiej przygotować się do kolejnej ciąży.

Przyczyny bezwodzia w ciąży

Od około 16. tygodnia ciąży głównym źródłem płynu owodniowego jest mocz dziecka. Płyn jest też niezbędny do prawidłowego rozwoju płuc, dlatego jego długotrwały brak, szczególnie na wczesnym etapie ciąży, jest poważnym powikłaniem [1,2]. Jeśli Twoja ciąża zakończyła się stratą, warto przede wszystkim ustalić, jaki mechanizm doprowadził do bezwodzia. Sam brak płynu owodniowego nie mówi jeszcze, dlaczego doszło do takiej sytuacji.

MechanizmCo oznacza dla rokowaniaCzy może się powtórzyć?
Odpłynięcie płynu (PPROM)zależy m.in. od tygodnia ciąży, czasu od pęknięcia błon płodowych oraz wystąpienia innych powikłań; część ciąż może zakończyć się urodzeniem żywego dziecka [2]ryzyko w kolejnej ciąży może być podwyższone, ale wcześniejsze PPROM nie oznacza, że sytuacja na pewno się powtórzy [2]
Ciężkie wady układu moczowego dziecka (dziecko nie produkuje moczu)rokowanie zależy od rodzaju nieprawidłowości; przy niektórych ciężkich wadach, np. obustronnej agenezji nerek, jest bardzo poważne [1]zależy od przyczyny wady, w tym jej ewentualnego podłoża genetycznego
Niewydolność łożyskazmniejszona ilość płynu może być jednym z objawów pogarszającej się funkcji łożyska [1]ryzyko niektórych powikłań łożyskowych może być większe w kolejnej ciąży, dlatego ważne jest ustalenie przyczyny
Niektóre leki, m.in. NLPZ (niesteroidowe leki przeciwzapalne, np. ibuprofen) stosowane po 20. tygodniu ciąży oraz leki wpływające na układ renina–angiotensyna [3]w części przypadków zmniejszenie ilości płynu może być odwracalne po zmianie leczenia pod kontrolą lekarzapo wyeliminowaniu konkretnej przyczyny lekowej nie musi dojść do ponownego wystąpienia tego samego problemu

Niewydolność łożyska: dlaczego może prowadzić do zmniejszenia ilości płynu owodniowego

Gdy łożysko dostarcza dziecku mniej tlenu i składników odżywczych, organizm płodu może ograniczać przepływ krwi przez mniej kluczowe narządy, w tym nerki. Mniejszy przepływ nerkowy może oznaczać mniejszą produkcję moczu, a tym samym mniej płynu owodniowego [1].

Jeśli bezwodzie lub znaczne małowodzie było związane z niewydolnością łożyska, w dokumentacji mogą pojawiać się również inne nieprawidłowości, np. zahamowanie wzrastania płodu (FGR), nieprawidłowe przepływy dopplerowskie, nadciśnienie tętnicze lub stan przedrzucawkowy. Ich obecność może być istotną wskazówką przy ustalaniu mechanizmu powikłania.

Co warto sprawdzić w dokumentacji po ciąży z bezwodziem?

Zanim zostaną zlecone kolejne badania, warto zebrać informacje dotyczące przebiegu ciąży. Pomocne może być sprawdzenie:

  • kiedy po raz pierwszy stwierdzono małowodzie lub bezwodzie,
  • czy wcześniej doszło do odpłynięcia płynu owodniowego,
  • czy nerki i pęcherz dziecka były prawidłowo widoczne w USG,
  • czy dziecko rosło prawidłowo,
  • jakie były wyniki badań dopplerowskich,
  • czy występowało nadciśnienie tętnicze lub stan przedrzucawkowy,
  • czy wykonano badanie histopatologiczne łożyska i jaki był jego wynik.

Te informacje pomagają lekarzowi określić najbardziej prawdopodobną przyczynę bezwodzia i zdecydować, które dalsze badania rzeczywiście mogą mieć znaczenie.

Bezwodzie a trombofilia – czy zaburzenia krzepnięcia mogą mieć znaczenie?

Zaburzenia krzepnięcia są jednym z elementów, które w określonych sytuacjach mogą być brane pod uwagę podczas wyjaśniania powikłań ciąży związanych z łożyskiem. Najlepiej udokumentowane znaczenie ma zespół antyfosfolipidowy (APS); w przypadku trombofilii wrodzonych zależność z powikłaniami ciąży jest mniej jednoznaczna [5,6,11].

  • Zespół antyfosfolipidowy (APS)  jest trombofilią nabytą o dobrze udokumentowanym znaczeniu w powikłaniach ciąży. Do klasycznych kryteriów klinicznych APS należą m.in. określone straty ciąży oraz poród przedwczesny związany z ciężkimi powikłaniami łożyskowymi [4]. Po martwym urodzeniu, szczególnie gdy występowały cechy niewydolności łożyska, badania w kierunku APS mogą być ważnym elementem diagnostyki [5]. APS ma także ustalone znaczenie w diagnostyce nawracających strat ciąży [6]. Rozpoznanie APS może wpływać na sposób prowadzenia kolejnej ciąży i decyzje dotyczące profilaktyki przeciwzakrzepowej [7].
  • Trombofilia wrodzona to genetycznie uwarunkowane predyspozycje do powstawania zakrzepów. Należą do nich m.in. mutacja czynnika V Leiden oraz wariant G20210A genu protrombiny. Badanie genetyczne w ich kierunku wykonuje się raz w życiu, ponieważ badane warianty DNA nie zmieniają się. Badania obserwacyjne wskazywały na możliwy związek niektórych trombofilii wrodzonych z późnymi stratami ciąży i powikłaniami łożyskowymi [8,9], jednak wyniki badań nie są jednoznaczne [10]. Z tego powodu aktualne wytyczne nie zalecają wykonywania badań w kierunku trombofilii wrodzonych rutynowo u każdej kobiety po poronieniu lub martwym urodzeniu [5,6,11]. Zasadność takiego badania warto oceniać indywidualnie – np. z uwzględnieniem wywiadu dotyczącego zakrzepicy u kobiety i jej rodziny, przebiegu ciąży oraz innych czynników ryzyka. Warto też pamiętać, że wykrycie trombofilii wrodzonej może mieć znaczenie nie tylko w kontekście ciąży, ale również przy ocenie indywidualnego ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej [11]. Sam dodatni wynik badania trombofilii wrodzonej nie oznacza jednak automatycznie, że to właśnie ona spowodowała stratę ciąży ani że w kolejnej ciąży konieczne będzie leczenie heparyną. Badanie ALIFE2 nie wykazało poprawy odsetka żywych urodzeń po stosowaniu heparyny drobnocząsteczkowej u kobiet z nawracającymi stratami ciąży i potwierdzoną trombofilią wrodzoną [12].

