Poroniłam już 2 razy. Za każdym razem lekarz mówił, ze nie muszę jeszcze robić żadnych badań. Ja jednak chciałabym poznać przyczynę utraty ciąży. Od jakich badań powinnam zacząć, aby dowiedzieć się dlaczego poroniłam?
Diagnostykę najlepiej rozpocząć od badań DNA, gdyż za poronienia samoistne w największym stopniu (ok. 60% przypadków) odpowiadają wady o podłożu genetycznym. Po poronieniu wykonuje się badanie genetyczne materiału od dziecka oraz badanie kariotypu u obojga rodziców.
Ciąża biochemiczna objawy, przyczyny, diagnostyka – co warto wiedzieć? Ciąża biochemiczna jest określeniem dla ciąży, która obumiera i zostaje wydalona przed 6. jej tygodniem [1] – w czasie zagnieżdżania się zarodka w macicy. Jakie są objawy ciąży biochemicznej, jak ją diagnozować i co robić dalej?
Różowo-niebieska wstążka to na całym świecie symbol pamięci o Dzieciach Utraconych. Nabiera on mocy szczególnie w październiku – 15.10 obchodzony jest bowiem Dzień Dziecka Utraconego.
Tego dnia chwila refleksji towarzyszy nie tylko rodzicom, których dotknęła przedwczesna strata dziecka, ale wszystkim tym, którzy chcą wykazać swoją solidarność. Organizowane są różnego typu spotkania czy msze, składane znicze i kwiaty.
Dzień Dziecka Utraconego – obchodzony od 1988 roku
W 1988 roku Dzień Dziecka Utraconego został ustanowiony w USA i szybko przyjął się też w innych krajach. Jego pomysłodawczynią jest Robyn Bear, która poroniła 6 razy, a jedno z dzieci kobiety zmarło właśnie 15. października. Kobieta sama przyznaje, że nie otrzymała należytej pomocy i wsparcia, dlatego postanowiła pomóc innym rodzicom, którzy zmagają się ze stratą. W Polsce 15. października to dzień szczególny od roku 2004.
Dzień Dziecka Utraconego poświęcony jest głównie pamięci o najmłodszych zmarłych i udzieleniu wsparcia rodzicom. Dzień ten to jednak nie tylko moment refleksji, ale także okazja do zwrócenia uwagi na prawa rodziców po utracie dziecka. Przez cały miesiąc stowarzyszenia organizują akcje informacyjne, rodzice mają również możliwość uczestnictwa w spotkaniach czy specjalnych mszach lub rekolekcjach.
Różowo-niebieska wstążka – symbol, który łączy
Symbol różowo-niebieskiej wstążki łączy rodziców przedwcześnie zmarłych dzieci na całym świecie. To porozumienie bez słów umożliwia poczucie specyficznej więzi – bez względu na miejsce zamieszkania czy używany język. Wstążeczka widoczna jest szczególnie w październiku, jednak symbol ten towarzyszy wielu osobom cały rok. Przykładem może być serwis poroniłam.pl, którego logo zawiera właśnie różowo-niebieską wstążkę.
Wstążkę przypiąć można do ubrania (co często praktykowane jest 15. października w USA), do zniczy lub świec czy kwiatów składanych na cmentarzu bądź w szpitalu albo umieścić ją na swoim profilu na portalu społecznościowym.
Poronienie zatrzymane to sytuacja, która dla wielu kobiet jest ogromnym zaskoczeniem. Często nie pojawia się ból ani krwawienie, dlatego o wszystkim dowiadujesz się dopiero podczas badania USG.W tym artykule spokojnie wyjaśnię Ci, czym jest poronienie zatrzymane, jakie mogą być jego objawy i co zwykle dzieje się dalej. Dowiesz się też, jakie badania po poronieniu mogą pomóc lepiej zrozumieć przyczynę straty i przygotować się do kolejnej ciąży.
Czym jest poronienie zatrzymane?
Poronienie zatrzymane, nazywane również poronieniem chybionym, oznacza, że rozwój ciąży się zatrzymał, ale organizm nie rozpoczyna od razu poronienia. Można powiedzieć, że ciało przez pewien czas nadal zachowuje się tak, jakby ciąża trwała. Dlatego często nie pojawiają się żadne wyraźne sygnały, że wydarzyło się coś niepokojącego. W takiej sytuacji potrzebna jest pomoc lekarza, który podczas badania USG może ocenić, czy ciąża nadal się rozwija i zaproponować dalsze postępowanie.