Jakie informacje i badania mogą mieć znaczenie po stracie ciąży z bezwodziem?

Nie istnieje jeden zestaw badań odpowiedni dla każdej kobiety po ciąży powikłanej bezwodziem. Zakres diagnostyki zależy m.in. od tygodnia ciąży, przebiegu ciąży, wyników USG, obrazu łożyska oraz tego, czy wcześniej doszło do odpłynięcia płynu owodniowego.

W zależności od sytuacji lekarz może wziąć pod uwagę:

  • analizę dokumentacji z ciąży – w tym USG, wzrastania dziecka, badań dopplerowskich, informacji o odpłynięciu płynu oraz chorobach i powikłaniach występujących u mamy,
  • wynik badania histopatologicznego łożyska – jeśli badanie zostało wykonane; nieprawidłowości stwierdzone w łożysku mogą dostarczyć ważnych wskazówek dotyczących mechanizmu straty, ale wynik powinien być interpretowany razem z całym przebiegiem ciąży [5],
  • badania w kierunku APS -szczególnie w określonych sytuacjach po martwym urodzeniu i przy powikłaniach mogących wskazywać na zaburzenia funkcji łożyska [5],
  • badania w kierunku trombofilii wrodzonych – nie są zalecane rutynowo po każdej stracie; decyzja o ich wykonaniu powinna uwzględniać indywidualny wywiad i czynniki ryzyka [5,6,11],
  • badanie genetyczne materiału z ciąży – może pomóc sprawdzić, czy do straty przyczyniła się nieprawidłowość chromosomowa. Zakres diagnostyki genetycznej zależy od etapu ciąży, obrazu klinicznego i dostępnego materiału. Szczegóły znajdziesz w osobnych artykułach w serwisie Poroniłam.pl.

Po wczesnym poronieniu zakres zalecanej diagnostyki może być inny niż po późnej stracie lub martwym urodzeniu. Dlatego wyniki badań najlepiej interpretować razem z dokumentacją medyczną i historią poprzednich ciąż.

Co można zrobić przed kolejną ciążą i w jej trakcie?

Postępowanie w kolejnej ciąży zależy przede wszystkim od ustalonej lub najbardziej prawdopodobnej przyczyny wcześniejszego bezwodzia.

Przykładowo:

  • przy rozpoznanym APS lekarz może zalecić odpowiednie postępowanie przeciwzakrzepowe [7],
  • po wcześniejszych powikłaniach związanych z funkcjonowaniem łożyska lekarz może ocenić wskazania do profilaktyki stanu przedrzucawkowego,
  • po wcześniejszym PPROM sposób nadzoru nad kolejną ciążą może zostać odpowiednio zmodyfikowany,
  • w kolejnej ciąży lekarz może zaplanować dokładniejsze monitorowanie wzrastania dziecka, ilości płynu owodniowego oraz przepływów dopplerowskich.

Mała dawka aspiryny nie jest zalecana automatycznie wyłącznie dlatego, że w poprzedniej ciąży doszło do niewyjaśnionego martwego urodzenia. Amerykańskie Towarzystwo Położników i Ginekologów (ACOG) wskazuje wprost, że sama taka historia, bez innych czynników ryzyka stanu przedrzucawkowego, nie jest samodzielnym wskazaniem do profilaktyki [5]. Jeśli natomiast czynniki ryzyka występują – np. wcześniejszy stan przedrzucawkowy, nadciśnienie lub powikłania łożyskowe – aspiryna włączona przed 16. tygodniem ciąży istotnie zmniejsza ryzyko wczesnego stanu przedrzucawkowego [13]. Decyzję podejmuje lekarz prowadzący na podstawie całości obrazu.

Nie wiesz, czy w Twojej sytuacji warto sprawdzić trombofilię wrodzoną?

Badania w kierunku trombofilii wrodzonej nie są potrzebne po każdej stracie ciąży, ale w niektórych sytuacjach mogą dostarczyć dodatkowych informacji – szczególnie gdy w przebiegu ciąży pojawiły się powikłania łożyskowe lub w Twoim wywiadzie występują dodatkowe czynniki ryzyka. Badanie nie traci ważności z upływem czasu – możesz je wykonać, gdy poczujesz gotowość.

Jeśli zastanawiasz się, czy badanie trombofilii wrodzonej ma sens w Twojej sytuacji? Porozmawiaj z konsultantką medyczną testDNA

Możesz skontaktować się z nami, jeśli:

  • nie wiesz, czy po przebiegu Twojej ciąży warto rozważyć badanie trombofilii wrodzonej,
  • chcesz dowiedzieć się, co dokładnie sprawdza badanie,
  • przygotowujesz się do kolejnej ciąży i chcesz wiedzieć, jakie mogą być następne kroki.
zadzwoń i porozmawiaj z konsultantem testDNA na temat trombofilii wrodzonej

Masz pytania? Skontaktuj się z nami.

+48 665 761 161

lub napisz maila biuro@testdna.pl

Pomożemy Ci ustalić, czy w Twojej sytuacji warto rozważyć takie badanie i wyjaśnimy, jak wygląda jego wykonanie.

Najczęstsze pytania – bezwodzie a poronienie

Czy bezwodzie zawsze kończy się utratą ciąży?

Nie. Rokowanie zależy przede wszystkim od przyczyny bezwodzia, tygodnia ciąży, momentu jego wystąpienia oraz tego, jak długo utrzymuje się bardzo mała ilość płynu. Inaczej wygląda sytuacja po przedwczesnym odpłynięciu wód płodowych, inaczej przy zaburzeniach funkcjonowania łożyska, a jeszcze inaczej przy ciężkich wadach układu moczowego dziecka [1,2]. PPROM przed 24. tygodniem jest szczególnie poważnym powikłaniem, ale rokowanie zależy m.in. od wieku ciążowego i dalszego przebiegu ciąży.

Czy trombofilia mogła spowodować bezwodzie w mojej ciąży?

Związek między bezwodziem a trombofilią nie jest bezpośredni – na podstawie samego braku płynu nie można stwierdzić, że przyczyną była trombofilia. Zaburzenia krzepnięcia mogą być brane pod uwagę w określonych sytuacjach związanych z powikłaniami łożyskowymi, przy czym znacznie lepiej udokumentowane znaczenie ma zespół antyfosfolipidowy (APS) niż trombofilie wrodzone [5,6]. Wskazówką co do mechanizmu straty mogą być m.in. FGR, nieprawidłowe przepływy, stan przedrzucawkowy oraz wynik badania histopatologicznego łożyska.

Kiedy mogę wykonać badania po stracie?

Badania genetyczne w kierunku trombofilii wrodzonej można wykonać niezależnie od czasu, który upłynął od straty, ponieważ badane warianty DNA się nie zmieniają. W przypadku diagnostyki zespołu antyfosfolipidowego znaczenie ma właściwe wykonanie i interpretacja badań laboratoryjnych; potwierdzenie utrzymujących się przeciwciał antyfosfolipidowych wymaga ponownego oznaczenia po odpowiednim odstępie czasu, zgodnie z kryteriami diagnostycznymi [4,5].

Czy bezwodzie może powtórzyć się w kolejnej ciąży?

Tak, w niektórych sytuacjach ryzyko może być większe, ale zależy przede wszystkim od tego, co spowodowało bezwodzie w poprzedniej ciąży. Inaczej ocenia się ryzyko po PPROM, inaczej przy nieprawidłowości układu moczowego dziecka, a jeszcze inaczej po powikłaniach związanych z funkcjonowaniem łożyska. Dlatego przed kolejną ciążą warto omówić z lekarzem dokumentację poprzedniej ciąży, możliwą przyczynę bezwodzia oraz plan nadzoru w kolejnej ciąży.

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej.

Źródło

  1. Keilman C, Shanks AL. Oligohydramnios. StatPearls. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2024.
  2. Hall M, et al. Care of Women With PPROM Prior to 24+0 Weeks of Gestation. RCOG Scientific Impact Paper. BJOG. 2025. doi:10.1111/1471-0528.18175
  3. U.S. FDA. FDA recommends avoiding use of NSAIDs in pregnancy at 20 weeks or later. Drug Safety Communication; 2020.
  4. Miyakis S, et al. International consensus statement on classification criteria for definite antiphospholipid syndrome. J Thromb Haemost. 2006;4(2):295–306.
  5. ACOG, SMFM. Management of Stillbirth. Obstetric Care Consensus No. 10. Obstet Gynecol. 2020;135(3):e110–e132.
  6. ESHRE Guideline Group on RPL. ESHRE guideline: recurrent pregnancy loss: an update in 2022. Hum Reprod Open. 2023;2023(1):hoad002.
  7. ACOG. Antiphospholipid Syndrome. Practice Bulletin No. 132. Obstet Gynecol. 2012;120(6):1514–1521.
  8. Kupferminc MJ, et al. Increased frequency of genetic thrombophilia in women with complications of pregnancy. N Engl J Med. 1999;340(1):9–13.
  9. Rey E, et al. Thrombophilic disorders and fetal loss: a meta-analysis. Lancet. 2003;361(9361):901–908.
  10. Silver RM, et al. Factor V Leiden, prothrombin G20210A, and MTHFR mutations and stillbirth: the Stillbirth Collaborative Research Network. Am J Obstet Gynecol. 2016;215(4):468.e1–17.
  11. ACOG. Inherited Thrombophilias in Pregnancy. Practice Bulletin No. 197. Obstet Gynecol. 2018;132(1):e18–e34.
  12. Quenby S, et al. Heparin for women with recurrent miscarriage and inherited thrombophilia (ALIFE2). Lancet. 2023;402(10395):54–61.
  13. Rolnik DL, et al. Aspirin versus Placebo in Pregnancies at High Risk for Preterm Preeclampsia (ASPRE). N Engl J Med. 2017;377(7):613–622.