W przypadku poronienia zatrzymanego zwykle nie występują typowe objawy poronienia,takie jak krwawienie, plamienie czy ból brzucha. Dzieje się tak dlatego, że organizm nie rozpoczyna od razu samoistnego poronienia i przez pewien czas może nadal zachowywać się tak, jakby ciąża trwała. To właśnie dlatego ta diagnoza tak często jest zaskoczeniem. Możesz nie zauważyć żadnych wyraźnych sygnałów, że rozwój ciąży się zatrzymał. Czasem jedyną zmianą jest ustąpienie wcześniejszych objawów ciąży albo wrażenie, że ciąża nie rozwija się dalej tak jak wcześniej.
Poronienie zatrzymane najczęściej rozpoznaje się podczas badania USG. To wtedy lekarz może stwierdzić, że ciąża przestała się rozwijać i nie widać czynności serca dziecka. W badaniu może też zauważyć, że macica nie powiększa się tak, jak powinna na tym etapie ciąży.
Jeśli poronienie dotyczy bardziej zaawansowanej ciąży, niepokojącym sygnałem może być także brak wyczuwalnych ruchów dziecka. W prawidłowo rozwijającej się ciąży pierwsze ruchy są zwykle odczuwane między 16. a 20. tygodniem.
Co dalej po poronieniu zatrzymanym? leczenie i zabieg
Po potwierdzeniu poronienia zatrzymanego lekarz omawia z Tobą dalsze postępowanie. W zależności od sytuacji może zaproponować obserwację, leczenie farmakologiczne albo zabieg. Wybór zależy od etapu ciąży, Twojego stanu zdrowia, wyniku badania i tego, czy pojawiły się objawy wymagające szybszego leczenia
Sposób postępowania
Na czym polega
Co warto wiedzieć
Postępowanie wyczekujące
Organizm dostaje czas, aby sam rozpocząć poronienie
Lekarz zwykle zaleca kontrolę i obserwację
Leczenie farmakologiczne
Podaje się leki, które wywołują skurcze macicy i pomagają usunąć tkanki ciążowe.
Krwawienie i ból mogą być podobne do silniejszej miesiączki; czasem potrzebna jest dalsza kontrola.
Zabieg łyżeczkowania
Krótki zabieg oczyszczenia macicy wykonywany w szpitalu
Zwykle trwa kilkanaście minut i odbywa się w znieczuleniu. Pomaga bezpiecznie zakończyć poronienie i zmniejszyć ryzyko powikłań
Jeśli planowany jest zabieg łyżeczkowania, warto wcześniej zapytać lekarza lub personel szpitala o możliwość zabezpieczenia materiału z poronienia do badania. Takie badanie może pomóc sprawdzić, czy przyczyną straty były nieprawidłowości genetyczne. Dla wielu kobiet i par jest to ważna informacja, bo pozwala lepiej zrozumieć, dlaczego doszło do poronienia, a czasem także uniknąć niepotrzebnej, długiej diagnostyki..
Badanie materiału z poronienia – w czym może pomóc?
Badanie genetyczne materiału z poronienia pozwala sprawdzić, czy przyczyną straty były nieprawidłowości chromosomowe u dziecka. To jedna z najczęstszych przyczyn poronień, szczególnie na wczesnym etapie ciąży.
Szacuje się, że nawet około 60–70% wczesnych poronień może być związanych właśnie z takimi zmianami genetycznymi. W większości przypadków są to zdarzenia losowe, które nie mają związku ze zdrowiem kobiety ani jej partnera..
Dla wielu kobiet i par wynik takiego badania jest bardzo ważny, ponieważ pozwala lepiej zrozumieć przyczynę straty. Jeśli okaże się, że poronienie było związane z nieprawidłowością genetyczną, zwykle oznacza to także, że ryzyko powtórzenia się takiej sytuacji w kolejnej ciąży jest niewielkie.
Badanie materiału z poronienia może również pomóc lekarzowi zdecydować, czy potrzebna jest dalsza diagnostyka, czy też nie ma takiej konieczności.
Za poronienia, także poronienie zatrzymane, najczęściej odpowiadają wady genetyczne dziecka, które można wykryć w badaniu materiału z poronienia. To właśnie dlatego badanie genetyczne po stracie ciąży może być tak ważne – pomaga lepiej zrozumieć, dlaczego doszło do poronienia i czy potrzebna jest dalsza diagnostyka.
Nie jest to jednak jedyna możliwa przyczyna poronienia. Lekarze biorą pod uwagę także inne czynniki, takie jak nieprawidłowości genetyczne u rodziców (trombofilia wrodzona u kobiety, celiakia i/lub wady kariotypu u rodziców), zaburzenia hormonalne, choroby autoimmunologiczne, wady budowy macicy, niektóre infekcje, choroby przewlek. Znaczenie mogą mieć także używki, silny i długotrwały stres oraz niedobory ważnych składników odżywczych.