Problemy z zajściem w kolejną ciążę po poronieniu – możliwe przyczyny i jakie badania mogą pomóc

Być może starasz się o kolejną ciążę po poronieniu, ale mimo upływu czasu nadal jej nie ma. A może podstawowe wyniki wyglądają prawidłowo, a Ty wciąż nie wiesz, co może utrudniać zapłodnienie albo prawidłowy rozwój kolejnej ciąży.  Po stracie ważne są dwa pytania: dlaczego doszło do poronienia oraz co może mieć znaczenie przed następnymi staraniami. Nie zawsze odpowiadają na nie te same badania. W artykule wyjaśniamy, co mogła już pokazać dotychczasowa diagnostyka, czego mogła nie sprawdzić i od których kroków warto zacząć, aby lepiej przygotować się do kolejnej ciąży i nie wykonywać przypadkowych badań.

problemy z zajściem w ciążę - grafika przedstawia parę w oczekiwaniu na wynik testu ciążowego

Co już wiesz po poronieniu, a czego możesz nadal nie wiedzieć?

To, czego możesz dowiedzieć się po poronieniu, zależy od rodzaju wykonanych badań. Jednym z pierwszych badań, które warto rozważyć, jest badanie materiału z poronienia. Może ono pomóc sprawdzić, czy przyczyną straty była nieprawidłowość genetyczna zarodka.

Taki wynik może:

  • pomóc wyjaśnić przyczynę konkretnego poronienia,
  • wskazać, czy nieprawidłowość najprawdopodobniej powstała przypadkowo,
  • pomóc ocenić, czy warto rozważyć dalszą diagnostykę genetyczną rodziców,
  • uporządkować kolejne kroki przed następną ciążą,
  • zmniejszyć ryzyko wykonywania wielu badań bez jasno określonego celu.

Badanie materiału z poronienia jest szczególne również dlatego, że dotyczy bezpośrednio utraconej ciąży. Jeżeli materiał nie zostanie zabezpieczony, później nie będzie już możliwości sprawdzenia, czy u zarodka występowała określona nieprawidłowość genetyczna. Warto jednak wiedzieć, że wynik tego badania nie zawsze odpowiada na wszystkie pytania dotyczące kolejnej ciąży. Nie ocenia bezpośrednio między innymi dojrzewania komórki jajowej, funkcji plemników ani predyspozycji genetycznych kobiety i mężczyzny związanych z płodnością. Dlatego badanie materiału z poronienia i diagnostyka rodziców nie zastępują się. Odpowiadają na inne pytania i w określonych sytuacjach mogą się wzajemnie uzupełniać. Przed wykonaniem kolejnych badań warto więc zapytać:

Co już wiemy o przyczynie straty, czego nadal nie sprawdzono i który wynik może rzeczywiście zmienić przygotowanie do następnej ciąży?

Ustalanie przyczyny poronienia a diagnostyka trudności z kolejną ciążą

To dwa powiązane, ale nieidentyczne obszary.

  • Badania dotyczące przyczyny poprzedniej straty

Ich celem jest sprawdzenie, dlaczego poprzednia ciąża przestała się rozwijać i czy występują czynniki mogące zwiększać ryzyko kolejnego poronienia. W zależności od historii kobiety lub pary lekarz może rozważyć między innymi:

Wyniki mogą pomóc ustalić, czy przed kolejnymi staraniami potrzebne jest leczenie, dodatkowa konsultacja albo dokładniejsze monitorowanie początku ciąży.

  • Badania dotyczące zapłodnienia i rozwoju zarodka

Ich celem jest sprawdzenie, czy trudność może pojawiać się jeszcze przed uzyskaniem dodatniego testu ciążowego albo na bardzo wczesnym etapie rozwoju zarodka.

Mogą dotyczyć:

  • dojrzewania komórki jajowej,
  • funkcjonowania i rezerwy jajników,
  • powstawania i działania plemników,
  • połączenia komórki jajowej z plemnikiem,
  • uruchomienia zapłodnienia,
  • pierwszych podziałów zarodka,
  • mechanizmów naprawy DNA,
  • energii potrzebnej rozwijającym się komórkom,
  • wybranych procesów związanych z implantacją i początkiem ciąży.

Ten obszar może być szczególnie ważny, jeżeli po poronieniu:

  • przez kolejne miesiące nie dochodzi do ciąży,
  • podstawowe wyniki są prawidłowe,
  • nie dochodzi do zapłodnienia,
  • uzyskuje się niewiele dojrzałych komórek jajowych,
  • zarodki powtarzalnie przestają się rozwijać,
  • kolejne transfery nie prowadzą do ciąży,
  • pojawiają się ciąże biochemiczne albo następne bardzo wczesne straty.

Które badania dotyczą ryzyka kolejnej straty, a które zapłodnienia?

Nie każde badanie odpowiada na to samo pytanie.

Badanie lub obszarCo może pokazać? Co wynik może zmienić przed kolejną ciążą?
Badanie materiału z poronieniaCzy u zarodka występowała nieprawidłowość genetyczna, która mogła być przyczyną straty.Może pomóc lepiej zrozumieć przyczynę poronienia i ocenić, czy potrzebna jest dalsza diagnostyka kobiety lub obojga partnerów.
Kariotypy partnerówCzy u kobiety lub mężczyzny występują zmiany w liczbie albo budowie chromosomów, które mogą zwiększać ryzyko kolejnych strat.Nieprawidłowy wynik jest wskazaniem do konsultacji genetycznej. Pozwala lepiej ocenić ryzyko dla kolejnych ciąż i zaplanować dalsze postępowanie.
Badania hormonalneCzy występują zaburzenia hormonalne, które mogą utrudniać owulację, zajście w ciążę albo jej utrzymanie.Mogą wskazać obszar wymagający leczenia lub kontroli. Pokazują jednak głównie gospodarkę hormonalną i nie oceniają pozostałych etapów prowadzących do ciąży.
Ocena budowy macicyCzy występują nieprawidłowości w budowie macicy lub jej jamy, które mogą utrudniać zagnieżdżenie zarodka albo prawidłowy przebieg ciążyJeśli zostaną wykryte zmiany, lekarz może ocenić ich znaczenie i zdecydować, czy potrzebna jest dalsza diagnostyka lub leczenie. Badanie dotyczy jednak przede wszystkim jednego etapu — warunków w macicy.
Badanie nasieniaLiczbę, ruchliwość i budowę plemnikówMoże wskazać potrzebę konsultacji andrologicznej, leczenia lub pogłębienia diagnostyki partnera. Prawidłowy wynik nasienia nie wyklucza jednak zmian genetycznych wpływających na funkcję plemników, zapłodnienie lub rozwój zarodka.
Szeroki panel genetyczny związany z płodnością kobiety i mężczyznyPozwala w jednym badaniu przeanalizować geny związane z wieloma etapami prowadzącymi do ciąży: pracą jajników, dojrzewaniem komórki jajowej, powstawaniem i funkcją plemników, zapłodnieniem oraz wczesnym rozwojem zarodka.Pomaga zobaczyć pełniejszy obraz całej drogi do ciąży, a nie tylko jeden jej fragment. Nawet jeśli jeden problem został już wykryty i jest leczony, wynik może wskazać także inne obszary, które mogą utrudniać zapłodnienie, rozwój zarodka lub kolejne starania. Dzięki temu łatwiej zaplanować dalszą diagnostykę, leczenie albo procedurę bez pomijania ważnych mechanizmów i bez dalszego szukania po omacku.

Wyniki są prawidłowe, a ciąży nadal nie ma – co to może oznaczać?

Możesz mieć potwierdzoną owulację, prawidłowe wyniki hormonów i USG, które nie pokazuje większych nieprawidłowości. Badanie nasienia partnera również może wyglądać prawidłowo. Mimo to kolejne miesiące starań nie kończą się ciążą. Czasem sytuacja wygląda inaczej. Do zapłodnienia dochodzi, ale zarodek przestaje się rozwijać. Transfer przebiega prawidłowo, jednak nie dochodzi do implantacji. Pojawiają się ciąże biochemiczne, bardzo wczesne poronienia albo kolejne nieudane procedury.

Podstawowe badania pokazują ważną część obrazu, ale nie obejmują wszystkich procesów potrzebnych do zapłodnienia i prawidłowego rozwoju ciąży.

Nie sprawdzają bezpośrednio:

  • czy komórka jajowa osiągnęła pełną dojrzałość,
  • czy plemnik jest zdolny do prawidłowego zapłodnienia,
  • czy po połączeniu komórek prawidłowo rozpoczynają się podziały zarodka,
  • czy mechanizmy naprawy DNA działają sprawnie,
  • czy komórki otrzymują odpowiednią ilość energii,
  • czy występuje predyspozycja do wcześniejszego osłabienia funkcji jajników,
  • czy czynnik męski dotyczy nie tylko liczby plemników, ale również ich funkcji.

Prawidłowe wyniki nie zawsze dają pełną odpowiedź. Wcześniejsze badania mogły nie obejmować procesów związanych z dojrzewaniem komórki jajowej, funkcją plemników, zapłodnieniem albo wczesnym rozwojem zarodka. Ustalenie, którego etapu może dotyczyć trudność, może pomóc dobrać dalsze badania i zdecydować, czy przed kolejną ciążą lub procedurą warto zmienić dotychczasowe postępowani

Jakie badania warto zrobić, gdy po poronieniu trudno zajść w ciążę?

Podstawowa diagnostyka pomaga ocenić najczęstsze przyczyny trudności z zajściem w ciążę. Zwykle obejmuje sprawdzenie hormonów, owulacji, rezerwy jajnikowej, budowy narządów rodnych, drożności jajowodów oraz nasienia partnera. Każde z tych badań dostarcza ważnych informacji, ale odpowiada tylko na część pytań.

Badanie Co pokazuje?Jakie pytanie może nadal pozostać?
AMH i FSHAMH pomaga w przybliżeniu ocenić rezerwę jajnikową, a FSH pokazuje, jak jajniki odpowiadają na sygnały hormonalne.Czy komórka jajowa prawidłowo dojrzewa i jest gotowa do zapłodnienia?
USG i monitoring owulacjiPozwalają ocenić budowę macicy i jajników, wzrost pęcherzyka oraz występowanie owulacji. Mogą również wykazać mięśniaki, polipy lub torbiele.Czy uwolniona komórka jajowa osiągnęła pełną dojrzałość potrzebną do zapłodnienia i rozwoju zarodka?
Badanie nasieniaOcenia przede wszystkim liczbę, ruchliwość i budowę plemników w dniu pobrania próbki.Czy plemnik potrafi prawidłowo połączyć się z komórką jajową, uruchomić zapłodnienie i uczestniczyć w rozwoju zarodka?
Badanie drożności jajowodówPozwala sprawdzić, czy jajowody są drożne i czy na drodze komórki jajowej oraz plemnika nie występuje przeszkoda.Czy po spotkaniu obu komórek prawidłowo dochodzi do zapłodnienia i czy zarodek rozpoczyna rozwój?

Co pokazują standardowe badania, a co wnosi genetyka

Co pokazują standardowe badania płodności, a co mogą wnieść badania genetyczne.

standardowe badania a genetyka mobile

Standardowe badania i diagnostyka genetyczna oceniają inne obszary. Nie zastępują się, ale mogą się uzupełniać, gdy wcześniejsze wyniki nie wyjaśniają trudności z kolejną ciążą.