Pomożemy Ci zrozumieć,
jakie mogą być kolejne kroki
Jakie są szanse na kolejną ciążę po poronieniu zatrzymanym?
To pytanie pojawia się bardzo często po stracie ciąży. Warto wiedzieć, że w większości przypadków szanse na kolejną prawidłową ciążę są bardzo wysokie. Szacuje się, że po pierwszym poronieniu nawet 80–90% kobiet zachodzi później w zdrową ciążę. W wielu sytuacjach poronienie jest jednorazowym zdarzeniem, które nie powtarza się w kolejnych ciążach.
Jeśli jednak chcesz lepiej przygotować się do następnej ciąży i zrozumieć, dlaczego doszło do straty, warto rozważyć diagnostykę przyczyn poronienia. Pomocne mogą być między innymi badania genetyczne materiału z poronienia oraz inne badania zalecane przez lekarza. Dzięki takiej diagnostyce łatwiej ocenić, czy poronienie było zdarzeniem losowym, czy też warto zwrócić uwagę na konkretne czynniki przed kolejną ciążą
FAQ – najczęstsze pytania o poronienie zatrzymane
Po czym poznać poronienie zatrzymane?
Najczęściej nie daje ono objawów. Diagnoza pojawia się podczas badania USG, gdy lekarz nie widzi czynności serca zarodka.
Ile może trwać poronienie zatrzymane?
Poronienie zatrzymane może trwać od kilku dni do nawet kilku tygodni. Często przez ten czas nie ma bólu ani krwawienia, dlatego rozpoznanie pojawia się dopiero w USG. Jeśli organizm nie rozpocznie poronienia samoistnie, lekarz omawia dalsze leczenie i ustala kontrolę.
Co po poronieniu zatrzymanym?
Po potwierdzeniu poronienia zatrzymanego lekarz omawia z Tobą dalsze postępowanie. W zależności od sytuacji może zaproponować obserwację, leczenie farmakologiczne albo zabieg opróżnienia jamy macicy. Wybór metody zależy między innymi od etapu ciąży, wyniku badania USG oraz Twojego stanu zdrowia. Po zakończeniu poronienia lekarz może również zaproponować dalszą diagnostykę, która pomaga lepiej zrozumieć możliwą przyczynę straty i zaplanować kolejne kroki przed następną ciążą.
Czy poronienie zatrzymane może się powtórzyć?
Warto wiedzieć, że w wielu przypadkach poronienie zatrzymane jest jednorazowym zdarzeniem i nie oznacza, że sytuacja powtórzy się w kolejnej ciąży. Zdarza się jednak, że utrata ciąży występuje więcej niż jeden raz. W takiej sytuacji lekarz może zaproponować dokładniejszą diagnostykę, aby sprawdzić możliwe przyczyny i ocenić, czy istnieją czynniki, które warto monitorować przed kolejną ciążą.
Źródła i pomoc
Źródła medyczne
Stadnicka S.K. i in., Poronienie i ciąża obumarła w aspekcie prawa – udział położnej w opiece nad pacjentką w sytuacji utraty ciąży, Journal of Education, Health and Sport, 2016; 6(9): 379–390.
Bręborowicz G., Sytuacje kliniczne w położnictwie, PZWL, Warszawa 2015.
Pundir J. i in., Ginekologia – algorytmy oparte na dowodach naukowych, Medipage, Warszawa 2019.
American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG), Early Pregnancy Loss, Practice Bulletin No. 200, 2018.
Royal College of Obstetricians and Gynaecologists (RCOG), Early miscarriage – patient information.
Mehra V.M. i in., Diagnosis and management of early pregnancy loss, 202
O poronieniach nawracających (nawykowych) mówimy wtedy, gdy do straty ciąży doszło 3 lub więcej razy z rzędu. Poronienia nawracające są wskazaniem do przeprowadzenia szczegółowej diagnostyki. Pozwala ona ustalić przyczynę niepowodzeń ciążowych. Ponadto pomaga określić ryzyko poronienia kolejnej ciąży.
Poronienia nawracające – jakie są ich przyczyny
Wśród czynników wywołujących poronienia nawracające wymienia się czynniki genetyczne, anatomiczne, immunologiczne, hormonalne i infekcyjne.
Wady genetyczne mają znaczący udział w poronieniach nawracających. Statystycznie 1 z partnerów spośród 3-5% par zmagających się z nawracającymi poronieniami jest nosicielem zrównoważonej aberracji chromosomowej. Może ona stanąć na drodze do poczęcia dziecka. Tego typu nieprawidłowości są dziedziczne, dlatego jeśli kobieta albo mężczyzna jest nosicielem takiej mutacji, to może ona doprowadzić do utraty następnej ciąży.