Przed wykonaniem kolejnego badania warto zapytać:

  • co dokładnie ma ono sprawdzić,
  • czy danego obszaru nie oceniono już wcześniej,
  • jakie decyzje mogą zależeć od wyniku,
  • czy wynik może zmienić przygotowanie do kolejnej ciąży lub procedury.

Sprawdź, co może mieć znaczenie przed kolejną ciążą

Pobierz bezpłatny poradnik i uporządkuj dotychczasowe wyniki.

W poradniku sprawdzisz:

  • co może mieć znaczenie przed kolejną ciążą,
  • które badania dotyczą przyczyn straty, a które zapłodnienia i rozwoju zarodka,
  • od jakich kroków warto zacząć,
  • o co zapytać lekarza,
  • jak nie powtarzać przypadkowych badań, które nie odpowiadają na najważniejsze pytania.

Pobierz poradnik i przygotuj własną listę kolejnych kroków przed następną ciążą.

Czy prawidłowy kariotyp oznacza, że cała genetyka została sprawdzona?

Nie. Kariotyp ocenia liczbę chromosomów i większe zmiany w ich budowie, ale nie analizuje szczegółowo pojedynczych genów. Można porównać go do sprawdzenia, czy książka ma wszystkie rozdziały. Dokładniejsze badania pozwalają zajrzeć do zapisanej w nich treści. Prawidłowy kariotyp nie wyklucza zmian w pojedynczych genach, które mogą mieć znaczenie dla funkcjonowania jajników, dojrzewania komórki jajowej, produkcji i dojrzewania plemników, funkcji plemnika, zapłodnienia, pierwszych podziałów zarodka oraz jego wczesnego rozwoju. Nie oznacza to jednak, że każda kobieta lub para z prawidłowym kariotypem powinna wykonywać szeroki panel genetyczny. Zakres dalszej diagnostyki należy dopasować do historii starań, wcześniejszych poronień, wyników obojga partnerów oraz przebiegu dotychczasowego leczenia.

Na którym etapie może pojawić się trudność z zajściem w kolejną ciążę?

Do kolejnej ciąży prowadzi kilka następujących po sobie etapów. Komórka jajowa musi dojrzeć, plemnik powinien prawidłowo uczestniczyć w zapłodnieniu, a powstały zarodek rozpocząć rozwój, dotrzeć do macicy i się w niej zagnieździć. Trudność może pojawić się na jednym z tych etapów albo dotyczyć kilku procesów jednocześnie.

Etapy od dojrzewania komórki jajowej do utrzymania ciąży, na których może pojawić się trudność.

na ktorym etapie ciaza moze sie zatrzyma mobile

Trudność może pojawić się przed zapłodnieniem, podczas rozwoju zarodka, przy implantacji albo już na początku ciąży. Ustalenie etapu pomaga lepiej dobrać dalszą diagnostykę.

Dojrzewanie komórki jajowej

Nawet przy prawidłowej owulacji komórka jajowa może nie osiągnąć pełnej dojrzałości potrzebnej do zapłodnienia. Można brać to pod uwagę na przykład wtedy, gdy podczas stymulacji uzyskuje się niewiele dojrzałych komórek albo gdy mimo prawidłowego wzrostu pęcherzyków nie dochodzi do zapłodnienia.

Produkcja i funkcja plemników

Prawidłowy wynik spermogramu nie zawsze oznacza, że czynnik męski został w pełni oceniony. Badanie pokazuje przede wszystkim liczbę, ruchliwość i budowę plemników, ale nie odpowiada na wszystkie pytania dotyczące ich dojrzewania, funkcji oraz zdolności do prawidłowego zapłodnienia komórki jajowej.

Zapłodnienie

Komórka jajowa i plemnik muszą się połączyć, a następnie uruchomić proces prowadzący do powstania zarodka. Trudność na tym etapie może pojawić się również wtedy, gdy owulacja występuje, a podstawowe parametry nasienia są prawidłowe.

Pierwsze podziały zarodka

Po zapłodnieniu zarodek rozpoczyna kolejne podziały. Aby mogły przebiegać prawidłowo, potrzebne jest właściwe działanie genów i odpowiednia ilość energii w komórkach. Jeśli rozwój zarodków powtarzalnie zatrzymuje się na podobnym etapie, warto omówić z lekarzem, czy potrzebna jest dokładniejsza diagnostyka możliwych przyczyn.

Implantacja i początek ciąży

Po dotarciu do macicy zarodek musi połączyć się z jej błoną śluzową i rozpocząć dalszy rozwój. Jeśli ten proces nie przebiega prawidłowo, może nie dojść do implantacji, ciąża może zakończyć się na etapie ciąży biochemicznej albo bardzo wcześnie przestać się rozwijać.

Co wynik genetyczny może zmienić przed kolejną ciążą lub procedurą?

Prawidłowe wyniki nie zawsze dają pełną odpowiedź. Wcześniejsze badania mogły nie obejmować procesów związanych z dojrzewaniem komórki jajowej, funkcją plemników, zapłodnieniem albo wczesnym rozwojem zarodka. Ustalenie, którego etapu może dotyczyć trudność, może pomóc dobrać dalsze badania i zdecydować, czy przed kolejną ciążą lub procedurą warto zmienić dotychczasowe postępowani

Co wynik badania genetycznego może zmienić przed kolejną ciążą lub procedurą.

Co wynik badania genetycznego może zmienić przed kolejną ciążą lub procedurą.

Wynik genetyczny nie jest gotowym planem leczenia, ale może pomóc ustalić, co sprawdzić dokładniej, co przygotować inaczej i jak zaplanować kolejną ciążę lub procedurę.

Wynik może wskazać, czy trudność dotyczy komórki jajowej, plemników, zapłodnienia czy rozwoju zarodka

Wynik może zwrócić uwagę na proces związany z:

  • funkcjonowaniem jajników,
  • dojrzewaniem komórki jajowej,
  • produkcją lub działaniem plemników,
  • zapłodnieniem,
  • pierwszymi podziałami zarodka,
  • dalszym rozwojem zarodka.

Dzięki temu kolejne badania mogą zostać skierowane na konkretny obszar zamiast polegać na wykonywaniu przypadkowych testów.

Wynik może wpłynąć na przygotowanie do kolejnej procedury

Wynik analizowany razem z dotychczasowymi badaniami może być podstawą rozmowy o:

  • zmianie sposobu stymulacji,
  • momencie dalszych działań,
  • metodzie zapłodnienia,
  • rozważeniu ICSI,
  • zasadności PGT,
  • pogłębieniu diagnostyki mężczyzny,
  • sposobie monitorowania rozwoju zarodków,
  • unikaniu powtórzenia kolejnej procedury dokładnie według tego samego schematu.

Sam wynik genetyczny nie przesądza o zastosowaniu konkretnej metody. Może jednak wskazać, dlaczego warto ją rozważyć albo jakie informacje należy wcześniej uzupełnić.

Wynik może pokazać, czy czas ma znaczenie

Jeżeli wynik wskazuje predyspozycję do wcześniejszego osłabienia funkcji jajników, lekarz może uwzględnić tę informację przy planowaniu dalszych starań.

Nie oznacza to automatycznie konieczności wykonania zapłodnienia pozaustrojowego. Może jednak pomóc zdecydować, czy kolejnych działań lepiej nie odkładać i czy przez następne miesiące warto powtarzać ten sam sposób postępowania.

Wynik może wskazać potrzebę dokładniejszego zbadania mężczyzny

Poronienie i trudności z uzyskaniem kolejnej ciąży nie zawsze wynikają z czynników po stronie kobiety.

Jeżeli wynik lub historia starań wskazują na możliwy czynnik męski, dalsze postępowanie może obejmować:

  • konsultację andrologiczną,
  • dodatkowe badania nasienia,
  • badania hormonalne mężczyzny,
  • diagnostykę genetyczną,
  • zmianę sposobu przygotowania do kolejnej procedury.

Wynik może pomóc zaplanować początek kolejnej ciąży

W zależności od wyniku i wcześniejszej historii lekarz może zalecić dokładniejsze monitorowanie kolejnej ciąży już od jej bardzo wczesnego etapu.

Może wówczas ustalić:

  • kiedy wykonać pierwsze badania,
  • czy potrzebne jest wcześniejsze oznaczenie określonych parametrów,
  • kiedy zaplanować pierwsze USG,
  • czy potrzebne są dodatkowe konsultacje,
  • na jakie objawy lub wyniki zwrócić szczególną uwagę.

Kiedy można rozważyć szerszy panel genetyczny?

Nie istnieje jedno badanie odpowiednie dla każdej kobiety i każdej pary.

Szerszy panel genetyczny można rozważyć, gdy:

  • po poronieniu kolejna ciąża się nie pojawia,
  • badanie materiału z poronienia nie dało pełnej odpowiedzi,
  • podstawowe wyniki kobiety i mężczyzny są prawidłowe,
  • nie dochodzi do zapłodnienia,
  • uzyskuje się niewiele dojrzałych komórek jajowych,
  • zarodki powtarzalnie zatrzymują się na wczesnym etapie,
  • kolejne transfery nie prowadzą do ciąży,
  • pojawiają się ciąże biochemiczne lub następne wczesne straty,
  • wynik nasienia jest znacznie obniżony,
  • kariotypy są prawidłowe, ale nadal brakuje odpowiedzi,
  • para przygotowuje się do kolejnej procedury i nie chce powtarzać jej bez sprawdzenia dodatkowych przyczyn.

Zakres badania powinien odpowiadać historii obojga partnerów. Ważne jest również, aby wynik został omówiony z lekarzem genetykiem i odniesiony do pozostałych wyników oraz przebiegu wcześniejszych ciąż.

FertiScan Complete – co obejmuje badanie?

Przykładem szerokiego panelu genetycznego dotyczącego płodności kobiety i mężczyzny jest FertiScan Complete.

Badanie obejmuje geny związane między innymi z:

  • funkcjonowaniem jajników i rezerwą jajnikową,
  • dojrzewaniem oraz funkcją komórki jajowej,
  • produkcją, dojrzewaniem i działaniem plemników,
  • zapłodnieniem,
  • pierwszymi podziałami zarodka,
  • jego wczesnym rozwojem.

FertiScan Complete nie zastępuje badania materiału z poronienia, hormonów, USG, kariotypów ani badania nasienia. Może uzupełnić dotychczasową diagnostykę o obszary, których te badania nie oceniają bezpośrednio.

Wynik może pomóc:

  • wskazać możliwy mechanizm trudności,
  • zdecydować, czy potrzebna jest dalsza diagnostyka kobiety lub partnera,
  • przygotować pytania przed kolejną procedurą,
  • ocenić, czy warto zmienić dotychczasowe postępowanie,
  • uniknąć powtarzania kolejnych prób według identycznego schematu bez dodatkowych informacji.

Nie każdy wynik pozwala znaleźć jednoznaczną przyczynę poronienia lub trudności z kolejną ciążą. Może jednak wskazać kierunek, którego wcześniejsze badania nie obejmowały.

Jeśli chcesz sprawdzić zakres badania, więcej informacji znajdziesz tutaj: badanie FertiScan Complete – testDNA.

Jak wybrać odpowiednie badanie genetyczne?