Badaniem, które może wskazać, czy rzeczywiście u któregoś z rodziców występuje jakaś nieprawidłowość w chromosomach jest kariotyp. Jest to badanie z próbki krwi jak do zwykłej morfologii. Nie jest potrzebne żadne przygotowanie. Mimo, że badanie jest dość drogie kosztuje ok. 400 zł, to wykonuje się je tylko raz w życiu – nie trzeba go już nigdy powtarzać, ponieważ obraz chromosomów nie ulega zmianie.
Wystąpienie poronień nawracających może również świadczyć o tym, że kobieta ma trombofilię wrodzoną. Dlatego Polskie Towarzystwo Ginekologiczne zaleca, aby u wszystkich kobiet z powtarzającymi się poronieniami przeprowadzić wywiad właśnie w kierunku trombofilii wrodzonej.
Badanie na trombofilię wrodzoną jest badaniem genetycznym – dlatego wykonuje się je tylko raz w życiu. W zależności od laboratorium ma ono różny zakres, jednak najczęściej lekarze zalecają sprawdzenie następujących wariantów/mutacji: czynnik V Leiden, mutacja genu protrombiny, MTHFR, PAI-1.
Warto wiedzieć, że próbkę do badania można pobrać samodzielnie w domu, ponieważ jest to wymaz z wewnętrznej strony policzka. W przypadku tego badania genetycznego istotną kwestią jest to, że mimo wykrycia obecności mutacji, lekarz ma możliwość zalecenia pacjentce odpowiedniego leczenia przeciwkrzepliwego, które zwiększy szanse na donoszenie ciąży.
Poronienia nawykowe a wady i zmiany w macicy
Badanie ultrasonograficzne narządów rodnych (USG) jest podstawowym badaniem wykonywanym, u kobiet, których dotyczą poronienia nawracające. Podczas takiego badania można stwierdzić m.in. obecność polipów, które mogą utrudniać zajście w ciążę.
Innym badaniem, które jest wykonywane w przypadku poronień nawracających jest histeroskopia diagnostyczna. Za jej pomocą można wykryć wady w budowie macicy, które uniemożliwiają utrzymanie kolejnych ciąż (obecność przegrody w jamie macicy, macica dwurożna czy jednorożna).
Poronienia nawracające a czynnik immunologiczny
Wśród autoimmunologicznych czynników nawracających poronień najczęściej wymienia się tzw.zespół antyfosfolipidowy. Zespół ten wiąże się z występowaniem przeciwciał antyfosfolipidowych, które atakują tkanki organizmu. Jest bezpośrednią przyczyną nie tylko nawracających poronień, ale również zmian zakrzepowych.
Zaburzenia hormonalna a poronienia nawykowe
Od 20 do 40% kobiet z nawracającymi poronieniami ma zaburzenia hormonalne w postaci niewydolności ciałka żółtego lub zaburzeń fazy lutealnej cyklu menstruacyjnego. Poronienia mogą się powtarzać w kolejnych ciążach również na skutek nieprawidłowego poziomu niektórych hormonów, np. hormonów tarczycy: TSH, FT3 i FT4. Kolejnym czynnikiem, który może powodować poronienia jest niedobór progesteronu.
Warto pamiętać, aby badania hormonalne wykonywać w odpowiednim dniu cyklu, ponieważ tylko wtedy można uzyskać rzeczywisty obraz sytuacji.
Czynniki infekcyjne a ryzyko poronień nawracających
Udział czynników infekcyjnych w nawracających poronieniach jest niewielki. Zakażenia wirusowe i bakteryjne są częstszą przyczyną poronień sporadycznych. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne, aby rutynowe badania u kobiet z nawracającymi poronieniami przeprowadzać tylko w kierunku Chlamydiozy.
Skryning i leczenie bakteryjnej waginozy oraz zakażenia Chlamydia trachomatis we wczesnej ciąży u kobiet, które wcześniej doświadczyły utraty ciąży w drugim trymestrze lub przedwczesnego porodu może zmniejszyć ryzyko tych powikłań.
Natomiast rutynowe badania w kierunku toksoplazmozy, różyczki, cytomegalowirusa i wirusa opryszczki nie są pomocne w procesie diagnostyczno-terapeutycznym u kobiet z nawracającymi poronieniami.
Poronienia nawracające – jakie badania wykonać?
Badań po poronieniu jest bardzo wiele. Warto przede wszystkim znaleźć lekarza, który specjalizuje się w diagnostyce poronień nawykowych i wskaże nam, jakie badania w naszej sytuacji rzeczywiście pomogą odnaleźć przyczynę utrat ciąż.