Przed wykonaniem badania warto sprawdzić:

  • czy jego zakres odpowiada Twojej historii,
  • czy obejmuje obszary związane z płodnością kobiety i mężczyzny,
  • jakie rodzaje zmian genetycznych może wykryć,
  • czy raport wyjaśnia praktyczne znaczenie wyniku,
  • czy wynik zostanie odniesiony do wcześniejszego poronienia i dotychczasowego leczenia,
  • czy możliwa jest konsultacja z lekarzem genetykiem,
  • czy po konsultacji dowiesz się, jakie dalsze kroki można omówić z lekarzem,
  • jakie są ograniczenia badania.

Wynik nie powinien być jedynie listą nazw genów. Największą wartość ma wtedy, gdy pomaga odpowiedzieć na pytanie:

Co ta informacja może zmienić przed kolejną ciążą lub procedurą?

Problemy z zajściem w kolejną ciążę po poronieniu – najczęstsze pytania

1. Mam owulację i prawidłowe hormony. Dlaczego kolejnej ciąży nadal nie ma?

Owulacja i prawidłowe wyniki hormonów są ważne, ale nie pokazują całej drogi prowadzącej do ciąży. Znaczenie ma również to, czy komórka jajowa prawidłowo dojrzała, czy plemnik może uczestniczyć w zapłodnieniu, czy zarodek rozpoczyna rozwój oraz czy może zagnieździć się w macicy. Dlatego dobre wyniki podstawowych badań nie zawsze wyjaśniają, dlaczego kolejne starania nie kończą się ciążą. Jeżeli ciąża się nie pojawia, warto omówić z lekarzem również inne możliwe obszary.

2. Czy niski poziom AMH oznacza, że ciąża nie jest możliwa??

Nie. Niższe AMH może wskazywać na mniejszą rezerwę jajnikową, ale samo nie przesądza o szansie na ciążę. Wynik warto ocenić razem z wiekiem, obrazem jajników w USG, obecnością owulacji i pozostałymi badaniami.

3. Czy prawidłowy wynik nasienia zamyka diagnostykę partnera?

Nie zawsze. Badanie nasienia ocenia podstawowe parametry plemników, ale nie wszystkie elementy ich dojrzewania i funkcji. W określonych sytuacjach lekarz może zalecić dodatkowe badania.

4. Czym różni się badanie materiału z poronienia od badania genetycznego kobiety i mężczyzny?

Badanie materiału dotyczy przede wszystkim konkretnej utraconej ciąży. Badania kobiety i mężczyzny mogą wskazać ich własne predyspozycje genetyczne związane z płodnością, zapłodnieniem lub rozwojem zarodka.

5. Co oznacza określenie „niepłodność niewyjaśniona”?

Oznacza sytuację, w której podstawowe badania nie wskazały jednej wyraźnej przyczyny trudności z zajściem w ciążę. Nie znaczy to, że przyczyny nie ma. Może ona dotyczyć mechanizmu, którego dotychczasowe badania nie obejmowały.

6. Czy prawidłowy kariotyp wyklucza wszystkie przyczyny genetyczne?

Nie. Kariotyp ocenia liczbę chromosomów i większe zmiany w ich budowie. Nie pokazuje drobniejszych zmian w pojedynczych genach, które mogą mieć znaczenie dla płodności.

7. Czy po poronieniu warto rozważyć diagnostykę genetyczną?

Może być pomocna szczególnie wtedy, gdy doszło do kolejnych strat, materiał z poronienia wskazał nieprawidłowość, podstawowe wyniki nie wyjaśniają sytuacji albo po poronieniu kolejna ciąża się nie pojawia mimo starań.

8. Czy wykryta zmiana genetyczna oznacza, że potrzebne będzie in vitro?

Nie. Wynik genetyczny sam nie przesądza o metodzie leczenia. Lekarz ocenia go razem z wiekiem, wynikami hormonów, rezerwą jajnikową, parametrami nasienia i całą historią pary.

9. W jakiej sytuacji można zapytać o badanie FertiScan Complete?

Między innymi wtedy, gdy dotychczasowa diagnostyka nie dała odpowiedzi, nie dochodzi do zapłodnienia, zarodki zatrzymują się w rozwoju, pojawiają się kolejne nieudane transfery albo po poronieniu kolejna ciąża się nie pojawia.

10. Czy szeroki panel genetyczny zawsze wyjaśnia przyczynę trudności z zajściem w ciąże?

Nie. Nawet szerokie badanie może nie przynieść jednoznacznej odpowiedzi. Może jednak wykluczyć część możliwych przyczyn, wskazać obszar wymagający dalszej oceny i pomóc lepiej zaplanować kolejne działania.

Przygotowujesz się do kolejnej ciąży po poronieniu?

Nie musisz porządkować wszystkich informacji sama. Dołącz do grupy, w której kobiety po stracie rozmawiają o badaniach, kolejnych staraniach i przygotowaniu do następnej ciąży. Możesz przeczytać historie innych kobiet, znaleźć pytania, które warto zadać lekarzowi, i otrzymać wsparcie w momencie, w którym szczególnie go potrzebujesz.

Dołącz do grupy „Po poronieniu – badania, ciąża, prawa i wsparcie”.

Źródła

  • World Health Organization. Infertility – fact sheet.
  • American Society for Reproductive Medicine. Definition of infertility: a committee opinion, 2023.
  • European Society of Human Reproduction and Embryology. Evidence-based guideline on unexplained infertility, 2023.
  • Solovova O.A. i wsp. Genetics of Oocyte Maturation Defects and Early Embryo Development Arrest. Genes, 2022.
  • Salas-Huetos A. i wsp. Defining new genetic etiologies of male infertility. Translational Andrology and Urology, 2021.
  • Greene A.D. i wsp. Genetic associations with diminished ovarian reserve. Fertility and Sterility, 2014.